Якутские буквы:

Якутский → Якутский

сөрүүкээ

туохт.
1. Итииргээбит, тириппит эккин-сииҥҥин сойут (хол., күлүккэ, сөрүүн дьиэҕэ). Освежиться, охладиться (напр., в тени)
«Сүҥкэн маспыт күлүгэ Сөрүүнэ бэрдин!» — дэһэҥҥит, Сөрүүкүүр буолуҥ эһиги. Эллэй
Ылдьаа оҕонньор сөрүүкээн көхсө кэҥиир, хараҕа сырдыыр. Н. Якутскай
Отчуттар сорохторо дьиэҕэ киирэн сөрүүкүү олордулар. А. Бэрияк
2. Сөрүүдүй, сөрүүн буол, тымныйа быһыытый. Остыть, охладиться (напр., о воде)
Умайбыт сир сөрүүкээтэ, Умунна куйаас кутаатын. Күннүк Уурастыырап
Күһүн уу сөрүүкээбитин кэннэ собо үчүгэйдик тутар буолбута. И. Федосеев
Күнүс күн уотуттан умайбыт сир түүн үөһүгэр эрэ сойон дьиҥнээхтик сөрүүкээтэ. М. Шолохов (тылб.)

Якутский → Русский

сөрүүкээ=

1) остывать, охлаждаться; киэһэнэн сөрүүкээтэ к вечеру жара спала; 2) перен. освежаться, прохлаждаться; таһырдьа тахсан сөрүүкээ = выйти на улицу прохладиться.


Еще переводы:

прохладиться

прохладиться (Русский → Якутский)

сов. разг. сөрүүкээ, тымныыта ис, дьэгдьий.

сөрүүкэт=

сөрүүкэт= (Якутский → Русский)

побуд. от сөрүүкээ= разг. охлаждать, освежать кого-что-л.

куталдьыс

куталдьыс (Якутский → Якутский)

куталдьый диэнтэн холб. туһ. Бостуук Николай аҕалбыт ынахтара киирэн, сөрүүкүү охсоору титиик ааныгар кэлэн, төттөрү-таары куталдьыһаллар. «ХС»

сөрүүргээ

сөрүүргээ (Якутский → Якутский)

көр сөрүүкээ
Уу иһигэр сылдьар курдук, сөрүүргүүр сүрэҕим миэнэ. Баал Хабырыыс
Эһи [титириктэр] сэбирдэх күлүгэр Сөрүүргүүргүт үчүгэй. «ХС»

освежиться

освежиться (Русский → Якутский)

сов. 1. (проветриться) чэбдигир, сөрүүкээ, салгылаа; воздух освежился салгын чэбдигирдэ; 2. (о восстановлении сил) чэбдигир, дьэгдьий, сэргэхсий; 3. (в памяти) саҥалыы өйдөн, өйдөнөн кэл.

быычыкаан

быычыкаан (Якутский → Якутский)

даҕ. Ортоттон быдан аччыгый, кып-кыра. Маленькийпремаленький
Сөтүөлээн сөрүүкүүр быычыкаан көлүйэм, Ол ыраас уутунан дьэҥкэрэн көһүннэ. Л. Попов
Быычыкаан, хатыҥыр оҕонньор Варя уонна Давыдов икки ардыларыгар доруоска устатынан сытынан кэбистэ да, сотору утуйан буччугунаабытынан барда. М. Шолохов (тылб.)

кээҥсээрдээ

кээҥсээрдээ (Якутский → Якутский)

туохт. Сайа оҕус (тымныы, сөрүүн салгын туһунан); тымный, сөрүүкээ, сой. Веять, струиться (о холодном воздухе, прохладе); остывать, становиться холодным, прохладным (напр., о ночном воздухе)
Кэрдиис хайабар Кээҥсээрдээбит түүнүм Кэлэр кэмэ буолла. Күндэ

лаглаҕар

лаглаҕар (Якутский → Якутский)

даҕ. Лаглайбыт быһыылаах, лаглайан көстөр. Н е вы с о к и й, п р иземистый, с низко посаженной широкой кроной (о растениях)
Лаглаҕар кэбиһиилээх от.  Дэлби итииргээн, лаглаҕар дууп анныгар сөрүүкээн олоробут. ЯАМ СД

олбуордаа

олбуордаа (Якутский → Якутский)

туохт., кэпс. Дьиэ таһын күрүөлээ. Обнести забором, изгородью, поставить ограду. Дьиэни олбуордаа
Олбуордаан сайынын ойуур иһигэр сөрүүкүө, кыһынын тыалтан хаххаланыа этибит. М. Доҕордуурап
Бу бэйэтин тиэргэнин Олбуордуу охсуохтаах этэ. П. Тобуруокап

паардыт

паардыт (Якутский → Якутский)

туохт. Ууну паар гынан көтүт (күн сыралҕаныттан айылҕаҕа уу паар буолара). Способствовать испарению какой-л. жидкости (напр., воды), испарять (о солнечных лучах)
Ууну паардытан көтүтүү үүнээйи олоҕор наһаа улахан суолталаах [ууну көтүтэн сэбирдэхтэр сөрүүкүүллэр]. КВА Б