прил. 1. хим., мин. аморфнай (кристаллыы тутула суох); 2. (бесформенный) быһыыта-таһаата суох, быһыыта-таһаата биллибэт.

иэмин-дьаамын биэрбэт он не выражает своего определённого отношения, мнения; иэмэ-дьаама биллибэт (или суох ) с неопределёнными, нечёткими очертаниями, неопределённой формы; бесформенный.

нареч. в лепёшку, в бесформенную массу (превратить); балтанан ньаҕаччы оҕус = расплющить, превратить что-л. в лепёшку ударом молота.

даҕ. Ис диэки хомуллубут, кимистигэс, уолбут (хол., иэдэс, омурт, ис). ☉ Тощий, ввалившийся, впалый (напр., щёки, живот)
Аҕата, эттээх халыҥ уостаах, хапсыгыр омуртаах, кугастыҥы эрилкэй харахтаах, кылгас муруннаах хара-бараан, эйэҕэс сирэйдээх киһи, уолун батыһа көрөн, мичээрдии турда. Н. Габышев
Оттон Чылбыан [ат аата] мэрдьэҥнээх уостаах, улаан дьүһүннээх, хапсыгыр буолан баран, уһун соҕус ат этэ. И. Федосеев
△ Хаптаччы барбыт, харбыйан быһыытын сүтэрбит. ☉ Сплющенный, бесформенный
Хапсыгыр мөһөөччүгүттэн биир ньуоска кыһыл көмүһү баһан ылан, атыылаах дьон мөһөөччүктэригэр кутта. И. Никифоров
ср. тув. капшыгыр ‘приплюснутый’

даҕ.
1. Олус сымнаҕас, куталдьыйа сылдьар; киһи баттыырын, үктүүрүн уйбат, тимирэ сылдьар. ☉ Плавно, мягко колыхающийся, колеблющийся, зыбкий
[Эмээхсин] сүрдээх кэтит орону оһох иннигэр туруортаран баран, күөгэлдьигэс бэриинэҕэ күөлэһийэ сытар. Амма Аччыгыйа
Антон күөгэлдьигэс кутаҕа тэһитэ түһэ-түһэ кытыы диэки тахсан иһэн, …… ким эрэ хаһыытыырын дуу, ытыырын дуу иһиттэ. Т. Сметанин
2. Биир чопчу быһыыта суох, биир кэм хамсыы-имсии, устаҥныы, уунаҥныы сылдьар. ☉ Имеющий бесформенный вид, колышущийся, находящийся в движении, волнении, волнующийся
Күөгэлдьигэс дьэргэлгэн. — Хайа хапчаанынан киирэр суол бүтүннүү сыарҕаларынан, …… күөгэлдьигэс кыһыл саллааттарынан ыга симиллибит. Амма Аччыгыйа

нареч. выражает силу, интенсивность действия: ибили оҕус = превратить ударом в бесформенную массу; разбить в лепёшку; ибили бар= отрываться, отваливаться кусками; ибили сытый= а) прогнить; истлеть; б) промокнуть до нитки; ибили таһый = бить нещадно, бить смертным боем; ибили үктээ = затоптать, втоптать; ибили түс = разбиться при падении.