уст. соха; мас суха деревянная соха; суха тимирэ сошник.

аат. Урут булуук оннугар туттуллубут, оҕуһунан состоруллар судургу оҥоһуулаах сир хорутар тэрил (бэйэтэ мас, уллуҥаҕа эрэ тимир буолар). ☉ Соха (пахотное орудие)
Үүнүүлээх сонуок — саастарыгар суха тутааҕын туппатах дьоҥҥо баар! Амма Аччыгыйа
Бу кэннэ үс төгүл кирээдэтин ардын суханан хоруйбут. Суорун Омоллоон
[Аҕам] тоҥуута бараммыт игиитинэн Өр да өр сухатын сытыылыыра. Н. Босиков
◊ Суха тимирэ — суха сир кырсын алдьатар кырыылаах сытыы уһуга, уллуҥаҕа. ☉ Сошник, лемех
Болгуо тапталлымтыа өттүттэн кыстык, суха тимирэ, баһымньы, хойгуо, анньыы …… онтон да атыттар оҥоһуллаллар. МАП ЧУу. Саха уустара үрдүк хаачыстыбалаах тимири уһааран сэп-сэбиргэл оҥороллоро: хотуур, сүгэ, …… суха тимирэ, бинтиэпкэ саа о. д. а. ИЕВ СУу. Суха тутааччы — анал тутааҕынан суханы салайан биэрэр киһи. ☉ Плугарь
Оҕус Тохороон Баһылай диэн суха тутааччыны сотоҕо тэбэн доҕолоҥ оҥордо. Амма Аччыгыйа
Сонуок таһыгар кэлбитим, суха тутааччым хайыы-үйэ кэлэн, оҕустарын күрүө иһигэр киллэртээбит. Ф. Захаров
ср. уйг. сока, русск. соха ‘плуг’

прил
1. Кураанах; кураан. Сухое место. Сухое лето. 2. Хаппыт. Сухие дрова. Сухое сено

прил.
кураанах

прил. 1. (не мокрый, лишённый влаги) кураанах, хаппыт; кураан; сухие дрова кураанах мас; сухое лето кураан сайын; 2. (сушёный) хаппыт, бороһуок; сухие овощи хаппыт оҕоруот астара; сухое молоко бороһуок үүт; Ъ.Сзасохший) хаппыт; сухая ветка хаппыт лабаа/4. (худощавый) хаппыт, хатыҥыр; весь ,оА9™листый и сухой кини хаппыт, бүтүннүү шгиир-силгэ дьүһүннээх; 5. перен. (неприветливый) тоҥуй, тоҥкуруун; сухая встреча тоҥуй көрсүһүү; 6. перен. (лишённый живости) хобдох, чуҥкук; сухой рассказ чуҥкук кэпсээн; # сухой паёк кураанах паёк; сухая перегонка бүтэйдии күҥсүтүү.