Якутские буквы:

Якутский → Якутский

бурдьугунаа

тыаһы үт. туохт.
1. Биир тэҥник бүтэҥи тыастаахтык тыын (хол., утуйа сытан), биир тэҥник чуолкайа суохтук саҥар. Тихо храпеть, сопеть, посапывать (напр., во время сна); говорить тихо, монотонно, невнятно
Хайа, доҕор, соһуйдуҥ дуо? Мин көхсүбэр утуйан бурдьугунаан эрэр этиҥ дуу? Амма Аччыгыйа
[Ыстапаан] кыстанан турар таһаҕас үрдүгэр сыппыта. Сытаат, муннун тыаһа бурдьугунаабытынан барбыта. И. Никифоров. Дириэктэр, тараҕай күтүр, суот тардан лаһырҕатар, бурдьугунуур: «Кризис!» В. Маяковскай (тылб.)
2. Биир күрүс бүтэҥитик тыаһаа: чырылаа, сыыгынаа, сырдырҕаа. Тихо журчать, шипеть, трещать
[Тимир көлө] Бурдьугунуу-бурдьугунуу Буһурҕаччы тыыммахтаата. Буруоларын бурҕаҥнатта, Күөх тырым уотунан Күлтэс гына көрдө. П. Ойуунускай
Арай саас тыа уута сүүрэн киирэр тыаһа бурдьугунуур, бадараан кытыыларыгар чөкчөҥө көтөн кутуруга туртаҥнаабытынан кынтайан тиийэн чугас-чугас түһүтэлиир. Д. Таас
Буору-сыыһы бурҕаҥнатта, Бурдьугунуу буруолаата, Матасыыкыл: «Пик-пик!» • диэтэ, Мотуора бирилээтэ. В. Чиряев

Якутский → Русский

бурдьугунаа=

1) тихо храпеть, сопеть; утуйан бурдьугунаа = спать, тихо посапывая; 2) тихо журчать; үрүйэ сүүрэн бурдьугунуур тихо журчит речка.


Еще переводы:

буһурҕаччы

буһурҕаччы (Якутский → Якутский)

сыһ. Тыастаахтык (быһыттаҕастык тыастары таһааран таныынан тыыныы туһунан). Шумно, с шумом (об учащенном сильном выдыхании воздуха носом)
Тимир көлө Бурдьугунуу-бурдьугунуу Буһурҕаччы тыыммахтаата. П. Ойуунускай
Кыргыттар ынахтара, буһурҕаччы тыынатыына, хоруудаттан кураанах уотурбаны салыы тураллар. С. Никифоров
Бу күүстээх-уохтаах эдэркээн киһи кинилэр диэки санаалааҕыттан туохтан даҕаны дьааххаммакка, тот оҕус курдук, буһурҕаччы тыыммахтаата. А. Сыромятникова

улаҕа

улаҕа (Якутский → Якутский)

  1. аат.
  2. Орон эркин диэки өттө. Место в кровати ближе к стене, задняя её часть
    Сөдүөччүйэ улаҕа диэки хайыһан, кыра уолун таптайа сытта. Амма Аччыгыйа
    «Түүлгэ да, илэ да олох барахсан мэлдьи үчүгэй», — диэн баран, Саабыс улаҕа хайыһан, утуйан муннун тыаһа бурдьугунаата. КФА СБ
    Кыра оҕолор орон улаҕатыгар, оһох төрдүгэр түһүтэлээтилэр. «ХС»
  3. Туох эмэ иһирдьэ, түгэх өттө. Внутренняя, глубинная, задняя часть чего-л. «Хата, бу Эрдэлиир саҥардын!» — улаҕа диэкиттэн хаһыы иһилиннэ. Амма Аччыгыйа
    Чүөчээски көстүбэтэрбин үчүгэй этэ дии санаан, тыа улаҕатын диэки түстэ. Суорун Омоллоон
    Чурапчыга алта-сэттэ оронноох биир балыыһа баар буолбута, онно кыра дьон нэһилиэктэр улаҕаларыттан киирэннэр кыайан туһаммат этилэр. Эрилик Эристиин
    [Учуутал] киэҥ күөх харахтарынан кылаас улаҕатын диэки көрө турда. Н. Габышев
  4. түөлбэ. Урукку, былыргы кэм. Давнее, прошлое
    Улаҕабытын өйдөөбөппүт да быһыылаах. ДСЯЯ
  5. даҕ. суолт. Уһук, кытыы сытар (сир-дойду). Глухой, тихий, окраинный (о местности)
    Улуу куораттарга, Улаҕа оройуоннарга Тимир суолунан Тигинии сүүрпүттэрэ. С. Васильев
    Орто (улуу) дойду улаҕата фольк. — киһи мээнэ тиийбэт олус ыраах сирэ, сир уһуга (саха итэҕэлинэн, айыылар олорор сирдэрэ). Очень далёкая местность, край земли, света (по якутскому поверью, местность, где проживают божества — айыы)
    Онуоха үс айыы дьөһүөлдьүт бухатыырдар халлаан сүүрэр сындыыһын үктэллэнэн, орто дойду улаҕатыттан өҥөс гынан одуулаан көрдүлэр. ПЭК ОНЛЯ I
    Улуу дойду улаҕатыгар Олохсуйан көрүөхпүтүн Хайдах буолуо этэй? А. Софронов
    Сири сиксигинэн (халлааны улаҕатынан) көр сиксик. Халлааны улаҕатынан дойҕохтоох, сири сиксигинэн сэһэннээх Сээркээн Сэһэн (өс хоһ.). Урут Потапов аймахтара мустанннар сири сиксигинэн, халлааны улаҕатынан ыаһахтаһар хосторо пионердар утуйар куойкаларынан, кинигэлэринэн, хаһыаттарынан туолбут. Дьүөгэ Ааныстыырап
    Тоҕус халлаан (муора) улаҕатыттан көр тоҕус II. Кыырт обургу, кынатын кыптыыйдыы туттубутунан, тоҕус халлаан улаҕатыттан сир диэки таастыы кыырайан иһэр. Суорун Омоллоон. Улаҕа хаалар кэһии көр кэһии II. Ыалдьыттары улаҕа хаалар кэһиинэн күндүлээ. Халлаан улаҕата фольк. — олоҥхоҕо Үөһээ дойду, бүппэт уһук, кый ыраах сир. Край света, край небосвода
    Хоту халлаан улаҕата Сутаабыт суор куорсунун түүтүн Субуйа тарпыт курдук Суһуруктуйа буста. Саха нар. ыр. Онуоха Күн Эрбийэ бухатыыр Соҕотохто халлаан улаҕатын диэки Сур гынан хаалла. Ньургун Боотур. Улаҕата көстүбэт (биллибэт) фольк. — олус киэҥ, бүтэр уһуга көстүбэт. Без конца и края
    Уҥуоргута биллибэт, улаҕата көстүбэт уһун дураар толоон буолан муҥутаабыт эбит. Саха фольк. Уҥуоргута көстүбэтэх, Улаҕата биллибэтэх, Оломун булларбатах, Оппуоһун туттарбатах Уорааннаах Уот Кудулу байҕал. П. Ойуунускай
    Урукку дьыл (кэм) улаҕатыгар — былыргы дьыл мындаатыгар диэн курдук (көр дьыл). Былыргы дьыл мындаатыгар, Урукку кэм улаҕатыгар, Урааҥхай удьуора, Саха саарына бухатыыр киһи Олорон ааспыт. Ньургун Боотур
    Былыргы дьыл мындаатыгар, Урукку дьыл улаҕатыгар, Эргэ дьыл эҥийэтигэр Кыладыкы эбэ хотун диэн Сириэдийбит-сиппит эбит. П. Ойуунускай
    ср. якут. ула ‘близнаходящийся, соседний’, др.-тюрк. ула ‘связывать, соединять’, тюрк. улаҕы, улаа ‘край между сосной и полом’, хак. улаҕа ‘основание юрты’