распахиваться, широко открываться; аан аҥайан турар дверь широко открыта.

возвр. от нэлэгэйдээ = 1 широко распахиваться; итииттэн сонун нэлэгэйдэннэ было жарко, и он распахнулся.

возвр. -страд. от тэлэкэлээ= 1) рваться, разрываться; быть порванным, разорванным; тэлэкэлэммит сон разорванное пальто; 2) разг. вспахиваться, распахиваться, быть вспаханным, распаханным; 3) перен. разг. рубиться, быть разрубленным; кромсаться, быть раскромсанным; раздираться, разрываться, быть разодранным, разорванным.

туохт.
1. Улахан хайаҕас буолан, аһыллан харааран көһүн. ☉ Зиять большим черным отверстием
Дьиэ аана, түннүктэр аҥайан, кэлбит киһини ыйыстан кэбиһиэххэ айылаах харааран көстөллөр. Н. Якутскай
[Оҕотоойоп] командировкаҕа тахсыбыт киһи быһыытынан, гостиницаҕа кэлбитэ, ол дьиэлэрэ бу түннүгэ-үөлэһэ аҥайан көрүстэ. Софр. Данилов
Аан тутааҕын аллараа өттүнэн сабыыта тэллэйэн хаалбыта, аҥайан көстөр. Н. Павлов
Хаара астан, буһуруктуйа сырдаан эрэр халлааҥҥа котлован кураанахсыйан, чэки-курус буолан аҥайан көстүбүтэ. В. Яковлев
2. Тэлэччи аһылын. ☉ Распахиваться, раскрываться широко
Оһох кэннигэр аҥайан турар аанынан хотон никсик сыта аҥылыйар. С. Никифоров
Ол аҥайан көстөр суолунан туораабакка айаннатыҥ. И. Гоголев
Сотору буолаат, Нүүйэ үрэҕин үрдүк хайалардаах төрдө аҥайан көстөөт сүтэн хаалла. И. Никифоров
3. көсп. Даллайан баран, айаххын атан хамсаабакка тур (соһуйан, дьиибэргээн эҥин). ☉ Раскрыв рот, стоять неподвижно, как вкопанный (от испуга, удивления и пр.)
Бу киһи ойоҕун көрбөт. «Биэ кэннигэр баран эрэр, өрүһүй», — диэбиппин истибэт, аҥайан баран турар. Ойоҕо баран быһа тэптэрэн кэбистэ. Эрилик Эристиин
Федя соһуйбута, сүгэтинэн хатыҥы иккиһин далайан иһэн, тохтоон, аҥайан турбута. И. Федосеев
Кини бэргэһэтин кулгааҕын атытан эмиэ иһиллээн аҥайда. «ХС»
монг. ангай