Якутские буквы:

Якутский → Якутский

сарбай

  1. туохт. Тугу эмэ тутаары, харбаан ылаары илиигин эбэтэр тыҥырахтаргын саратан чугаһат. Вытягивать руку или лапу с растопыренными когтями к кому-чему-л. с намерением схватить
    Одун биис оҕонньор, Дьылҕа тойон оҕонньор — Аҕыс кырыылаах, түөрт уһуктаах Ньэҥкир таас остуолбаны Үөһээ биистэрэ Уон сарбайар тарбахтарынан Куду харбыахтара диэн, Ону миигин маныырга оҥорбуттара. Ньургун Боотур
    Куп-кугас өҥнөөх хагдаҥ эһэ субу сарбайбытынан кэлэн үрдүгэр түһэн эрэрэ үһү. Н. Заболоцкай
    [Сотто эмээхсин] албыннаһа таарыйа ымайан күлбүтэ буола-буола, илии тутуһа сарбайбытынан барда. Эрилик Эристиин
  2. дьүһ. туохт. суолт. Уһун, улахан буолан ыраахха диэри уунан турар курдук көһүн (хол., мас лабаатын, сэбирдэҕи этэргэ). Быть раскидистым, разлапистым, широким (напр., о ветвях, листьях)
    [Кылабыыһаҕа бааллар] улахан сарбайбыт сулустаах сэрии иннинээҕи пааматынньыктар, көмүс, алтан кириэстээх былыргы көмүүлэр. Далан
    Хара тыа саһарбыт киистэтин Сахсыйан анныгар тэлгээтэ, Сарбайбыт сыгынньах лабаатын Сиккиэр тыал хачайдыы бигээтэ. Г. Данилов. [Истии от] — суон көҥдөй умнастаах, улахан сарбайбыт сэбирдэхтээх икки сыллаах от үүнээйи. МАА ССКОЭҮү
    ср. алт. сарбай ‘разветвляться, растопыриваться’, монг. сарвайх ‘протягиваться; растопыриваться; напрягаться’, бур. һарбайха ‘оттопыриваться’

Якутский → Русский

сарбай=

1) выступать с растопыренными пальцами, когтями; 2) перен. пытаться схватить, присвоить что-л.; дьон баайыгар сарбайыма не пытайся присвоить чужое добро.


Еще переводы:

сарбалдьый=

сарбалдьый= (Якутский → Русский)

разд.-кратн. от сарбай=.

сарбаҥнаа=

сарбаҥнаа= (Якутский → Русский)

равн.-кратн. от сарбай=.

сарбаччы

сарбаччы (Якутский → Якутский)

сыһ. Сарбайар курдук, сарбайан тахсар курдук. Так, чтобы растопырилось, раздулось; врастопырку. Сарбаччы тут.
Саллаат икки илиитин сарбаччы ууммутунан туран кэллэ. А. Сыромятникова

сарбас

сарбас (Якутский → Русский)

сарбас гын = момент. от сарбай= вдруг, внезапно растопырить пальцы или выпустить когти, пытаясь схватить кого-что-л.

сарбачый

сарбачый (Якутский → Якутский)

сарбай диэнтэн хамс
көстүү. Саҥа үйэ сардаҥатын Саба баттыы сарбачыйбыт Врангель барон баандатын Эн [Хара муора] этиҥ самнарсыбыт. Эллэй

дьабдьылыһыы

дьабдьылыһыы (Якутский → Якутский)

дьабдьылыс диэнтэн хай
аата. Өлөр өлүү сарбайан эрэр илиититтэн сыыһа туттара сатыырдыы, [Соппуруон] хаҥас атаҕын дүлүҥ курдук соспутунан эмиэ дьабдьылыһыы, ынчыктаһыы саҕаланна. У. Нуолур

дьагда

дьагда (Якутский → Якутский)

аат. Тиит, харыйа мастардаах муохтаах сиргэ үүнэр 100-150 см үрдүктээх, сыылар силистэрдээх уонна улахан сарбайбыт төбөлөөх, уһун синньигэс сэбирдэхтэрдээх сүөһү аһылыга буолар от үүнээйи. Бор (сосновый лес).

сарбас гын

сарбас гын (Якутский → Якутский)

сарбай диэнтэн көстө түһүү. [Үрдүнээҕи хаардара аллара тоҕуннаҕына] тоҥ лабаалар сарбас гына хамныы хаалаллар. Амма Аччыгыйа
«Нохоо!» — ким эрэ илиитэ сарбас гынаат, оргуһаҕы төлө охсон ылла. А. Фёдоров

сарбат

сарбат (Якутский → Якутский)

сарбай 1 диэнтэн дьаһ
туһ. Кини икки илиитин сарбаппытынан Киргиэлэй моонньугар түстэ. С. Никифоров
Сороҕор хааннаах кыргыска киирэр, өлөр өлүү тимир тыҥыраҕын киниэхэ сарбатар. А. Сыромятникова

сарбалдьый

сарбалдьый (Якутский → Якутский)

сарбай 2 диэнтэн арыт
көстүү. Хаҥас диэки ыйанан турар сон ынырык сирэйдээх-харахтаах киһи буолан сарбалдьыйарга, күлүҥнүүргэ дылы буолан ылар. И. Федосеев