прил. 1. реалистическай, баар чахчыга олоҕурар; реалистическое отношение к жизни олоххо реалистическай сыһыан; 2. реалистическай; реалистическое направление в музыке музыкаҕа реалистическай хайысха.

утумнаа диэнтэн холб. туһ. Ити айымньылар өссө төгүл литература үгэстэрэ утумнаһан сайдалларын туоһулууллар. «ХС»
«Сүрэх тэбэрин тухары» арамаан холобуругар саха литературатыгар реалистическай үгэстэр уонна саҥаны айыы утумнаһар диалектикалара үчүгэйдик көстөр. ОГГ СМ

с. 1. (действие) туһайыы.хайы-һыннарыы; 2. хайысха, туһайыы; идти в северном направлении хоту диэки хайысханан бар; 3. перен. хайысха, тусхал; правильное направление в работе үлэҕэ сөптөөх хайысха; 4. (участок фронта) туһайыы; бой на западном направлении арҕааҥы туһайыыга барар кыргыһыылар; 5. (течение) хайысха, сүүрээн; реалистическое направление в искусстве искусствоҕа реалистическай хайысха; 6. (документ) направление, туһайар сурук; вручить направление на работу үлэҕэ барарга направ-лениета туттар.

туохт.
1. Иччилээх буол. ☉ Обрести духа, домового
Балыктыырын мэһэйдэһэр ханнык эрэ иччилэммит. Н. Заболоцкай
2. Хаһаайыннан, бэйэҕин бас билэр киһилэн. ☉ Обрести хозяина, владельца
Улаан [сылгы аата] эн курдук иччилэннэҕинэ, бүөбэйдээн илдьэ сырыттаххына, түргэнник иччитийиэ. Н. Заболоцкай
«Аата, дьиэм иччилэннэҕэ»,- диэбитэ [оҕонньор], бэйэтэ бэйэтигэр этэр курдук. - Кийиитим, бэрт оттомноох, бу орто дойдуга үчүгэйи-куһаҕаны булан араарыаххын сөп барахсан эбиккин. В. Яковлев
Иэхэйигим эбитин! Иэримэ дьиэм эрэйдээх Иччилэниэн туһугар, Аҕыс уонча саастарбар Аатырыаҕым иннигэр - Күнүм, айыым оҕото Көстүбүтэ кэрэтин! И. Чаҕылҕан
3. Туох эрэ дьикти кистэлэҥ күүстэн. ☉ Приобретать таинственную силу
Ытыыр икки, ыллыыр икки ардынан эҥсэлийэн, этэр тыла эбии иччилэнэн, кыраабытын курдук кырыы турар. Н. Якутскай
Сүллүкү тыла-өһө иччилэнэн, тойугун-силигин толорон кыырбыта. Болот Боотур
Саҥарар саҥаҥ саталаннын, этэр тылыҥ иччилэннин! Эрилик Эристиин
Хараҕа иччилэнэн, уоттанан кэллэ. А. Сыромятникова
4. Үөскэхтэн (хол., сымыыт). ☉ Появиться (о зародыше в яйце)
Иччилэммит сымыыт. Бу айымньыга, көтөр сымыытын үөскэҕэ иччилэнэн ситэн эрэринии, норуот ырыатын реалистическай ис хоһооно күүһүрэн, кини мифологическай форматын алдьатан сырдыкка тахсара чугаһаан эрэрин көрөбүт. Эрчимэн
Аны аҕыйах хонугунан сымыыт иччилэнэр. «ХС»