I
туохт., эргэр. Хойдон, бүөлэнэн сүүрбэт буол, бобулун (хааны эбэтэр убаҕас тугу эмэ өтөн сүүрэрэ тохтуурун этэргэ). ☉ Переставать течь, просачиваться сквозь что-л., загустевая или в результате закупорки какого-л. отверстия (о крови и жидкостях)
Дьиэ бөҕүөҕэр диэри түстэ [ардах]. ПЭК СЯЯ
II
аат.
1. Мал туһата суох буолбута, быраҕыллыбыта эбэтэр туох эмэ сыыһа. ☉ Негодные остатки вещей, то, что выброшено как ненужное, а также сор от чего-л., отбросы, мусор. Бөх иһитэ. Бөҕү тох
□ Барарыгар: «Бөххүтүн уматыҥ
Хоруолаах маһы дьиэ ааныгар быраҕымаҥ», — диир. А. Федоров. Кини [Пепе] манна күнү күннээн Сыыһы, бөҕү таһар, Корзинката олус сүүнэ, Ыарахана да баһаам. С. Данилов
2. кэпс. Киһи улахан сыаната суох утары туттар таҥаһа-саба, кыра мала. ☉ Белье, одежда и другие мелкие вещи повседневного пользования, пожитки, манатки
Сатыы саппырдаһан иһэр саллааттар ортолоругар бүлүмүөттэри уонна ол-бу бөхтөрүн тиэйбит хас да сыарҕа иһэр. Амма Аччыгыйа. Таал-Таал эмээхсин бэйэтэ, сүөгэй ыаҕаһын кэтэн баран, бөҕүгэр сытар буолуо. Саха фольк.
тюрк. бок
♦ Дьиэ бөҕө кэпс. — дьиэтиттэн ханна да тэйбэт, дьоҥҥо-сэргэҕэ сылдьыбат киһи. ☉ Человек, который все время сидит дома, не бывает в обществе
«Миэхэ, дьиэ бөҕөр, туох кэпсээн баар буолсуу. Оттон эйиэхэ инии, сэһэн сиэллээҕэ-кутуруктааҕа», — Ааныс эмээхсин унаарытта. Э. Соколов.
◊ Бөх тоҕор сир — бөҕү-сыыһы, куһаҕаны тиэйэн таһааран быраҕар, мунньар сир. ☉ Место, куда вывозят, выбрасывают мусор, нечистоты, свалка. Бөх тоҕор сири саас аайы уоттууллар