Самый лучший, отборный, остистый (обычно о пушнине); Таалыр манньыат устар. большая круглая монета из золота или серебра.

1) имеющий лезвие, остриё; с... лезвием, с... остриём; с острым концом; 2) имеющий ость; с... остью; остистый; 3) перен. лучший, отборный; кыыс гиэнэ кылааннааҕа самая лучшая из девушек; красавица # кылааннаах түүлээх пушнина, пушной товар.

даҕ. Саамай бастыҥ, талыы, кылааннаах (түүлээх туһунан). ☉ Самый лучший, отборный, остистый (обычно о пушнине)
Саарба кыыл самыытын таалыра саҥыйахтаах. Саха фольк. [Кыыс оҕотун] эрдэ киис бэргэһэлээбитэ. Тигиллэн ууруллубут саҥа соҥҥо аны таалыр түүлээх саҕа наада буолбут үһү. «Кыым»
◊ Таалыр манньыат эргэр. — кыһыл эбэтэр үрүҥ көмүстэн кутуллан оҥоһуллубут улахан төгүрүк харчы. ☉ Большая круглая монета из золота или серебра
Кириисэлиир Кирилэ Лаамылаан иһэн Кээтикэлиир Кэтириинэттэн буут үрүмэ хайаҕы өйүө ылан тахсар, кэһиитин таалыр манньыат киллэриэх буолан. Саха нар. той. IV
Дайыыла оҕонньор эһэтэ тараҕай, куһаҕан киһи эбитэ үһү. Ол иһин күлүү гынан «тараҕайа таалыр манньыат, соролойо солотуу көмүс» диэн дьахталлар туойбуттарыттан «Соролой» диэн аат биэрбиттэр. М. Доҕордуурап
русск. талер

даҕ.
1. Биилээх, уһуктаах төбөлөөх. ☉ Имеющий лезвие, острие, с острым концом
Бу дьолбут тутааҕын күөмчүттэн көмүскүү, Өргөстөөх, кылааннаах үҥүүнү тутуохпут! Күннүк Уурастыырап
Дьэрэкээннээх хоһоонун Дьиэрэлдьиччи ыллаабыта, Кылааннаах хотуурун Кылбаарыччы сытыылаабыта. С. Васильев
Киил маһы суорарга Мин сүгэ охсобун, Кылааннаах биилээммин Кыыкырдыы аалабын. А. Бэрияк
2. Кылгас ньуолах түүтүн үрдүнэн кытаанах уһун кылаан буолар түүлээх. ☉ Имеющий ость, остистый
Кылбалдьыгас кылааннаах андаатар тириитэ бэргэһэтин сэгэччи анньынна. В. Протодьяконов
3. көсп. Баартан бастыҥ, талыы. ☉ Лучший, отборный
Сирэ саныахпын Сирэйдээх үтүөтэ, Силээхтэ бэрдэ, Кыыс оҕоттон Кылааннаах туйгуна эбит. П. Ойуунускай
4. көсп. Улахан суолталаах, чаҕылхай, этигэн. ☉ Значительный, важный; выразительный
Кылааннаах сытыы тыл ыһыллан, Кытарбыт тимирдии хаарыста. С. Васильев. Бу [«Күөгэйэр күннэрбэр»] кинигэҕэ Эллэй билиҥҥэ диэри умнуллубат, кылааннаах кэрэ айымньылара киирбиттэрэ. Н. Габышев
♦ Киһи киэнэ кылааннааҕа — туйгун, бастыҥ, чулуу киһи. ☉ Лучший из лучших (о человеке)
Ээ, ол тыа бөрөтүгэр холоомо. Мантыкаҥ киһи киэнэ кылааннааҕа. М. Доҕордуурап
◊ Кылааннаах (түүлээх) — 1) күндү түүлээх кыыл. ☉ Пушной зверь
Сааһын тухары хара тыаттан арахсыбатах, кылааннаах түүлээх бөҕөнү кыстаабыт ахан булчут. Софр. Данилов
Оо, киһи тиийбэт ыраах тыаларыгар аймамматах, уутуйан үөскээбит күндү кылааннаахтар сырыттахтара эбээт! «ХС»; 2) күндү түүлээх кыыллар таҥас, киэргэл буолар тириилэрэ. ☉ Ценный мех, пушнина
Кыһалҕаҕытын билэммин, кыаммаккытын таайаммын, кылааннаах түүлээхпиттэн кыбынан …… кэллим. Амма Аччыгыйа
Балаакка таһыгар матаҕалар кылааннаах түүлээҕинэн бөскөччү туолан иһэллэр. В. Протодьяконов