правовое государство

частно-публичное партнерство

государственный надзор за органами местного самоуправления

государство || государственный; Сэбиэскэй судаарыстыба Советское государство; судаарыстыба кыраныыссата граница государства, государственная граница.

государство

государственный орган по управлению государственным имуществом

государственная собственность

орган государственной власти

государствен н ые должностные лица

минимальный государственный социальный стандарт

делегированные государственные полномочия

механизм государства

федеральная государственная собственность

государственный или муниципальный долг

унитарное государство

государственная регистрация объекта недвижимости

государственная регистрация прав на недвижимость

имущественные права

всеобщее избирательное право

право || правовой; үлэһиттэр сынньанар бырааптара право трудящихся на отдых; сельсоветтар бырааптара уонна эбээһинэстэрэ права и обязанности сельсоветов; юридическай быраап юридическое право.

право

пассивное избирательное право

активное избирательное право

избирательное право

муниципальное право

муниципальная система правовых актов

система муниципальных правовых актов

муниципальный правовой акт

1) проживать где-л. постоянно; тыаҕа олоҕур = постоянно проживать в сельской местности; 2) перен. устанавливаться, наступать; унаар куйаас олоҕурда установилась жара.

право на местное самоуправление

субъект права на местное самоуправление

правовой надзор за местным самоуправлением

право на участие в местном референдуме

право на участие в референдуме

пользование (право пользования)

аат. Бырабыыталыстыба уонна кини уорганнара баһылыктаах дойдуну салайар, экэниэмикэтин, социальнай структуратын харыстыыр политическай тэриллии уонна оннук политическай тэриллиилээх дойду. ☉ Государство
Көмүс үлэһиттэрин аһынан, таҥаһынан судаарыстыба хааччыйыахтааҕа кыаллыбакка, дьон-сэргэ хоргуйар уһукка тиийбит үһү. И. Никифоров
[Тима:] Дьоҥҥо, судаарыстыбаҕа туох да туһаны оҥорбокко сылдьаммын, бэлэми кэрбээччи, паразит буолуом кэриэтэ өлбүтүм ордук. Л. Габышев

аат.
1. Дьон уопсастыбаннай сыһыаннаһыыларын бэрээдэктииргэ судаарыстыба былааһа олохтообут уонна көмүскүүр нуормалар уонна майгы-сигили быраабылаларан бүтүннүүтэ. ☉ Право (совокупность законов и постановлений государства: гражданское право, трудовое право и т. п.). Быыбардыыр быраап. Буржуазнай быраап
□ Экономика өттүнэн хаалан иһэр, политическай бырааба быстыбыт оччотооҕу Саха сирэ ыраахтааҕы эрэһиэҥкэтэ суох түрмэтинэн буолан олорбута. П. Филиппов
Крепостной быраап тухары бааһынайдар балаһыанньаларын тупсарар кыахтара суоҕун көрдөрбүтэ. Софр. Данилов
2. Судаарыстыбаннай эбэтэр атын ханнык эмэ сокуоннарынан, уураахтарынан о. д. а. хааччыллар көҥүл эбэтэр тугу эмэ оҥорор (дьайар) кыах. ☉ Право (охраняемая государством узаконенная возможность делать что-л.)
Бу дойдуга атаҕастанар да күннээх буоллахпына — көҥүлбүн, бырааппын босхо тэбистэриэм суоҕа, көмүскүүр сууту булуом. П. Ойуунускай
Биһиги политикабыт норуоттар бырааптарын эрэ тэҥнээһининэн муҥурдаммакка, кинилэр суруктара, литературалара бэйэлэрин тылларынан барҕара сайдарыгар дьулуһар. Суорун Омоллоон
3. Тугу эмэ оҥорор, дьайар көҥүл, кыах. ☉ Право (возможность действовать, поступать каким-л. образом)
Дьэҥдьийэр быраапкытын көрдөрүҥ. Амма Аччыгыйа
Ааспыт үөрэх дьылыгар элбэх оҕоҕо тырахтарыыс, суоппар бырааптарын биэрбиппит. Софр. Данилов
[Аайта:] Тугу да толкуйдаабаппыт. Уопсайынан, Алик биһикки личнэй дьыалабытыгар Ким да орооһор бырааба суох. И. Гоголев
4. көсп. Олоҕуруу, тирэҕирии, төрүөт. ☉ Право (основание, причина)
Ат буоллаҕына: «Эн Атен кинээс буолбатаххын, миигин тыытар быраабыҥ суох», — диэбиттии Бурхалей үрдүгэр түһэ сыспытын сүөрэн ылан, олбуор айаҕар холоруктатан илтэ. Эрилик Эристиин
Эһиги куһаҕаннык үлэлиир быраапкыт суох. Софр. Данилов

туохт.
1. Биир сиргэ олохсуй (уларыйбакка, көспөккө). ☉ Проживать где-л. постоянно, осесть в каком-л. месте
Икки Ытык хайа икки ардыгар киэҥ Туймаада диэн хонууга тохтоон, биир күөлү булан, ийэтин аатынан Сахсары диэн ааттаан олоҕурар. Саха фольк. Кини билигин манна дэҥ кэриэтэ кэлэн барар. Петербург куоракка олоҕурбут үһү. Н. Якутскай
2. көсп. Буол, оннугун бул. ☉ Устанавливаться, налаживаться, наступать
[Бааса:] Табаарыстаар, бу өрө турбут дьоннор билигин Арассыыйаҕа олоҕурбут саҥа экэнэмиичэскэй бэлиитикэ хойутаабытыттан өрө турдулар. Күндэ
Уһун эйэ олоҕуран, Көҥүл киһи туругуран, Кыһалҕаны, муҥу умнан, Олоруохпут уруккунан. Дьуон Дьаҥылы
3. Туохха эрэ тирэҕир, туохтан эмэ төрүттэнэн таҕыс. ☉ Базироваться, основываться на чём-л., устояться, развиваться на основе чего-л.. Сирим күннүүн тардыһыытын Сокуонугар олоҕуран, Эргийсэбин, айанныыбын Орбитанан, олох ыран… Күннүк Уурастыырап. П. Тобуруокап норуот ырыаларын поэтикатыгар олоҕуран суруйар хоһоонноро ордук табыллаллар. Софр. Данилов