Якутские буквы:

Русский → Якутский

отрезок

м. 1. (напр. ткани) быстах таҥас; 2. (часть чего-л.) быстах, кэрчик, лоскуй; отрезок дороги суол быстаҕа; отрезок времени быстах кэм.


Еще переводы:

эбириэскэ

эбириэскэ (Якутский → Русский)

обрезок, отрезок, лоскут || лоскутный; таҥас эбириэскэтэ обрезок материи # эбириэскэ сир клочок земли.

илбээ-холбоо=

илбээ-холбоо= (Якутский → Русский)

соединять, собирать что-л. (из частей, отрезков).

сарбыдаһын

сарбыдаһын (Якутский → Якутский)

аат. Тугу эмэ сарбыйан, быһан ылбыт кэрчик, быстаҕас. Кусок, отрезанный, отрубленный от чего-л., отрезок, обрубок. Мас сарбыдаһына
Дьонун уҥуохтарыгар кэлэн дүлүҥ сарбыдаһына лэкээҕэ олордо. М. Ефимов

кэрчик

кэрчик (Якутский → Якутский)

аат.
1. Туох эмэ уһун ньолбуһах кылгас гына быһыллыбыт лоскуйа (хол., суон дүлүҥ, халбаһы). Обрубок, отрезок (обычно чего-л. продолговатого)
Ньукулаас остуолга …… үөлүллүбүт икки улахан собону уонна халбаһы кэрчигин уурда. С. Никифоров
Дьиэлээх киһи ыалдьытын саҕынньаҕын уһулла, уот иннигэр кэрчик олоппоско олорто. И. Данилов
Буспут хортуоппуйу, дьаабылыканы, оҕурсуну, моркуобу ыраастаан баран кэрчик-кэрчик гына эбэтэр уһаты кырбыыллар. ФВН ТС
2. Туох эмэ сорҕото, быстаҕа, лоскуйа. Часть, отрезок чего-л. (напр., пути)
Киһи олоҕо — Кэрчик кэм чыпчылаҥа. Л. Попов
Даҕаамыр соҕотоҕун этии кэрчигэ буолар. АНВ СТУ
Кыратык тыын ыла түһэн баран, суолларын тиһэх кэрчигин дьулуруччу туоруохтаах этилэр. К. Турсункулов (тылб.)
мат. Икки туочука икки ардынааҕы кылгас сурааһын. Линия между двумя точками, отрезок
Кэрчик устатын буларга кини уҥа уһугун координататыттан хаҥас уһугун координататын көҕүрэтиллэр. ВНЯ М-4
Үүнээйини умнаһынан олордорго быһыллыбыт сорҕото, сотото. Черенок (растения)
Кэрчиктэринэн ууһатыыны сады итиэннэ сибэккини үүннэриигэ киэҥник туттуллар. КВА Б
ср. др.-тюрк. кертик, кертүк ‘зарубка’

быстах

быстах (Якутский → Русский)

  1. отрезок; обломок; отрывок || отрывочный; быстах таҥас кусок ткани; отрез; быстах мас обломок дерева; быстах былыт маленькое облачко (букв. лоскут облака); быстах кэпсээн отрывочный рассказ; быстах хоһоон отрывок из стихотворения; 2. 1) временный, преходящий || временно, преходяще; быстах былаас временная власть; быстах ардах кратковременный дождь; 2) неожиданный, случайный; быстах өлүү (или симиэрт ) случайная смерть.
быстаҕас

быстаҕас (Якутский → Якутский)

  1. даҕ. Кэлимэ суох, быста-быста кэлэр. Несплошной, прерывистый
    Быа курдук быстаҕас былыттан Бытааннык айанныыр ый быкпыт. Күннүк Уурастыырап
    Быстаҕас былыттар бэрт бытааннык усталлар, кинилэр күлүктэрэ үрэх күөлүн устун сыыллаллар. В. Протодьяконов
    Халлаан быстаҕас былыттаах быһыылаах, онон-манан сулустар көстөллөр. М. Попов
  2. аат суолт. Туох эмэ (хол., быа, таҥас о. д. а.) быһыллыбыт сороҕо. Отрезок, обрывок чего-л.. Быа быстаҕаһа
    Оҕонньор тэлиэскэҕэ эргэ көстүрүүҥкэни, тумса суох чаанньыктары, дьэбиннирбит миискэлэри, боробулуоха быстаҕаһын тиэйэн тардан иһэрэ. Ю. Чернов (тылб.)
быстыҥар

быстыҥар (Якутский → Якутский)

аат дьөһ. Төрүт түһүгү кытта хайааһын төһө кэм устатыгар буоларын бэлиэтииргэ туттуллар. В значении отыменного послелога употребляется при указании на отрезок времени или процесс, в ходе которого совершается действие (на, в, за, в течение)
Чэй быстыҥар быһыыта-таһаата суох былларыттыбыт-иллэриттибит удьурҕай киһи көрө сөҕөр чорооно буола охсоро. И. Данилов
Халлаан сырдыыта Хара баттахтаах бэйэм Күн ортотугар тиийбэккэ Көҕөччөр көрүҥнүйбүтэ. Чаанньык быстыҥар тиийбэккэ Чанчыгым аһа кыырыктыйбыта. С. Васильев
Ыйытартан кыбыстыма, Билбэккиттэн кыбыһын. Хамса табах, күөс быстыҥар Үксү билиэҥ, атаһым. Л. Попов

мүнүүтэ

мүнүүтэ (Якутский → Якутский)

аат.
1. Алта уон сөкүүндэ усталаах бириэмэ кээмэйэ. Мину та
Истиэнэҕэ ыйанан турар чаһы тын көөртө уон буолара баара-суоҕа биэс мүнүүтэ хаалбыт этэ. Суорун Омоллоон
Сөкүүндэттэн мүнүүтэ, М ү н ү үтэттэн чаас туолар, Чаастан хонук бүтүүтэ Ыйдар, онтон сыл буолар. П. Тобуруокап
Аҕыс чаас буолуо аҕыйах мүнүүтэ хаалбытын кэннэ уончата уһугуннаттаран Миша айалаан-дьо йолоон түөһүллэн турар. Н. Лугинов
2. кэпс. Кэм кылгас түгэнэ. Короткий отрезок времени, момент, миг
Бу мүччүргэннээх мүнүүтэҕэ саамай наадалаах суол умнуллан эрэрин өйдөөбүт киһи курдук, Александр Попов соһуччу ньиргийэ түспүтэ. Амма Аччыгыйа
Туйааран куйаас да күн этэ: Халлааҥҥа ку раан күөх былыта… Бу бүгүн ол күндү мүнүүтэ Тыыннаах ахтыыта ыллаата. С. Данилов
Бу мүнүүтэлэр Өлөк сөйгө ордук кэрэ, олус долгутуулаах буоллулар. В. Протодьяконов

хаалыы

хаалыы (Якутский → Якутский)

хаал 1 диэнтэн хай
аата. Үлэҕэ барыта эриэ-дэхси буолара ахсааннаах, ханан эмэ хаалыы, тохтуу син биир баар. Н. Лугинов
Ханна хаалыы, сыылбатыйыы тахсара харахха ордук быраҕыллар буолбута. ОГГ СМ
Таба иитиитин хаалыыттан таһаарыы табаһыттар олохторун-дьаһахтарын салгыы тупсарыы соругун кытта быстыспат ситимнээх. «ЭК»
Сыарҕа хаалыыта — саас хаар ууллан, сыарҕанан сырыы тохтуур кэмэ. Весенний период, когда тает снег и прекращается езда на санях
Кыһын мэлдьи Алдаҥҥа көмүс хостооччуларга таһаҕас таһыытыгар барара, саас сыарҕа хаалыыта төннөрө. ТМН ЫМК. Хотуур хаалыыта кэпс. — сахаларга оттуур кэм кэрчигэ: атырдьах ыйын эргэтэ, балаҕан ыйа. У якутов отрезок времени во время сенокоса: конец августа, сентябрь
Хас да сыллааҕыта хотуур хаалыыта биир сиргэ сүүрбэччэ хонукка оттообутум. ФВС К
Аны туран хотуур хаалыыта — атырдьах ыйын эргэтигэр уонна балаҕан ыйыгар оттоммут оттору маҥнайгы суорка туталлар. ПАК БЫа

эмтэркэй

эмтэркэй (Якутский → Якутский)

  1. аат.
  2. Кытаанах эттик үлтүркэйэ, эмтэрийэн түспут өлүүскэтэ. Отколовшийся от твёрдого тела кусок, осколок
    Бурдук сиринэн атаакалаан истэхтэринэ, политрук уҥа илиитин быччыҥын сэнэрээт эмтэркэйэ ибили көтөн ааста. Ф. Софронов
    Уу оргутан, тар эмтэркэйин онно уган, бурдук кутан, дэлби ытыйан хааһылыыллар. С. Маисов
    Ордук өстүөкүлэ иһит кутталлаах, кини эмтэркэйдэрэ саас үйэ тухары хаалан, хаһан баҕарар киһини да, кыылы-сүөлү да эчэтиэхтэрин сөп. ББЕ З
  3. көсп. Туох эмэ (хол., киһи олоҕун) хаалбыт оччугуй сороҕо, тобоҕо. Часть, отрезок, осколок чего-л. (напр., человеческой жизни)
    Олох уһук эмтэркэйигэр да туран Эйигин булар эрэл баара. Т. Сметанин
    Мин олоҕум лоскуйун тиһэх эмтэркэйдэрин аччык-аас кэм мэҥиэстэр. ФЮ ӨИЭТ
    Табаарыс Базаров ити дойҕоҕо барыта, буржуазия дойҕоҕун эмтэркэйин курдук, буржуазия кылаассабай өйдөбүлүн курдук, наһаа оккураҥ! В. Ленин (тылб.)
  4. даҕ. суолт. Кытыытынан эмтэрийбит, ойо барбыт, эмтэриттэҕэс, ойуттаҕас. Щербатый, с щербинами, с зазубринами. Эмтэркэй хамыйах
    Эбиэт кэнниттэн сиэркилэ иннигэр туран өр баҕайы кичэйэн эмтэркэй тиистэрин тымтыгынан хастан тахсара. М. Горькай (тылб.)