I
аат., түөлбэ. Чиҥ кырыстаах сиргэ үүнэр үкэргэ маарынныыр эрээри синньигэс кылыстаах, төбөтүгэр туораахтаах элбэх сыллаах от үүнээйи. ☉ Кобрезия (трава).
II
аат.
1. түөлбэ. Дьиэ сүөһүтүн (хол., табаны) көрүү-истии, манааһын. ☉ Пастьба, охрана домашнего скота (напр., оленей)
Холобур, билигин хотугу сахалар булка, таба буостугар сырыттахтарына (көс олох саҕана мэлдьи) чуумҥа олороллор. ВМС СДО
2. эргэр. Бытархай бэдэрээтчит, бэдэрээттэһэн үлэлиир дьон салайааччылара. ☉ Мелкий подрядчик
Буостук буолуу диэн маннык бэдэрээтчит …… буостук буолар киһини тэрийэр: харчыны, аттары, табалары, эти, арыыны, бурдугу, эбиэһи иэс диэн биэрэр. Саха сэһ. II
Буостук үлэтин туттарбыт сууматыттан бэдэрээтчит диэн 6–7 % тутан ылар, онон улаханнык барыстанар. Саха сэһ. II

даҕ. Уулаах, иһигэр (киэлитигэр) оҕолоох (үксүгэр кыыл, сүөһү туһунан). ☉ Стельная (о корове), жеребая (о кобыле), беременная (о самках нек-рых животных)
Уолларыллыбыт буос ынаҕы минеральнай туустардаах, битэмииннээх эбиискэлэринэн толору, былааннаммыт рационунан аһатыллар. ТВН ФБНь
Саас хаар халыҥыыр, буос сылгы күөлэһийээри көлөттүөн да сөп. ДьСИи
Буос тайах лаглаҕар талах синньигэс лабаатын ылҕаан сиэн уоһа обугулдьуйар. И. Гоголев
Үүтүнэн иитээччилэртэн барыларыттан индийскэй слоннар саамай уһуннук, ортотунан 21–23 ый устатыгар буос сылдьаллар. ДьДьДь
тюрк. боос, боҕаз
◊ Буос ырҕай кэпс., үөхс. — буос бээгэй. ☉ Толстопузый, толстобрюхий (о богачах)
[Маарыйа:] Ол буос ырҕай [Чоочо] баарына өтөх төҥүргэстэнэр, уот кыымнанар үһүө. В. Протодьяконов
Халлаан да хабырыта ыстаннын, сир да сиҥнэри бардын, Салҕаластыа этэ дуо маннык буос ырҕай [Америка полицейскайа]? Эрчимэн
Аҥала тойон буос ырҕай Адьас ыххай да ыххай. Тойорҕоон ыкта-түүрдэ, Тута таһырдьа үүрдэ. П. Дмитриев

стельная (о корове); жерёбая (о кобыле); беременная (о самках нек-рых животных) # буос чаадай бран. толстопузый коротышка.

a. pregnant (of animals)