муучу буол — туох эмэ улахан санааҕа-онооҕо ылларан эрэйи көр, эрэйдэн. ☉ Испытывать душевные муки, нравственные страдания, мучиться
Дьөгүөрсэ уһун суол устата икки санааҕа хайыта тыыттаран, харааччы мунан, муучу буолан айаннаан испитэ. Н. Якутскай
Толкуй бөҕөҕө түстүм, муучу бөҕө буоллум. «Чолбон»
Туохтан санаам м у у ч у буоларын билэҕин дуо, мэй. С. Курилов (тылб.); муучу гын — кими эмэ санааҕа-онооҕо тэп, эрэйдээ. ☉ Причинять кому-л. муки, страда ния, мучить кого-л.
Сарсыарда чэй дээт, Лариса Александ ровна уһун түүнү быһа утуп пакка муучу гыммыт томторун көр дөөһүҥҥэ турунар. Н. Якутскай
Сил и э д э б э т э л л э р , соруйан муучу гынан, Мицке виһы алталыы ый устата доппуруоска ыҥырбат этилэр. И. Федосеев
русск. мучу, мучить

аат.
1. Сымнаҕас, синньигэс умнастаах күөх өҥнөөх сэбирдэхтээх эбэтэр сибэккилээх биир сыллаах үүнээйи. ☉ Трава
Дулҕалаах куулатыгар от үүнэн-үүнэн баран сыппыт. Амма Аччыгыйа
Ити дьыл саас баабыр диэн хара тараах ойуулаах, кугас дьүһүннээх сүдү улахан кыыл кэлэн, кур окко дугуйданан, уйаланан сытан, тиҥэһэ ынаҕы сиэбит үһү диэн ынырык сурах Уодай аҕатын ууһугар чаҕылҕанныы тарҕаммыта. «Кыым»
2. От үлэтэ (охсуу, мунньуу, бугуллааһын, кэбиһии). ☉ Сенокосные работы
Сайын биир бэрт кураан күн Талкы оҕонньор …… отугар барда. Күндэ
Саха киһи отугар барда, Сардаҥаны кытта турсан. С. Данилов
3. Кэбиһиилээх от. ☉ Стог
Ыарҕалаахха обургу төгүрүк от түстэммитэ. Күннүк Уурастыырап
Буһурук куйаастар кэҥсээрдилэр, Бугуллар, оттор элбээтилэр. С. Васильев
♦ От илии, от атах — синньигэс, олус синньигэс илиилээх-атахтаах киһи. ☉ Худющий человек с длинными тонкими руками и ногами
Куобах оҕотунуу хап-харанан төгүрүччү көрбүт харахтаах, от илии, от атах кырачаан Аанчык бииртэн улаханнык куттанар. В. Иванов
◊ Быар от түөлбэ. — гречихаларга киирсэр от үүнээйи. ☉ Горец сибирский
Быар оту, кииһилэни, сир аһын сүөгэйгэ, тарга. үүккэ булкуйаллара. ПНЕ СТ. Окко киир — от үлэтин (охсууну) саҕалаа. ☉ Начать сенокосные работы
Арамаан Хабырыллалыын отторугар киирдилэр. Амма Аччыгыйа
Онтон кэлэн билигин, Окко киириэх иннинэ, Сайын бэрдин, кэрэтин Санаа хоту атаарар. Күннүк Уурастыырап. От атах (сото) – хаппыт отунан киһини үтүгүннэрэн оҥорон баран инникини таайа оонньуу. ☉ Название якутской игры-гадания с помощью сделанной из травы фигурки человека. Оннооҕор от атах (сото) иччилээх (өс хоһ.). От үлэтэ — от хомуурун (охсуу, мунньуу, бугуллааһын, кэбиһии) үлэтэ. ☉ Сенокосная страда, сеноуборочные работы
«Дьоннор отторун үлэтин бүтэрээри гынан эрэллэр, тур!» — диир. Саха фольк. Миэхэ кэлэн от үлэтигэр төһө көмөлөстүҥ этэй? МНН. От үрэх — көҥүһэ суох оттонор дэхси ньуурдаах уһун үрэх сир. ☉ Травянистая речка — неглубокое русло высохшей речки, наполняющееся весной талой водой, а летом обильно зарастающее травой
Является богатым сенокосным угодьем. Талбаарда от үрэх талаҕа — Тараҕай сиригэр тиийдибит. С. Тимофеев. От ыйа — сыл сэттис ыйа (от үлэтэ үгэннээн барар ыйа). ☉ Июль
От ыйын уу-чуумпу, күөх түүнэ Оһуордаах суорҕанын тиирбитэ. Күннүк Уурастыырап
От ыйын бастакы аҥаара сыралҕан куйааһынан сырайан, лыҥкынас кураан күннэр турдулар. М. Доҕордуурап. Сыыс от — культурнай үүнээйи быыһыгар үүнэр туһата суох оттор, ону тэҥэ суол кытыытыгар, ходуһаҕа о. д. а. сиргэ үүнэр, сүөһү сиэбэт ото. ☉ Сорная трава
Юля эриэппэ сыыс отун ыраастаабыта. КИИ СТ-2
др.-тюрк., тюрк. от