1. даҕ. Бастыҥтан бастыҥ. ☉ Лучший, отборный, первосортный
   Субу таастан аһаан таҥнан, Чурумчуку абыранна. Ньургуйаана хотуна Чулуу саһыл тириититтэн Чулкуларга дугунна. Эллэй
   [Дьөгүөр] Аатырар чулуу сонордьут Байанайдаах удьуор булчут. П. Дмитриев
2. аат суолт. Ордуктан ордук (хол., үлэһити этэргэ). ☉ Лучший из лучших (напр., о работнике). Мин аҕам — үлэһит чулуута
   □ Дорообо, Өрүүчэ, туйгун кыыс чулуута! Дорообо, Өрүүчэ, чиэстээх кыыс толуута! П. Ойуунускай
   ср. кирг. чулу ‘крепкий, прочный; монолитный’, алт. чулум ‘цельный; неподдельный’

даҕ.
1. Саамай чугастык саныыр (хол., доҕор, аймах, киһи). ☉ Искренний, самый близкий, задушевный (друг, родственник, человек и т. д.)
Истиҥ доҕорум Испирдиэн Хайдах хамнанан …… Саҥа ыаллыы дьаһаллан Олорор эбит диэммин, Одуулаан-сураан истибитим. А. Софронов
Бу киһи былыр мин аҕам саамай истиҥ атаһа этэ. С. Ефремов
Миигин өйдүөх, мин тылбын ылынан истиэх атын истиҥ киһини булбатым. В. Яковлев
Учуутал оҕоҕо чугас доҕор, саамай истиҥ киһи, настаабынньык буолуохтаах. «Кыым»
2. Ис дууһаҕа харыстыы тута сылдьар, ытыктыы саныыр (санаа, таптал уо. д. а.). ☉ Сокровенный, интимный
Ону ити эйиэхэ, доҕорум диэн, истиҥ санаабын кэпсиибин. А. Софронов
Имэрийэн наҕыл да куолас. Эдэр саас уйан сүрэҕэ истиҥ тапталы күүтэрин туойар. Далан
Таптыыбын истиҥ тапталынан …… Эйигин! Баал Хабырыыс
3. Ис сүрэхтэн тахсар; дьиҥнээх, ыраас. ☉ Сердечный; настоящий, неподдельный
Эйэҕэстик этиллибит истиҥ саҥаны киһи хайаан даҕаны өйдүүр эбээт. Амма Аччыгыйа
Оччолорго Кини курдук Эйэҕэс, истиҥ мичээрдээҕи Аан дойдуга Адьас суох курдук саныырым. С. Данилов
Кыыс сэмэй, истиҥ сыһыана, кини итэҕэлэ Ханидуону өссө ордук күүстээх, өссө ордук үтүө санаалаах оҥороллор. «Кыым»