туохт. Эргэрэн халтаҥнаа, соролон (түү таҥаһы этэргэ). ☉ Облезать, вылезать, стираться (о шерсти, мехе)
Киргиэлэй дьэ наҕылыйан, хатыс курун сүөрүннэ, холтолообут арбаҕаһын уһулла. И. Никифоров

туохт. Түүҥ элэйэн сарыы буол, халтаҥнаа, холтотуй (тириини, тирии түүтүн этэргэ). ☉ Стираться (о шерсти на одежде), облезать (о шкуре)
«Саарба түү сарыытыйан, Үүс түү үрэллэн …… Атын атах дьаарбайбыт, Туспа уос тоҕуоруйбут Бэлиэтэ биэтилэлэммит Ини дуу, дуҕаар!» — дии истэ. Саха нар. той. IV

туохт.
1. Араҥаланан хастан, хастанан түс (туох эмэ түүтүн, тириитин эбэтэр бүрүөтүн туһунан). ☉ Отделяться, отставать тонким слоем, облезать, сдираться (напр., о коже); лезть, выпадать (напр., о шерсти)
Икки ньилбэгим тириитэ соролоон түһэн, …… кыһыл этинэн көрөр. А. Сыромятникова
Айах көҥдөйүн, тыл, куолай, куртах, оһоҕос ньылҕаархай бүрүөлэрэ арыгы дьайыытыттан алдьаналлар, соролууллар. ДьИэБ
Бастаан ньирэй түүтүн төрдө кыһыйар, түүтэ соролуур, онтон хаҕырар, хоһоҕолонор. МСИ ССНьЫаУО
△ Элэйэн-элэйэн баранан, халтаҥнаа, сарыы буол (түүлээх таҥас туһунан). ☉ Вылезти от долгого употребления, трения, вытереться, превратившись в ровдугу (о шерсти меховой одежды)
Оһох кэнниттэн соролообут арбаҕаһын сулбу тардан таһааран сахсыйан кэбиһээт, кэтэн сарымтахтаппытынан барда. Амма Аччыгыйа
Ононманан соролообут эргэ таба сонноох, нэк бэргэһэлээх киһи нүксүллэн олорор. Софр. Данилов
Соно уонна ыстаана, түүлэрэ соролоон, сарыылара эрэ хаалла. И. Данилов
2. көсп. Ким эмэ үбүн-малын босхо эбэтэр босхо кэриэтэ апчарый, суйдаан ыл. ☉ Брать что-л. у кого-л. даром или за бесценок, обдирать кого-л., драть с кого-л. [Манчаары:] Суос-соҕотох Чоочо оҕонньор соролуурун, Дьадаҥыттан саралыырын Мэһэйдэһэр мэккиэннээх этим. А. Софронов
[Дорогуунаптар] саастарыгар тыа дьонун соролоон аһаабыттарыттан ааһа түһэн, аны ол хаартынан-арыгынан сүүрдээн сиир дьаллыктаммыттар дии. Болот Боотур
[«Салааскалаах атыыһыт»] Токо тоҥустарын түүлээхтэрин чэпчэки сыанаҕа соролоон, онтон киллэрбит барыһыгар Аанньаах куоратыгар лааппы туттарбыт, туспа дьиэлэммит-уоттаммыт. Н. Якутскай
ср. монг. сорлох ‘расчёсывать, подстригать гриву’

1) падать, сваливаться; охтон түстэ он упал; оҕо оронуттан түстэ ребёнок упал с кровати; ууга түс = а) упасть в воду; б) утонуть; 2) спускаться, сходить, слезать; аттан түс = спешиться; сыарҕаттан түс = слезать с саней; хайаттан түс = спуститься с горы; 3) идти, выпадать (об осадках); ардах түһэр идёт дождь; 4) садиться; приземляться; күөлгэ кустар түстүлэр утки сели на озеро; самолёт этэҥҥэ түстэ самолёт приземлился благополучно; 5) располагаться, останавливаться (напр. на ночлег); мин гостиницаҕа түстүм я остановился в гостинице; 6) впадать; өрүс муораҕа түһэр река впадает в море; 7) опадать, облетать, осыпаться; сэбирдэхтэр түспүттэр листья опали; 8) облезать, вылезать; выпадать (о шерсти, зубах и т. п.); 9) понижаться, снижаться, уменьшаться (об уровне, размере чего-л.); күөл уута түспүт уровень воды в озере понизился; сыана түспүт цены упали; 10) перен. нападать, бросаться на кого-что-л.; өстөөххө түс = напасть на врага; сэриинэн түс = идти войной, напасть; ити ыт киһиэхэ түһэр эта собака бросается на людей; саба түс = напасть на кого-л.; 11) перен. появляться, возникать; наступать; тоҥот бырдаҕа түстэ появились первые весенние комары; өрүскэ тыал түстэ на реке поднялся ветер; сайыҥҥы куйаас түстэ наступила летняя жара; 12) перен. приходить в упадок; 13) в сочет. с нек-рыми нареч. обозначает моментальность и внезапность действия: дьөлө түс = проткнуть насквозь; олоро түс = быстро присесть; тобулу түс = пробить насквозь; үлтү түс = разбиться вдребезги; тиэрэ түс = упасть навзничь; быстан түс = оборваться; көтөн түс = влететь, вбежать неожиданно; көстө түс = внезапно показаться, появиться; 14) в сочет. с деепр. на =а, =ан, =ыы основного гл. выступает в роли вспомогательного гл. и означает кратковременность и незавершённость действия: аһыы түс = поесть немного, закусить; аҕыйата түс = немного поубавить что-л. (в количестве); тура түс = постоять немного; көһүтэ түс = подождать немного # иннигэр түс = опередить, победить кого-л.; көҕүс түс = не удовлетворяться, быть недовольным (достигнутым); оҕо түспүт произошёл выкидыш; санааҕа түс = опечалиться; сүөм түс = огорчаться из-за чего-л., разочаровываться в чём-л.; толук түс = заступаться за кого-л.; түһэн биэр = подводить кого-л.; умса түс = разг. умереть; погибнуть.