с. 1. (по гл. притупить) сып-патыы; перен. мөлтөтүү; 2. (по гл. притупиться) сыппааһын; перен. мөлтөөһун.

туохт.
1. Амтаҥҥын сүтэр, минньигэһэ суох ньулук-ньалык курдук буол. ☉ Стать невкусным, неаппетитным, утратить вкусовые качества (напр., о еде). Аһыыр аһым сымсаата
□ Ас дэлэйдэҕинэ, эбиитин, Амтана сымсыырын билэбин. В. Гольдеров
2. Сыппаа, мөлтөө (үксүн иэйии, санаа туһунан). ☉ Притупиться, ослабнуть, поблёкнуть, померкнуть (обычно о чувствах, душевном состоянии)
Икки атахтаах — өрөгөй тыыннаах өйүн күүһүнэн өлүө суохтаах — бу хаһан да сымсаабат улуу санаа! П. Ойуунускай
3. көсп. Киһини кэрэхсэппэт, өлбөөркөй, мөлтөх буол. ☉ Становиться, быть неинтересным, блёкнуть, тускнеть
Барыта сүүстэ кэпсэммит кэпсээннэр, хаһан да сымсаабат, салгыппат, куруук кэрэ кэпсээннэр. Амма Аччыгыйа
Кини уһуннук буспут эт амтанын сүтэрэрин кэриэтэ, уһуннук тардыллыбыт дьыала сымсыырын эмиэ билэрэ. Н. Якутскай. Өскөтө Эрилик Эристиин итини уларытыыта суох суруйбута буоллар, Кыра Хабырыыс уобараһа хайдах эрэ сымсыа этэ. Н. Тобуруокап
ср. ДТС самсыт ‘досаждать’, йумша ‘смягчаться’, кирг. жумша ‘смягчаться’, монг. суве ‘безвкусный; слабый (о напитке)’

туохт.
1. Аалыллан, сыппаан мүлүрүй. ☉ Притупиться, сточиться
[Көтөр аал] Тостубат укулаат тимир долуолаах, Кыларыйбат ыстаал кынаттаах, Оҕуруктаах куйаар кутуруктаах Оботтоох чупчурҕан тумустаах. С. Зверев
Батыйа биир биилээх, биир уһуктаах Хоодуот уол үс өргөстөөх Кыларыйбат аҕыс биилээх Буолуох тустаах. И. Гоголев
Ньыгыл таас иэнигэр Роланд батаһын сырбатта, Гранит таас бытарыйа кыырайда, Ыстаал тыаһа лыҥкыныы дуорайда, Батаһын кылаана да кыларыйбата. АЕВ ОҮИ
2. көсп. Күүһүҥ, кыаҕыҥ баранан мөлтөө, ахсаа. ☉ Терять силы, постепенно слабеть
Имири эһэр, имнии сүтэрэр Аралдьыйбат андаҕардаах, Кыларыйбат кыһамньылаах …… Этэрээти тэриммиттэрэ. Эллэй
Бу курдук кыыдааннаах кыһын кыларыйбытын кэннэ, көмнөх хаар көспүтүн кэннэ, көрдөөх күөх сайын көстүбүтүн кэннэ, …… бу мин төрүттээбитим төрүүр оҕолор төрүөхтэрин тухары төннүбэккэ төлкөлөнө туруохтарын. В. Протодьяконов
3. көсп. Ахсааҥҥынан аҕыйаа, көҕүрээ. ☉ Уменьшаться, становиться меньше (о количестве чего-л.)
Төрөөбүт кыраайбытын, кини ханна да хатыламмат туспа кэрээбэт кэрэтин, …… кыларыйбат кылаатын хостуур, тимир суолу тирбиитэтэр, саҥа куораттары сандаардар, үтүө санаалаах бар-дьонун, …… ким хоһуйуой! «ХС»
Ян Чи-чао маҥхааһайдарыттан ити үүнүү биир да туорааҕа кыларыйыа суохтаах. С. Сарыг-оол (тылб.)
♦ Кылаана <да> кыларыйбат(ах) көр кылаан II. Кыларыйар (кыларыйан турар) кырдьык — адьас дьиҥчахчы, көстөр-биллэр, дакаастанар кырдьык. ☉ Истинная правда, святая истина, правда-матка
Кыларыйар кырдьыгынан эттэххэ, Слепцовтар тапталынан ыһыахтамматах дьоннор. Оннук төрүттэригэр-уустарыгар да суоҕа. М. Ефимов
Эн миигин билиҥҥээҥҥэ диэри албынныыр диэн абатыйыма, кыларыйан турар кырдьыкпын суруйабын. И. Федосеев
Тоҕо сымыйалыахпыный? Барыта кыларыйан турар кырдьыгы кэпсиибин. «Кыым»