туохт.
1. Туохтан эмэ (хол., наһаа кыыллааһынтан) тэһииргээ, биир сиргэ тохтообот буол, туттарбакка куота сатаа (сылгы, таба туһунан). ☉ Выйти из повиновения, прийти в крайнее возбуждение (напр., из-за жестокого обращения — обычно о лошадях, оленях)
Хабырылла Уҥмат тыыннаах, хаҥыл ата Уйуһуйа быыппастара. Күннүк Уурастыырап
Уйуһуйбут ат уоскуйбата, чочумча эккирээмэхтии, тула холоруктуу турда. В. Миронов
Төрүүрэ чугаһаатаҕына, биэ уйуһуйар, аһаабат-сиэбэт буолар. СИиТ
Ыт кыыллаатаҕына, уйуһуйбут табалар маска-окко түһэллэр. ВВ ЫСЫ
2. Олус күүр, тыҥаа, ороһуй. ☉ Нервничать, раздражаться, волноваться
«Хайа, тугуй?» — диэбитинэн утары турда Кожевников, Сахаайа уйуһуйбут дьүһүнүн көрөөт. Софр. Данилов
Уонна [Сахаар] дьиксинэрэ даҕаны, уйуһуйбут кыыс оҕо араас буолан хаалыан сөп. В. Яковлев
Кэтириис кыраҕа кыһаллыбат бэйэтэ, бу сырыыга дьэ уйуһуйда. «ХС»
3. Тугу эмэ күүскэ баҕаран, өрө көтөҕүллэн, кыдьыгыран туран оҥор. ☉ Делать что-л. с большим желанием, вдохновением, увлечённо
Быйыл уолаттар ураты уйуһуйан, хатарҕаан, күн ахсын ырыахтааҕар аһара эбиллэн, тэптэн иһэллэрэ убайдарын дьулатта. «ХС»
Кини уйуһуйан туран айылҕаҕа сылдьан ыллыыра-туойара, кутурара. «ЭК»
4. Өйгүттэн тахсан хаалбыт курдук турукка киир, ииримтий. ☉ Впадать в безумие, безумствовать, сходить с ума
Сорохторбут уйуһуйан хаалан, киһитэ суох саҕынньахтары ыстыыгынан кэйиэлии сылдьыбыттара. ГСС

несов. 1. (заниматься философскими построениями) философиялаа, философиянан дьарыктан;2.разг.(умствовать, мудрствовать) философиялаа, өйүмсүйэ сатаа.

туохт. Туох эмэ уустугу, абстрактнайы ырытан, улахан өйдөөҕү этэр курдук дьоһуннаан саҥар. ☉ С серьезностью рассуждать о чем-л. сложном, абстрактном, умствовать
Киһим тугу эрэ «бөлүһүөктүүр», мин ону иһиллии да барбаппын. Амма Аччыгыйа
«Эн бөлүһүөктүүрүҥ курдук буолбатах. Күүһэ кыайар үлэтиттэн киһи буорту буолбат», — диэтэ Костя. М. Доҕордуурап