Якутские буквы:

Якутский → Якутский

мүччү-х аччы

сыһ.
1. Сыыһа, төлө. Мимо, вскользь. Эр киһини кыайа-хото тутуох курдук буолтуттан киһи чаҕыйда, аһара харбатта, мүччү-хаччы туттарда. Саха фольк.
2. Нэһиилэ, эрэйинэн. Едва, с трудом, еле-еле
Айбытым араҥаччылыы сылдьар ээ, мүччү-хаччы тыыннаах ортохпут, мин уруккубун-хойуккубун түөрэ сүргэйбиттэрэ буоллар, ыҥкыбыдылартан тахсыбатым чахчы. Е. Неймохов
Дьоно эриирдээх-бутуурдаах кэми син мүччү-хаччы түһэн тыыннаах көрсүбүттэриттэн үөрэн олорор. Р. Кулаковскай
[ Биир от] сыарҕата мүччүхаччы тахсар дуу, суох дуу. «ХС»
3. Кыл тыынынан, ыксалынан. Мигом, очень быстро, вмиг
Баарыын [уол] торбосторун мүччү-хаччы уулатан аҕалаат суох буолбута, инньэ гынан ынахтарбын бэйэм киллэртээтим. А. Софронов
Эбиэт саҕана бүтэһик эксээмэммин мүччү-хаччы туттараат, Ярославскай баксаалга тэптэрдим. «ХС»


Еще переводы:

лыҥкыр гын

лыҥкыр гын (Якутский → Якутский)

биирдэм тыас туохт. Доргуйан дэгэттэнэн чуордук тыаһаан ыл. Издавать, производить звон с недолгим эхом (напр., о колокольчике, стекле)
Түннүк тааһын тыаһа лыҥкыр гынна. М. Доҕордуурап. Кыра тык күлсүү буолла, бэрэссэдээтэл чуораа ны лыҥкыр гыннарда. Амма Аччы гыйа

налбый

налбый (Якутский → Якутский)

туохт. Аллара диэки ньал быйан түс. Повисать, обвисать. Хап пыыста сэбирдэҕэ налбыйбыт. Налбыйбыт кулгаахтаах ыт.  Ынах мөлтөөбүт, тиҥиргэччи ынчыктаабыт, кулгаахтара налбыйбыттар. Амма Аччы гыйа
ср. монг. далбийх, халх. далби ‘отвисать, свисать’

махчарыс гын

махчарыс гын (Якутский → Якутский)

туохт. Инниҥ диэки соһуччу, түргэн хамсаныыны оҥор (маадьаҕар эбэтэр такыппыт атаххын аччаччы туттан). Сделать резкое движение вперёд на широко расставленных и согнутых в коленях или кривых ногах. Байбал кыбыы сүрдьүгэстэрин быы һынан тахсан махчарыс гынаат, оһуордаах сарыы биристээҥкилээх илиитинэн үөһээ сүрдьүгэһи харбыыр. Амма Аччы гыйа

лаахтаа

лаахтаа (Якутский → Якутский)

туохт.
1. Лааҕынан сот, бүрүй. Покрывать что-л. лаком, лакировать. Паарталарын, хара кыраас канан ньалҕаарыччы сотон баран, кылбаа рыччы лаахтаан истэ. Амма Аччы гыйа
2. Баттаҕы лааҕынан ыстар. Распылять на волосы лак из баллончика, закреплять прическу лаком для волос. Балтыҥ баттаҕын лаахтаан биэр эрэ
3. кэпс., көсп. Баар чахчыны киэргэтэн тупсаран көрдөр. Приукрашивать, идеа лизировать действительность
Олоххо баары наһаа киэргэтэр …… барытын кылааккайдаан, лаахтаан кэбиһэр. ВГМ НСПТ

байааттаҥнас

байааттаҥнас (Якутский → Якутский)

I
байааттаҥнаа диэнтэн холб. туһ. Хаарга батыллан охтон ыла-ылалар, [ сылгылар] эгэ хаһан аһыахтара баара дуо, хаары көрөн кэбиһэ-кэбиһэ, байааттаҥнаһа тураллар. В. Протодьяконов
Бэрт оргууй хаамсан [Сөдүөччүйэлээх Микиитэ] байааттаҥнаһан истилэр. Амма Аччы-гыйа. Бу чугас сир икки ардын кини киһи билбэккэ хааман кэбиһэрэ. Оттон бүгүн туруйалаан умса-төннө түһэ-түһэ хааман байааттаҥнаһа сатыыллар да, кэлэн быстыа диэтэҕиҥ дуу. П. Аввакумов
II
даҕ. Атаҕар кыайан уйуттубат, иэҕэҥнэс (хол., ыарыыттан эбэтэр сылааттан). Шатающийся, качающийся (напр., от болезни или сильной усталости)
Лаппа ыраатан баран, ыркый быыһыгар туораан, байааттаҥнас аттарыттан түспүттэрэ. Софр. Данилов
Кэмниэ-кэнэҕэс сылааларыттан байааттаҥнас буолбут дьон киэһээҥҥи им балай хараҥаҕа тыал түспэт мас хаххалаах аппаны буланнар балааккаларын тартылар. В. Протодьяконов
Байааттаҥнас буола быста сылайбыт Томаш Вайер Ньургуну кууһа түһэр. Н. Лугинов