сов. тоҕонохтоо; облокотиться на подоконник түннүк сэҥийэтигэр тоҕонохтоо.

I
аат. Киһиэхэ аллараа сыҥааҕын уһуга, сүөһүгэ сыҥааҕын анна. ☉ Подбородок (у человека), место между нижней челюстью и шеей (у скота, животных)
Ыттар субуруҥнаһан тиийэн аттар сэҥийэлэригэр өрүтэ ыстаннылар. Амма Аччыгыйа
Настя хараҕа толору ууламмыт, сэҥийэтэ биир кэм ибигирэс буолбут. Н. Якутскай
Василий Петрович скрипкатын сэҥийэтигэр сыһыаран тутан баран нуучча былыргы мелодиятын оонньоон барбыта. «Чолбон»
◊ Сэҥийэ бытыга — эр киһи аллараа сыҥааҕар үүнэр бытык. ☉ Бородка, борода
[Нехлюдов] куударалаах сэҥийэ бытыгын уонна сүүһүн үрдүнэн убаан эрэр будьурхайдыҥы баттаҕын, улахан сиэркилэ иннигэр олорон, икки суотканан тараанна. Л. Толстой (тылб.)
[Староста] тэрэччи сэбирийбит сэҥийэ бытыктаах эбит. И. Тургенев (тылб.). Түннүк сэҥийэтэ — түннүк холуодатын алын туорайын сирэйэ, долбуура. ☉ Подоконник
Үүтээҥҥэ түннүк сэҥийэтигэр хаппыт туоска сууламмыт испиискэ сытар. И. Гоголев
Таня түннүк сэҥийэтиттэн тайанан туран, таһырдьаны көрдө. М. Доҕордуурап
Сиваков бөппүрүөскэтин уоһун икки уһугар хардарыта хатайдаан оборбохтоон баран, түннүк сэҥийэтигэр турар пепельницаҕа кичэйэн туран ньаҕайбахтаан умуруорда. «Чолбон»
ср. тув. сегел ‘подбородок’
II
аат., кэпс. Муҥха таастыганнаах алын быата. ☉ Верёвка, привязываемая к нижней части невода, где находятся грузила.

сов. 1. (скататься трубкой) түүрүлүн; кора, засыхая, свернулась хатырык хатан түүрүллүбүт; 2. (лечь согнувшись) түүрүллэн сыт; кошка свернулась на подоконнике куоска түннүк сэҥийэтигэр түүрүллэн сытар; 3. бөлөнүй, бөлүөҕүс; кровь свернулась хаан бөлүөхсүбүт; молоко свернулось үүт бөлөнүйбүт; 4. перен. аччаа, кыараа, сарбылын; производство свернулось производство сарбылынна.

сов. что 1. (поставить рядом или в одно место) туруортаа, уурталаа, биир-гэ уур; составить стулья в угол устууллары муннукка туруортаа; 2. (создать, соединив части) оҥор; составить словарь тылдьытта оҥор; составить уравнение тэҥнэбиллэ оҥор; 3. (образовать, сформировать) тзрий; составить хор хорда тэрий; 4. (собрать) хомуй, мус; составить коллекцию марок мааркалар коллекцияларын мус; 5. перен. (добиться) оҥоһун, ситис; составить себе имя бэйэҕэр аатта-суолла ситис; 6. (создать мнение и т. п.) оҥоһун, үөскэтин; составить себе представление о ком-л. ким эмэ туһунан бэйэҕэр өйдөбүллэ оҥоһун; 7. (явиться чем-л.) буол; составить чьё-л. счастье ким эмэ дьоло буол; 8. (переставить сверху вниз) түһэр, аллара уур; составить цветы с подоконника на пол сибэккилэри түннүк сэҥийэтиттэн муостаҕа түһэр.