Якутские буквы:

Якутский → Якутский

көмүөл

аат.
1. Саас өрүс эстиитигэр халҕаһалаан устар муус. Ледоход
Арай биирдэ, сааскы көмүөл ааспытын кэннэ, аллара диэкиттэн борокуот буруота көстөр. Н. Якутскай
Көмүөл устар кэмигэр тыал түһэр. С. Дадаскинов
2. Иннэлии сарадахтана ирбит, көмүрүө курдук буолбут муус (өрүскэ, күөлгэ). Рассыпающийся, последний рыхлый лед на озерах и реках
Эбэ хобордоон, ырбыыта ыраатан, көмүөлэ көтөҕүллээри ыксаабыт, ыгыллыбыт аҕай этэ. П. Филиппов
телеут. көмөл, көбөл


Еще переводы:

аамылан-саамылан

аамылан-саамылан (Якутский → Якутский)

туохт. Бэрээдэгэ суох төттөрү-таары айман, бутулун. Впадать в беспокойное, сумбурное состояние
Баспар сатаан баппат, Сааһыланан наардаммат, Баһаам санаа муҥнуу, Сааскы көмүөл мууһунуу, Аамылана-саамылана, Аалыҥнаһа аймалаһар. «ХС»

көмүөллүү

көмүөллүү (Якутский → Якутский)

сыһ. Көмүөл курдук (дохсуннук, омуннаахтык). Словно ледоход (бурно, стремительно)
Сааскы модун көмүөллүү Сайдар, үүнэр өрө түллүү. И. Федосеев. Кини түөһүгэр көмүөллүү аспыт санаалара иинэн-уостан хааллылар. А. Федоров

дружно

дружно (Русский → Якутский)

нареч. 1. (сплочённо) иллээхтик, эйэлээхтик; жить дружно иллээхтик олор; 2. (единодушно, разом) биир санаанан, көх-теөхтүк, бииргэ; дружно взяться за работу көхтөөхтүк үлэҕэ турун; # лёд прошёл дружно көмүөл мууһа сулбуччу ааста.

бэсчээн

бэсчээн (Якутский → Якутский)

бэс диэнтэн аччат. Харыйалар, бэсчээннэр Хаартан арыый быкпыттар, Саҥа хаары сүгэннэр — Саҥыйахтаах курдуктар. С. Данилов
Эбэлэрбит ол бэсчээннэргэ хас саас ахсын көмүөл мууһа устуута, от-мас саҥардыы көҕөрүүтэ, кэҕэ этиитэ маҥан сылгы сиэлин ыйыыллара. «Кыым»

көһөр

көһөр (Якутский → Якутский)

көс диэнтэн дьаһ
туһ. Түөрт туһаҕы көһөрөн илдьэн, көппүт куруппааскылар тэпсибит ыллыктарыгар иитэлээтэ. Амма Аччыгыйа
Көмүөлүн көһөрбүт киэҥ Ленам Күндүтүк даҕаны унаарбыт. Т. Сметанин
Оҕолору Тиихэн оҕонньору кытта сарсыарда «Беларусь» тыраахтарга сыарҕа состорон, көһөрөн күккүрэтэн аҕаллылар. П. Аввакумов

көһөрүү

көһөрүү (Якутский → Якутский)

  1. көһөр диэнтэн хай. аата. Таптыыбын даҕаны Ленам көмүөлүн көһөрүүтүн, Үөр кубалыы муустара Үөрдээн хоту түһүүтүн. Т. Сметанин
  2. Сурукка тыл сорҕотун атын строкаҕа суруйуу. Перенос (части слова на другую строку). Көһөрүү бэлиэтэ. Көһөрүү быраабылата
өҥсүт

өҥсүт (Якутский → Якутский)

өҥсүй диэнтэн дьаһ
туһ. Көмүөл уутун быһыттаан, дойдубутун-сирбитин уунан угуттаан өҥсүттэхпитинэ, дэлэлээх үчүгэй буолуо дуо? Амма Аччыгыйа
Соруйуо дойдуҥ – көт халлааҥҥа, Сулус кистэлин таайаары, Өрүһү сиэтэн аҕалаҥҥын Өҥсүтүүй, кумах куйаары! Эллэй

сундулун

сундулун (Якутский → Якутский)

сундулуй диэнтэн бэй., атын
туһ. Сүүсчэкэ миэтэрэ холобурдаах сиргэ улахан оптуобус кэлэн сундуллан турар эбит. В. Протодьяконов
Көмүөл муустан иҥнибэт, Сундуллубут быһыылаах, Суорба хайа хололоох Ааттаах бастыҥ ледокол Акыйааҥҥа эрдиннэ. Сунтаардар ыл.

хаҥкынас

хаҥкынас (Якутский → Якутский)

хаҥкынаа диэнтэн холб. туһ. Кынат кынаттарыттан сиэттиспиттии кэрэлээн-кэккэлээн, хаастар халыҥ үөрдэрэ хаҥкынаһа саҥарсан, хоту диэки субуһаллар. В. Протодьяконов
Били киһи тохтоон, эмиэ көмүөл устарынан одуулаһа, үөрэнэн халыгыраһа хаҥкынаһан ааһар үөр хаас саҥатын иһиллии турда. П. Филиппов

ырбыылаа

ырбыылаа (Якутский → Якутский)

туохт.
1.
ырбыылан диэн курдук. Саас күөл ырбыылыыр. И. Данилов
«Ырбыылаан эрэр эбит», — Гриша …… куолаһа титирэстээн иһилиннэ. С. Тумат
2. Ырбыыта таһаар. Образовывать закраины
Саас эрдэ кэлэннэр мууһу ырбыылаан, танкеры арыы кэтэҕин диэки көмүөл таарыйбат сиригэр состорбуттара. «ХС»