туохт.
1. Тыҥырахтаргынан тугу эмэ кыһый, кыһыйа сууралаа (хол., киһи этэ кыһыйдаҕына). ☉ Водить ногтем по чему-л., царапать, скрести, чесать
Балбаара ытамньыйан, саҥата бөлүөстэн, оронун отун тыҥыраҕынан тарбыы олордо. Эрилик Эристиин
Соҕотох харахтаах аҕамсыйбыт хамначчыт дьахтар кини [баай эмээхсин] уллуҥахтарын тарбыы олорор. Амма Аччыгыйа
Ыта балаакка аанын тарбыыра, төттөрү-таары сүүрэкэлиир курдуга. И. Федосеев
2. көсп. Кыһытар гына саҥар, кыһыылаахтык хаарый. ☉ Задевать, колоть кого-л. обидным словом
Уолу соруйан тарбаата ээ, ама, кыһыйбат буолуо дуо? П. Ойуунускай
Хатыылаах тылынан тарбаабыт киһиэхэ иэс хаалар үгэһэ суоҕум да, бу түбэлтэҕэ аахса барбатаҕым. Н. Абыйчанин
Тарбаабакка тур эрэ, тоҕойум, куһаахан күрдьэх баар. Э. Соколов
♦ Бэлэскин тарбаа көр бэлэс
Харыстыырыҥ эрэ диэн Хараҕыҥ уута ньии?!! диэн, Хаадьы оҥоһунна …… Бэлэһин тарбаата. П. Ойуунускай
Дайыыл эмиэ эҕэлээхтик күлэн сыһыгыраан, бэлэһин тарбаата. В. Протодьяконов
Быаргын тарбаа көр быар. Доропуун оҕонньор дьиэтигэр кэлэн «табыллыбатах» булчуттары күлүү оҥостон быарын тарбаата. Н. Заболоцкай
Голышев хараҕа ууланыар диэри быарын тарбыыр. ПП Дь
Тахсан киирэр күрдьүгэр муммут атаспытын дэлби суустааммыт быарбытын тарбаан аххан биэрдибит. «ХС». Тарбаабыт ынах курдук (кэриэтэ) — туохха да кыһаммат, ээл-дээл. ☉ Равнодушный ко всему, безразличный
Ыларов ити үҥсүүлэргэ хайдах сыһыаннаһарый: тарбаабыт ынах курдук дуу, эбэтэр тугу эмэ хардаран көрөр дуу? Р. Баҕатаайыскай
Биһиги син биир тарбаабыт ынах курдукпут, муннубутун тоҕо саайдахтарына, саһан туран соттуохпут. А. Сыромятникова
ср. др.-тюрк. тарма ‘царапать, скрести’, тюрк. тырма, тырба ‘царапать, чесать’

1) царапать; чесать; куоска ааны тарбыыр кошка царапается в дверь; илиигин хайа тарбаа = расцарапать руку; дьөлө тарбаа = а) процарапать что-л. до дыр; б) чесать в одном месте; тарбаабыт ынах курдук погов. словно корова, которую чешут (об очень смирном, тихом человеке); 2) перен. досаждать кому-л., раздражать кого-л.; тылгынан тарбаа = говорить колкости # бэлэскин тарбаа = злорадствовать, злорадничать; быаргын тарбаа = см. быар .