туохт.
1. Туох эмэ (хол., кумах) быыһынан өтөн, бычыгыраан таҕыс (ууну этэргэ). ☉ Выступать, проступать, просачиваться (о воде)
[Умуһахтарын түгэҕиттэн ууну] баһа сатаабыттара да, кыайан бүтэрбэтэхтэрэ — уулара чаалыйан тахса турара. В. Яковлев
Сир-дойду курдаттыы илийэн, ыгыллыбатах таҥас курдук, киһи хаамтаҕына быллырҕас уу чаалыйар буолбут. «ХС»
Өрүс кытыла буолан, аҕыйах лаппаакы кумаҕы быраҕарбытын кытта …… аллараттан сыыйа чаалыйан уубут эбиллэн испитэ. «Чолбон»
2. көсп. Сүтэн, симэлийэн хаалбакка буола, биллэн кэлэ тур (хол., ханнык эмэ кистэнэ сатыыр дьыаланы эбэтэр курус иэйиини этэргэ). ☉ Проявляться, обнаруживаться, несмотря ни на что (о чём-л. утаиваемом или умалчиваемом — напр., об эмоции)
Маннык дьыала [Уулаахтааҕы абаарыйа] таах хаалбат, хайаан да тугунан эмэ чаалыйан тахсыахтааҕа. В. Гаврильева
Курус санаа …… син биир кини дууһатыгар чаалыйан өтө турар. И. Сысолятин
Өстөһүү билигин да умнуллубакка, ханан эрэ чаалыйан тахсара. С. Курилов (тылб.)
◊ Сүрэҕэ чаалыйар — сүрэҕин көрбүтүнэн киирэр диэн курдук (көр сүрэх I)
[Федора Валерьевна] сыалаах эти сиэбититтэн дуу — сүрэҕэ өҕүйүөхтүү чаалыйда. Е. Неймохов
ср. др.-тюрк. чал ‘бить, выколачивать’, кирг. чаалы ‘изнемогать, обессиливать’, маньчж. чали ‘изнуряться’