туохт., кэпс. Тугу эмэ (хол., чуурканы) охсон, кэрдэн бар. ☉ Рубить, колоть что-л. (напр., чурку), несильно замахиваясь, тюкать
Сандаҕалаах чабырҕайыттан Чаалкайдаабытынан барда, Килбиэннээх сирэйиттэн Кэрпитинэн барда. Күннүк Уурастыырап
Сүгэтин харбаан ылла да Сүөдээк [эриэккэс мас барахсаны] кэрдэн чаалкайда. Ф. Софронов
ср. др.-тюрк. чалх ‘хлёсткий шлёпающий звук, удар’

даҕ., поэт.
1. Саһарҕаланар, саһарҕа сырдыктаах, саһарҕанан сырдаабыт. ☉ Освещённый зарёй, заревой, лучистый
Саһарҕалаах халлаан Сарсыардааҥҥы салгыныгар Саһыарыылааҕы сахсыйбыттан Саталанан сатараатаҕа дуу. А. Софронов
Утары хаампыппын ууратыам эрэ суоҕа — диэн Сандаҕалаах саһарҕалаах Сатыы маҥан күнүм Ала дьикти сырдыгынан Андаҕайдаҕым буоллун! Е. Иванова
2. көсп. Айыыта-харата суох, ыраас, сырдык (киһи сирэйин этэргэ). ☉ Незапятнанный, чистый, светлый (об облике человека)
[Кыыс Ньургун — Буура Дохсуҥҥа:] Тоҕо саха оҕото эрээри саһарҕалаах сирэйгин саһыаран, сандал маҥан халлаан саһарҕатын анныттан санньылыйан-саптан сатыылаатыҥ? Эрилик Эристиин