көр бокоойу
[Тыраахтар] кэннигэр төбөтүгэр тордуохтаах торуос тимири биир бохоойу оҕонньор чороччу улаатан эрэр уолунуун …… аҕылаһан-мэҥилэһэн сысыһаллар-сосуһаллар. «ХС»
Сүрэхтээх баҕайы үлэһити …… бытааныҥ, бохоойуҥ бэрт диэн уураппыттар үһү, сураҕа. В. Яковлев

быраҕыс диэнтэн хай
аата. Валера уонна Юра тустан хачымаһахтаһаллар, уһугар бырахсыы кытаанаҕа, үрдүкү-анныкы буолуу, хам баттаһыы, аҕылаһыы-мэҥилэһии. В. Протодьяконов
Саанан-саадаҕынан Былаас былдьаһыы, Өлбүт киһи этигэр Өттүктүү бырахсыы. И. Чаҕылҕан

туохт.
1. Кимниин эмэ илин-кэлин түсүһэн сүүр. ☉ Бежать вместе с кем-л. (о нескольких бегущих)
Чэй, ас бэлэм буолуута оҕолор хантан эрэ сырсан аҕылаһан-мэҥилэһэн кэлбиттэрэ. Далан
Сорохтор ууну көрө Кэрэхтээх тумулга сырыстылар. М. Доҕордуурап
2. Куоталас, илин былдьас (хол., күрэхтэһиигэ). ☉ Состязаться с кем-л. (напр., в беге). Ыһыахха быһыйдар сырыстылар
□ Саас, биир ылааҥы күн, мин, сакылаакка сырсаммын, сабыс-саҥа тэтэрээти сүүйэн ыллым ээ! Амма Аччыгыйа
[Уоһук:] Мин бүгүн эһигини кытта сырсабын диэн хотуурбун дулҕаҕа тосту охсон кэбистим дии. Күндэ. [Холлоҕос — Дүлүҥҥэ:] Доҕоор, сырсыах эрэ сыыры таҥнары. Саха фольк.
3. Кими, тугу эмэ ситээри кэнниттэн эккирэт. ☉ Гнаться, пускаться в погоню за кем-л.
Туораах …… тыына быстыаҕынан ол киһини сырыста. Күндэ
Түүлээх Уллуҥах үөл тоһоҕону туппутунан, [Чүөчээски] кэнниттэн сырсар. Суорун Омоллоон
Дьон «түөкүнү» тута мээнэ сырса сатаабыттара да, тугу да булбатахтара. Н. Заболоцкай
4. көсп. Тугу эмэ ситиһэ сатаа, ону сыал оҥорон эккирэтис. ☉ Преследовать какую-л. цель
[Дьарааһын] Аҥаардас ахсааны сырсыһар Алдьатыы үлэтин хаалларбыт. П. Тобуруокап
[Кини] нуучча, аан дойду классиктарын айымньыларын ааҕыынан умсугуйбута, демократическай тыыннаах литератураны сырсан үөрэппитэ. П. Филиппов
Алмааһы көрдөөччүлэр ортолоругар уһун солкуобайы сырсан кэлбит дьон баарын илэ харахпынан көрбүтүм. ДФС КК
ср. ДТС йарыс ‘состязаться, бежать взапуски’, алт. дьарыш ‘состязаться в беге’, тув. чарыш, кирг. жарыс ‘бег взапуски’