пробовать, испытывать, проверять; саҥа сааны боруобалаатыбыт мы испытали новое ружьё.

многокр. от боруобалаа = пробовать, испытывать, проверять (многих, многое или много раз); бу астары боруобалаталаан көр попробуй все эти блюда.

1) обходить (много мест), побывать (во многих местах); куораты кэрий= обойти город; дьиэлэри барытын кэрий= обойти все дома; 2) осматривать, проверять; сохсону кэрий= осмотреть пасти (ловушки) # ыалы кэрий= уст. попрошайничать.

1. проверь
   2.побуд. от тургуй= 1) измерять глубину чего-л.; күөлү тургут = измерить глубину озера; 2) перен. измерять, испытывать, проверять глубину чего-л.; өйүн тургут = испытать глубину чьего-л. ума; билиитин тургут= проверить глубину чьих-либо знаний.

возвр.-страд. от боруобалаа = пробовать, испытывать, проверять (себя); быть испробованным, испытанным, проверенным, пробоваться, испытываться, проверяться; тустууга боруобаланан көр эрэ попробуй-ка ты бороться; бу массыына Саха сиригэр боруобаланна эта машина испытана в Якутии.

туохт. Тугу эмэ бэрэбиэркэлээ, туох эмэ сыаллаах көр-иһит. ☉ Контролировать, проверять
Кини [Сэмэн] «үлэтин» бүгүн курсовой хамандыыр Рыгалов хонтуруоллуур. Рыгалов олус бириинчик. Н. Якутскай
[Оҕотоойобо:] Үлэ дьиссипилиинэтин тутуһары кытаанахтык хонтуруоллаатахха, көҥүл сылдьыы, дьиссипилиинэни кэһии да кыайтарар суол. И. Гоголев

1) см. төгүллээһин ; төгүл ыл = умножать; докумуон төгүлэ копия документа; 2) раз; онно үс төгүл сырыттым я ходил туда три раза; биэс төгүл биэс пятью пять, пять раз по пять; төгүл-төгүл разг. периодически; төгүл-төгүл бэрэбиэркэлээ = проверять что-л. периодически.

туохт. Туох эмэ сөптөөҕүн көрөн-истэн итэҕэй, чахчытын бил; тугу эмэ хонтуруоллуур сыаллаах көр-иһит. ☉ Проверять
«Миигин үлэҕэ ситэ ыла иликтэр ээ. Бэрэбиэркэлээн баран ылыахтара үһү», — Баланцев, ханньаччы туттан, толоостук мичээрдээтэ. Амма Аччыгыйа
Бэрт өр сылдьан, чособуойдары уонна дозуордары бэрэбиэркэлээбиппит. Н. Якутскай
Олохтоон бэрэбиэркэлээн баран, гипотезаттан эбэтэр аккаастаналлар, эбэтэр кинини бигэргэтэллэр, бигэргэтилиннэҕинэ, гипотеза түөрүйэҕэ кубулуйар. ДИМ
Былааннаах сорудахтары толорууну бэрэбиэркэлиир. ЭБТ

туохт. Тугу эмэ хос-хос ырыт, бэрий, саамылаа. ☉ Проверять, перебирать что-л. много раз
Оччотооҕу саҥа суруйан эрэр уонча суруйааччыны өрө-таҥнары бэрэлээн, хас да бөлөххө түҥэтэллэр: буржуйдуу омугумсахтар, уҥа аргыстар, хаҥас аргыстар, пролетарийдар, холкуоһунайдар. Амма Аччыгыйа
[Өндөрөй Өрүөл] Өрөспүүбүлүкэни, Союһу Өрө-таҥнары бэрэлиир. Р. Баҕатаайыскай

сыһ., бэт. Ынах, биэ ууламмытын билээри кэннинэн илиигин уган, илиигинэн (бил, бэрэбиэркэлээ). ☉ Ректально (проверять стельность скотины)
Саптарыллыбыт уонна эрдэ төрүүр ынаҕы, бургунаһы сулуйан бэрэбиэркэлээһин уһулуччу суолтаны ылар. АГГ СУоД
[Бэтэринээр] ынахтар ууламмыттарын чуолкайдаары, иккиикки аҥаар ый буолан баран, сулуйан бэрэбиэркэлээн көрөр. «Кыым»
Биһиги бэтэринээр испэсэлиистэр көмөлөрүнэн кэмнэринэн арааран биэс төгүл сулуйан бэрэбиэркэлээһини олохтоотубут. «ХС»