1) закупоривать, затыкать; бытыылканы бүөлээ = закупорить бутылку; айаҕын бүөлээ = прям., перен. заткнуть рот; 2) загораживать; үрэҕи бүөлээ = запрудить речку; суолун бүөлээ = загородить кому-л. путь; күнү-ыйы бүөлээ = загородить свет (естественный); хара оҕус суолун үрүҥ оҕус бүөлүүр үһү загадка дорогу, прокладываемую чёрным быком, загораживает белый бык (саптаах иннэ иголка с ниткой).

туохт.
1. Туох эмэ аһаҕаһы тугунан эмэ саба ас, бүөнэн сап. ☉ Закупоривать, затыкать какую-л. дыру, отверстие
Наахаралар халҕан тимирдэринэн тоһуйан, харыларын таһынан оҕу охсон кэбиһэ-кэбиһэ, сырсан киирэн чуолҕаны бүөлүү биэрдилэр. Эрилик Эристиин
Борокуот биэрэктэн тэйбитин кэннэ харабыл саллааттар иллюминаторы өрбөҕүнэн бүөлээбиттэрин ылаллар. Н. Якутскай
2. Мэһэйдии тур, тугу эмэни хаххалаа, күлүктээ; быһыттаа (хол., үрэҕи, өрүһү, ханаабаны о. д. а.). ☉ Загораживать, заслонять; запруживать, быть заставленным чем-л., мешая проходу
Аар тайҕа оройуттан улуу өрүс уутугар диэри сир-халлаан хоту ыпсыытын бүтүннүү бүөлээн, дьааҥы таас хайалара өрөһөлөнөн тураллар. Амма Аччыгыйа
Кэҥэс соҕус хос эрээри, дьааһык үөһэ дьааһык, куул үөһэ куул бүөлээбит буолан, кыараҕастыйан көстөр. Софр. Данилов
Онтон утаакы буолбата, саа тыаһаата да, тыатааҕы алаһатын аанын бүөлүү оҕутта. Далан
♦ Айаҕын бүөлээ — 1) көр айах I
«Мөхтөхтөрүнэ, айахтарын бүөлүү анньар кэһиилэнним доҕор», — диэтэ Эрдэлиир. Амма Аччыгыйа. Каака айаҕын хайаан да бүөлүөххэ наада. Доҕордоһуу т.; 2) күүс өттүнэн дьайан, саҥарбат оҥор. ☉ Заставить замолчать кого-л. (силой)
[Чиновник приказнойга] Тугу истэн тураҕын, ыл буой, казактарда ыҥыран айаҕын бүөлээ. В. Протодьяконов

туохт.
1. Тугу эмэ харабыллаа, кэтээ. ☉ Караулить, стеречь, охранять что-л. Пограничниктар эргэ саахта аттыттан хаҥас тумулга диэри кыраныыссаҕа киирэн маныыллар. Н. Якутскай
Ийэ сирбит киэнин Илинарҕаа баһын Кыһыл сэрии мэлдьи Кыраҕытык маныа. Күннүк Уурастыырап
Биһиги дойдубут …… Сэбилэниилээх Күүстэрэ сэбиэскэй дьон эйэлээх олоҕун э р э л л э э х т и к маныыллар. Д. Кустуров
2. Туох эмэ кэлэрин эбэтэр буоларын кэтээ, кими-тугу эмэ күүт. ☉ Караулить, поджидать кого-что-л. — Ул а х а н т ы й а атыр оһуордаах ааннарын Муусука ымсыытыгар үгүстэ маныырым. С. Данилов
— Хайа бу тоҕо суолу манаатыҥ? — Дойдулаатым… Манна миигинэ да суох үөрэниэх кыахтаах дьон нордоох эбиккит, — диэн баран Коля атын сир диэки хайыста. «ХС»
3. Дьиэ сүөһүтүн көр-харай, кэтээн мэччит. ☉ Пасти (скот)
Арай уол алаас уҥуоргу саҕатыгар торбуйаҕын маныы сылдьара. Суорун Омоллоон
Артыал ийэ уонна оҕо табаларын кыһын манаан аһаппыт Балааҕыйа Тихонова кыыс кэллэ. Т. Сметанин
Былырыын Таня олорбут хоһугар Соня баар, кини ынах тары манаан мэччитээччинэн ананна. М. Доҕордуурап
4. Саас-күһүн куһу-хааһы кэтээн бултаа. ☉ Подст ерегать (напр., дичь), выж идать
Дьонум оттоох уолбаларга Миигинэ суох кус маныыллар. С о ф р. Д а н и л о в. Түһэр көтөрү Сааһыт маныырыттан Бүкээк дурда, Бүгэн сиргэ сыһынна. А. Абаҕыыныскай
ср. тув. мана ‘поджидать, подстерегать; ждать’, алт. мана ‘городить, загораживать’, монг. манах, бур. манаха ‘караулить, стеречь’