рассказывать, повествовать о ком-чём-л.; кини бэйэтин туһунан өр сэһэргээбитэ он долго рассказывал о себе; бу кинигэ Октябрьскай революция кыайыытын туһунан сэһэргиир эта книга повествует о победе Октябрьской революции.

и. д. л. от сэһэргээ = тот, кто рассказывает, повествует; рассказчик.

туохт., фольк. Эттыын, кэпсээ-ипсээ. ☉ Повествовать, сказывать, рассказывать
Талбытын тамалыйар Таҥалайдаах буолар эбит. Саха фольк. Ити курдук ыллаан бүтээт, Аҕыныахтаах ытыстаах Айыы Нуоралдьын эмээхсин Аман тамалыйа, Айыыһыт тардан, Тиэрэ кэдэрийэ-кэдэрийэ, Күлэн чачыгыраан барда. П. Ядрихинскай
[Удаҕан] Кыыран илгистибитинэн киирдэ, Кыраан тамалыйбытынан барда. С. Васильев
ср. бур. тамалха ‘пытать’

туохт. Туох эмэ сонуну кимиэхэ эмэ олус умсугуйан, үлүһүйэн туран кэпсээ. ☉ Обстоятельно рассказывать, повествовать о чём-л.
Хаһаайка буоллаҕына …… бу сарсыарда ырыынактан ханнык эрэ сэдэхтик көстөр күндү сибэкки сиэмэтин түбэһэн атыыласпытын, онтон да атын араас сонуну сэһэргиирэ. В. Яковлев
Лоҥкууда ыаллара олордохторо тоҕо баҕас үчүгэйэй диэн Мария дьүөгэ дьахталларыгар сэһэргии олордо. М. Доҕордуурап
Дьарааһыан, олор, табахтаа уонна сээкэйдэ сэһэргээ. КАА АСС
ср. кирг. чечерке ‘быть многословным’, алт. чечерке ‘гордиться, важничать’