Якутские буквы:

Якутский → Якутский

кубулҕаттан

туохт.
1. Киһини албынныыр албастан, киитэрэйдээ, кубулун. Быть хитрым, коварным, хитрить, притворяться
Российскай Федерация холуобунай кодексыгар ыйылларынан, оҥорбут дьайыыны толору билинэн кэмсинии буруйу чэпчэтэр. Кубулҕаттанан, куотуна сатааһын буруйу ыаратар. Н. Борисов
2. фольк. Аптан-хомуһуннан. Обладать силой колдовства, волшебства, даром перевоплощения
Ааһар былыт абынан арчыламмыт …… Кудай илбис Кулаҕайынан Кубулҕаттаммыт Аҕыс садарах моҕой атара тимирин [өндөтөн аартык аанын аста]. П. Ойуунускай
3. сөбүлээб. Албыннанан ханньаҥнаамунньаҥнаа. Ломаться, кривляться
«Туох буолбут баҕайыгыный, далай акаары, сиринньэҥ дьахтарга дылы кубулҕаттанан түһэҥҥин», — диэн атастара үөхсэллэр. «ХС»

кубулҕат

  1. аат.
  2. Киһини албынныыр албас, албаһырыы, албыдыйыы. Хитрость, притворство, уловка, обман
    [Өргөстөй:] Көрөҕүн дуо, нэһиилэ хаамабын (доҕолоҥнообута буолар). [Төрөнтөй:] Куттас кубулҕатын бары көрөбүт. И. Гоголев
    Дьэ, ити кучуйар кубулҕата, …… оҕо өйүн сүүйэн, ньымааттаан илдьэ бараары! Н. Лугинов
  3. фольк. Дьүһүн кубулуйан хаалыы, дьиктитик атыҥҥа кубулуйан хаалыы. Чудесное превращение, перевоплощение
    Мин бэйэлээх Албаспын алкыйан, Хомуһуммун хомунан, Кубулҕаппын куудьунан, — Чучугуруур туус тумус, Чаачыгырыыр таас таҥалай …… [хотой кыыл буоламмын көттүм]. Өксөкүлээх Өлөксөй
    Абааһы уолун кубулҕата — уот буолан киириитэ эмиэ дьиэктээх буолла. П. Ойуунускай. Ойуун албаһын алкынан, хомуһунун, кубулҕатын куудьунан хомпоруун хотой буолан …… [өрө кыырайан тахсар]. Эрчимэн
  4. көсп. Туох эмэ эмискэ уларыйыытатэлэрийиитэ (үксүгэр айылҕа куһаҕан өттүнэн уларыйыытын туһунан). Внезапное неблагоприятное изменение, перемена (о явлениях природы)
    Биһиги олохпут айылҕа араас кубулҕатыттан тутаахтаах буолуо суохтаах. Амма Аччыгыйа
    Кулун тутар үүннэ да, били номоххо киирбит кубулҕата өссө биллэ илик. ЯАМ СД
  5. даҕ. суолт. Тугу эмэ ситиһэргэ ис санаатын кистиир, албын-көлдьүн суолу тутуһар. Скрывающий свое истинное намерение
    Араас кубулҕат албаһынан Пестряковтар кэлэктиип үгүс өттүн хайа эрэ кэмҥэ бэйэлэрин диэки охторуохтарын сөп. КНЗ ОТК
    Уодаһыннаах, бассыыбай, кубулҕат …… дьону кытта доҕордоһуу хара маҥнайгыттан түөрэккэй төлкөлөөх. ПБН КДьСО

кубулҕат-дьибилгэт

аат.
1. Ким эмэ албына-көлдьүнэ, үөнэ-күрдьэҕэтэ. Хитрость, притворство
[Абааһы:] Сүппүт дьахтар киһи кубулҕатын-дьибилгэтин ситиминэбин илэ-бодо куоттардаҕым бу эбээт. ПЭК ОНЛЯ I
Өссө манна акаары буолбута буола турар, таһааран ампаарга хаайан кэбиһиҥ, кубулҕата-дьибилгэтэ аастаҕына, биирдэ кэпсэтиэхпит. Е. Неймохов
2. Туох эмэ араастаан уларыйыыта-тэлэрийиитэ (үксүгэр айылҕа, күн-дьыл туһунан). Изменчивость, непостоянство (о явлениях природы, погоде)
Күһүҥҥү халлаан кубулҕата-дьибилгэтэ сүрдээх: күҥҥэ үстэ уларыйар. Н. Якутскай

Якутский → Русский

кубулҕат

1) фольк. чудесное превращение, перевоплощение; 2) перен. хитрость, уловка; коварство; өстөөх кубулҕата уловка врага; 3) перен. притворство, каприз; непостоянство; оҕо кубулҕата детский каприз; ср. дьибилгэт .

кубулҕаттан=

1) фольк. приобретать способность к перевоплощению; 2) перен. быть хитрым, коварным; 3) перен. капризничать, ломаться.


Еще переводы:

фокусничать

фокусничать (Русский → Якутский)

несов. разг. эгэлгэлэн, кубулҕаттан, атаахтаа.

комедия

комедия (Русский → Якутский)

ж. 1. лит., театр, комедия; 2. перен. албыдыйыы, кубулҕатырыы; разыгрывать (или ломать) комедию кубулҕаттан, кубулун.

сиринньэҥ

сиринньэҥ (Якутский → Якутский)

сириксэн диэн курдук
Бэйэтэ сиринньэҥ-талынньаҥ буолан баччааҥҥа дылы ойохтоно илик буоллаҕа. Болот Боотур
«Сиринньэҥ дьахтарга дылы кубулҕаттанан түһэҥҥин», — диэн атастара үөхсэллэрэ. «ХС»

тараҥнаа

тараҥнаа (Якутский → Якутский)

дьүһ. туохт.
1. Үтүөмсүйэн, чымаадыстаан сүөргүтүк тутун-хабын (дьахтардыҥы эр киһини этэргэ). Держать себя манерно, манерничать (обычно о мужчине)
Уҥуоҕунан кыра уонна хатыҥыр, ньахчаҥнаабыт, тараҥнаабыт Захар Куйаарыскай бэйэтэ күлбэт-үөрбэт эрээри, көрдөөх киһи. «ХС»
Кыыһы тоҕоноҕуттан ылан иһэр эр киһи — муодунайдык таҥныбыт, тараҥнаабыт киэмсик уола хаан. «ХС»
2. көсп., кэпс. Атаахтаа, тугу да кыһалҕа оҥостума. Быть избалованным, привыкшим к неге
«Бэлэми аһыыр оҕо олус атаах буолар», — диэн кэпсиир оҕонньор. «Мин бэлэми аһыыр буолан тараҥныыр үһүбүн дуо?» — мин өһүргэнэ истэбин. Е. Макаров
Түөрт сааспын туолуохпар диэри ийэ-аҕа далбарыгар тараҥнаан улааппытым. «ХС»
Ол-бу буолан кубулҕаттан, хаппырыыстан. Ломаться, капризничать
Дуня баҕас ыалдьыбаат-ыалдьыбат! Таах үөнүгэр тараҥныыр. П. Тобуруокап
Кыыс ардыгар атаахтаан тараҥныыра, кыаҕым эһиннэ, салгыы барбаппын диэн мундуйданара. Күрүлгэн-5
Балай эмэ сылайбытын дьэ билиннэ. Ол да буоллар сынньанан тараҥныы олороро табыллыбатын өйдүүр. «ХС»

оборотень

оборотень (Русский → Якутский)

м. фольк. кубулҕат, аптаах.

притворщик

притворщик (Русский → Якутский)

ж. кубулҕат киһи, албын киһи.

сараһын

сараһын (Якутский → Якутский)

I
аат.
1. фольк. Киһи абааһыга кубулуйбута, абааһы дьайдаммыта; абааһы кубулҕаттаммыт туох эмэ. Человек, в которого вселился бес, нечистая сила, оборотень, ставший абааһы
«[Айыы кыыһын] Сүр кутун сүүдүтэн, Өһөх кутун уйадытан, Ийэ кутун эрчитэн туран, Сараһыҥҥа киллэриҥ, Дьүөкэккэ холбооҥ, Абааһыга уһуйа охсуҥ эрэ Бэрт түргэнник — Уруу-тарыы хойутаата!» — диэтэ [Абааһы бухатыыра]. Ньургун Боотур
[Орто дойду] Саха киһи сааһын сарбыйааччы Сараһын аймаҕын Салытыан иннигэр Сааллар чаҕылҕан сапсыырдаммыт эбит. Саха нар. ыр. I
Сараһын тириитэ сарапааннаах, Сото уҥуоҕа симэхтээх, Сыҥаах уҥуоҕа туһахталаах, …… Кыыс Кыскыйдаан дуодас гына түстэ. П. Ойуунускай
[Дьырылыатта Дьырыбына кыыс бухатыыр] Сараһын кыыһын сарылаппытынан Хара лааҕай баттаҕыттан Харса суох батары харбаат, …… Сэттэ бэчээтинэй сири Сиҥнэри быраҕан түһэрдэ. П. Ядрихинскай
2. үөхс. Үөдэн, абааһы тыына. Мошенник, паршивец
[Уолака бэйэтигэр тиийиммит Сатараалы көрөн:] Пахыый, сараһын баара, бэйэтин кыанан баран сытар буолбат дуо! Суорун Омоллоон
Чолоҕордор оһох айаҕын аһаҕас бырахпыттар. Бу туох сараһыттарый! П. Аввакумов
Бу сараһын уола эмиэ утуйан оҥтордо! «ХС»
Сараһын сирэй үөхс. — саатар сирэйэ суох түөкүн, дьиккэр. Бесстыжая рожа, нахал, наглец (букв. чёртова рожа)
[Нүһэр Дархан:] Миигин умса ууран бараҥҥын, Мин оннубар муҥур баһылык буолаары Кубулунаҕын буолбаат, сараһын сирэй! И. Гоголев
Ити майгыгыттан Эйигиттэн атын Саатыаҥ этэ, Сараһын сирэй!!! Күн Дьирибинэ
русск. сарацин
II
даҕ. Чараас, ньалака (хол., былыты этэргэ). Тонкий и шелковистый (напр., об облаке)
Кырдьыга, кыракый сараһын былыт урут да баарын бэйэлэрэ өйдөөн көрбөт курдук сырыттахтара буолуо. Н. Кондаков
ср. чув. сара ‘голый, нагой’, тат. яр ‘обдирать, лущить’

ломака

ломака (Русский → Якутский)

м., ж. разг. кубулҕат, кунаачар киһи.

фарисей

фарисей (Русский → Якутский)

м. (лицемер) сирэй кербех (киһи), кубулҕат киһи.

притворный

притворный (Русский → Якутский)

прил. кубулҕаттаах, кубулҕат, албын; притворный смех албын күлүү.