нареч. шумно, с шумом; күүгүнэччи кут = выливать с шумом; күүгүнэччи көт = подниматься с шумом (о большой стае птиц).

1) наливать, выливать, проливать с тихим бульканьем (жидкость); 2) перен. очень быстро и невнятно говорить (о косноязычном человеке); издавать очень быстрые невнятные звуки (напр. о птицах).

1) опорожнять что-л., выливать из чего-л.; уһааты сүөкээ = опорожнить бочку; солууртан ууну сүөкээ = вылить воду из ведра; 2) выгружать из чего-л. (напр. из машины, саней), разгружать что-л. (напр. машину, сани).

1) лить, выливать; проливать; разливать; ууну тох = пролить воду; вылить воду; 2) сыпать, насыпать; высыпать, просыпать, рассыпать; тоһоҕону тох = рассыпать гвозди; үөһэттэн дьааһыгы тоҕо тардан түһэрдэ он опрокинул ящик, стоящий наверху (и всё рассыпалось); тоҕо оҕус = разбросать, разлить или рассыпать что-л., опрокинув ударом; эргэ дьиэни тоҕо тарт = разобрать старый дом; 3) перен. разваливать; срывать; үлэни тох = развалить работу; былааны тох = сорвать план.

туохт.
1. Тугу эмэ туох эмэ иһиттэн сүөкээ, тох. ☉ Опорожнять, выливать. Куулу кураанахтаатым
2. Сиэн, иһэн иһиккэ баар аһы, утаҕы бүтэр. ☉ Допить или доесть
Графины кураанахтаан баран ороҥҥо баран сыппыта. Н. Якутскай
Били аһа сылдьыбыт бытыылкатын кураанахтаата. И. Гоголев
3. көсп. Алдьат, кээһэт, суох оҥор. ☉ Разрушать, опустошать, уничтожать
Киэптээни алаас сэттэ ыалларын кураанахтаабыт тиип дьаҥ Еляны уон үс сааһыгар тулаайах хаалларбыта. Эрилик Эристиин

туохт.
1. Тугу эмэ иҥнэри эбэтэр таҥнары тутан иһигэр баарын тох. ☉ Выливать, высыпать что-л. из чего-л.; опорожнять что-л. Солуурдаах ууну сүөкээ.
□ Дайыыла оҕону тобугун үрдүгэр умса сытыаран, айаҕынан уутун сүөкээбит. Суорун Омоллоон
[Силиппиэн] хомус быыһыгар сытар эргэ мас тыы уутун сүөкээн, иһирдьэ устан киирдэ. С. Данилов
Иитээччи оонньуурдаах мөһөөччүгү аҕалан остуолга сүөкүүр, көрдөрөр уонна төттөрү мөһөөччүккэ хаалыыр. ОСБОо
2. Туохтан эмэ (хол., массыынаттан, сыарҕаттан) таһаҕаһы түһэр, тас. ☉ Выгружать что-л. из чего-л. (напр., из машины, из саней), разгружать что-л. Уйбаан маһын олбуор ортотугар сүөкээн баран, эмиэ дьиэҕэ киирэр. Саха ост. I
Кини төһө да тоҥнор, отун киэҥ кыбыыга өр астаһан сүөкээтэ. А. Фёдоров
Күөл кытыытыгар эр дьон уһун ньолбуһах тыылартан чыыры сүөкүүллэр, балыктыыр тэриллэрин бэрийэллэр. С. Курилов (тылб.)
♦ Тоҕо сүөкээ — туох бааргын барытын (хол., сонуну) биир тыынынан кэпсээн кэбис. ☉ Рассказать кому-л. что-л. (напр., новости) на одном дыхании, выложить всё без остатка
Кинилэр [оҕолор] дьааһылаҕа тугу гыммыттарын, туох сонуну билбиттэрин — барытын кэлээт, эбэлэригэр тоҕо сүөкүүллэрэ. Далан
Иван Иванович, туох толкуйдаахпын тоҕо сүөкүөм этэ даҕаны, айбытым уус тылынан хатаҕалаабатах. Р. Баҕатаайыскай
[Сиэмминээн] ахтыспыппыт сүрдээх, онон сонуммутун хайа хайабыт тоҕо сүөкүүр баҕалаах. Багдарыын Сүлбэ
ср. ДТС йүк ‘вьюк’ + -ээ (аффикс отымённых глаголов)