Якутские буквы:

Якутский → Русский

балабыай

диал. пустой, неосновательный || зря; балабыай тылы саҥарыма не говори ерунды.

Якутский → Якутский

балабыай

сыһ., кэпс. Үлүбүөй, түбэһиэх; баламаттык, толкуйдаабакка эрэ. Напролом, напропалую
Биһиги мөккүөрбүтүгэр кыайан утарсары булбатаҕына, Нина балабыай барааччы. Далан
Киһи синигэр түстэ: ойон турда да, балабыай ыстанна. «Кыым». Фашистар биһигини элбэхтэр дии санаан, буомбаларын балабыай ыһыктан, көмүскэнэр айдааныгар түстүлэр. И. Кожедуб (тылб.)


Еще переводы:

манньаҕас

манньаҕас (Якутский → Якутский)

  1. даҕ., кэпс. Үтүө санаалаах, эйэҕэс-сайаҕас. Добросердечный, радушный, приветливый
    [Эмээхсин:] Дьол-баат баар, Ааныс эһиги олоххут иннитигэр баҕар, үтүө санаалаах, манньаҕас майгылаах түбэһиэҕэ. А. Софронов
    Биһиги булчуппут бэйэтэ, б а й анай курдук, манньаҕас киһи, ыалдьытымсах хаһаайын. Ф. Софронов
    Мэхээнньик үөрэх тээх, Манньаҕас сүрэхтээх [эдэр киһи]. М. Соров
  2. аат суолт. Аламаҕай быһыы; амарах санаа. Добродушие, радушие; милосердие
    Бэйэтин манньаҕаһыттан. ПЭК СЯЯ
    — Лөчүөккэ манньаҕаһын иһин төһөнү биэрдиҥ? — Биэс харчыны! — диэн балабыай этэн кэбиспитим. М. Горькай (тылб.)
чөмөх

чөмөх (Якутский → Якутский)

аат. Туох эмэ биир сиргэ чохчолуу мунньуллубута. Куча, груда, ворох чего-л.
Бу …… түбэһиэх бас-балабыай ыһыллыбыт адаархай чөмөхтөр быыстарыгар киһи кэбиһиилээх оту даҕаны хорҕотуон сөп быһыылаах. Н. Заболоцкай
Эриэ-дэхси лэкэчиктэр эниэ устун элэстэнэн истилэр. Кэнникинэн күтүр улахан чөмөх буолла. С. Федотов
Хортуоппуй чөмөҕө итийэриттэн бэрт кылгас болдьох иһигэр уулла сытыйар. ФНС ОС
ср. с.-юг. чопак ‘клубок нити; округлый кусок масла’, кирг. чөмөлө, тат. чүмэлэ ‘копна’