1. сюда, близко, ближе; на этой стороне; кэл бэттэх иди сюда; кини бэттэх олорор он живёг на этой стороне; 2. послелог, упр. исх. п. с, со; от; оскуолаттан бэттэх от школы (в сторону говорящего); саҥа дьылтан бэттэх с нового года; онтон бэттэх с тех пор; 3. с прич. выполняет функции временного союза с тех пор,1как...; после того, как...; кэлбититтэн бэттэх , кинини көрө иликпит после того, как он приехал, мы его ещё не видели.

туда-сюда, то туда, то сюда # антах-бэттэх сирэй буол = лицемерить.

1. сыһ. Бу диэки өттө, чугас өттө; чугас, манна. ☉ На этой стороне; сюда, близко, ближе
   [Эписиэр:] Бырааттар, эһиги кэлиҥ эрэ бэттэх. Эһиги Сэпсики уонна остуорас Охоноос диэни билэҕит дуо? Күндэ
   «Бэттэх кэл!.. Ити устуулга олор!» — мин киниэхэ тимир-тамыр курдук эттим. Н. Якутскай. Егор Артемьевич толоостук кыыһыран көбдьүөрэ түстэ: «Ира, кэл эрэ бэттэх! Тоҕо мэлдьи кыыһыраҕын?!» А. Федоров
2. сыһ. дьөһ. суолт.
3. Миэстэ, хайысха суолталаах ааттары таһаарыы түһүккэ салайан, хайааһын бэтэрээ өттүгэр буоларын, саҕаламмыт кыраныыссатын көрдөрөр. ☉ Управляет исходным падежом существительных с пространственным значением (употребляется при обозначении предмета, по ту (противоположную относительно говорящего) сторону которого распространяется действие). Куораттан бэттэх кими да көрсүбэтим
   □ Охотскайтан бэттэх табалары-аттары биир сыарҕаҕа тиэллэн киирдим. Амма Аччыгыйа
   Ити оттон бэттэх лэппэгэр баттахтаах кыыһы көрөҕүн дуо? Иккиһэ ачыкылаах. Н. Лугинов
4. Бириэмэ суолталаах ааттары кытта хайааһын саҕаламмыт уонна билиҥҥэ дылы буолар кэмин ыйарга туттуллар, аат тыллары, солбуйар ааттары, ааттыйбыт даҕааһыннары, аат туохтуурдары таһаарыы түһүккэ салайар. ☉ Употребляется при обозначении начала временного периода, продолжающегося до момента речи, управляет исходным падежом существительных, местоимений, субстантивированных прилагательных и причастий
   Алта уонус сыллартан бэттэх саха литературатын атын бырааттыы литературалары кытта хардарыта сибээһэ биллэрдик кэҥээтэ. ОГГ СМ
   Чаппа уола аҕыйах хонуктан бэттэх баар-суох баайын, түөртээх соноҕоһу, айааһаан дьэргэтэн сылдьар. Амма Аччыгыйа
   Итинтэн бэттэх нарыммыт Илэ бааччы уларыйда. Күннүк Уурастыырап
   Кини саҥардыыттан бэттэх күн аайы, арыт өрүүөрүү даҕаны, сонун истэ сугулааҥҥа барар. А. Бэрияк
   Лааппытын, табаарын, ыскылааттаах аһын өрөпкүөм былдьыаҕыттан бэттэх Сараапап атыыһыт дьиэтиттэн быкпакка олордо. Н. Якутскай
   Бу оҕонньор ыалдьыаҕыттан бэттэх олох өй-мэй буолан хаалла. И. Данилов

сыһ. Ол-бу диэки, онно-манна. ☉ То туда, то сюда; туда-сюда
[Сибиинньэ оҕото] өс киирбэх мултуруйан кэлэн, сиикэй хортуоп-пуйу быһан баран, икки быыкаа хайа-ҕастаабыт курдук муннун оҕотунан антах-бэттэх анньыалаамахтаата, сы-тырҕалыы түстэ. «ХС»
[Бэс] хатыа, кумаланыа, быһыта сынньыллыа, антах-бэттэх быраҕыллыа, абырҕал буолуо турдаҕа. «ХС»
Үөһээ бөҕө үтүөлэ-рэ, Үөгүлэспитинэн, үрэл гына түстү-лэр, Аллараа бөҕө ааттаахтара, Аймам-мытынан, антах-бэттэх буоллулар, Орто дойду уолаттара Онно-манна ойон биэрдилэр. П. Ойуунускай
♦ Антах-бэттэх сирэй буол көр икки сирэй буол. Антах-бэттэх сирэй буолума