Якутские буквы:

Якутский → Якутский

сарыкынас

I
сарыкынаа диэнтэн холб. туһ. Арай бараллара чугаһаабыт тураахтар мээнэ көтөн сарыкынаһаллар. Болот Боотур
Дьахталлар …… ону истэн баран кимий да кимий диэн сарыкынастылар. Н. Лугинов
II
даҕ.
1. Сарыкынаан көтөр, сарыкыныыр тыастаах. Трепещущий, издающий такой шум
Сааһын ахсын тиллэр аҕай Сарыкынас сахсырҕалар, «Саахар, саахар» диэн арай Сааҕынаһар буолааччылар. Л. Попов
2. көсп., кэпс. Дьоһуна, солуута суох санаабычча оҥорор идэлээх. Бездумно суетливый, легкомысленный. Сарыкынас майгылаах киһи


Еще переводы:

тэлээрбэхтээ

тэлээрбэхтээ (Якутский → Якутский)

тэлээр диэнтэн тиэт
көрүҥ. Кукаакылар [Кыһалҕа — киһи аата] иннигэр-кэннигэр сарыкынастылар, тэлээрбэхтээтилэр. И. Гоголев
Сырдык халадаай ырбаахытын тэллэҕэ сиккиэр тыалга тэлээрбэхтиир. Н. Лугинов
Ким Иванович бэргэһэтин кулгаахтара тэлээрбэхтииллэр. П. Аввакумов

ылыбырас

ылыбырас (Якутский → Якутский)

I
ылыбыраа диэнтэн холб. туһ. Сарыал түөстээх ымыылар Саҥа дьыл буолар түүнүгэр Сурук суруйар остуолбар Сарыкынаһан түстүлэр, Ыраах, ыраах да сиртэн Ылыбыраһан кэлбиттэр. М. Тимофеев
Хардыы [киһи аата] тыыга бырахпыт тыыннаах балыктара мөхсөн ылыбыраһаллар. В. Титов
II
даҕ. Биир кэм илибириир курдук хамсыыр. Дрожащий, трясущийся
Ньургууна бу алдьархайдаах буурҕаттан олус дьулайда, кута-сүрэ көтөн хаалыах курдук, сүрэҕэ ылыбырас буолуталаан ылла. А. Сыромятникова
Уолчаан илимҥэ иҥнибит ылыбырас балыктары бэрт түргэнник араарталыыр. «ХС»
Чиҥээбит суол устун бричкабыт элээрэн иһэрэ, уҥунуохтаммыт көлүөһэлэрбит ылыбырастара. Ч. Айтматов (тылб.)

кылыгырас

кылыгырас (Якутский → Якутский)

I
кылыгыраа диэнтэн холб. туһ. Кыламаннарыгар көмүс чопчулар — кырыа кыаһааннар кылыгыраһа хамсыырга дылылар. Р. Баҕатаайыскай
Кустар өрө сарыкынаһа түһээт, көтөн кылыгыраһа тураллар. Н. Апросимов
[Ойуун] көрдөһөрдүү дүҥүрүн аргыый аҕай охсор. Кыаһааннара дүҥүрү кытта кэпсэтэн эрэрдии кылыгыраһаллар. В. Санги (тылб.)
II
даҕ. Бэйэ-бэйэлэригэр охсуллан тыаһыыр (үксүн тимиртэн оҥоһуллубут бытархай туох эмэ эбэтэр уу сүүрээнин тустарынан). Звякающий, звенящий, издающий мелодичный звон (обычно о мелких металлических предметах, ударяющихся друг о друга); звонко журчащий (о стремительном течении ручейка по каменистому дну)
Хара тыата күндү кылааннааҕынан суһумнуур, кылыгырас ыраас уута көмүс хатырыктааҕынан дьиримниир. Софр. Данилов
Ильмень күөлгэ, Эльбаҕа Ууга-уокка буспута. Кылыгырас мэтээллээх, Кыһыл Сулус уордьаннаах Оҕо курдук оҕонньор. М. Тимофеев
Биһиктэр үрдүлэринэн сүөһү хабахтарын ыйаан күлтэтэллэрэ, кылыгырас тыастаах чуорааннары баайаллара. Дьүөгэ Ааныстыырап

тук

тук (Якутский → Якутский)

тук буол — туохха эмэ сөп буол, сөп буола тиий (үксүгэр буолбат ф-ҕа тут-лар). Быть достаточным, удовлетворять потребность в чём-л. в полной мере, хватать надолго (обычно употр. в отриц. ф.)
Бас-баттах тутуннахха туох айылаах ото тук буолуой? Далан
Максим Николаевич оччолорго аахсар хамнаһа тук буолбат этэ. «ХС»
Хоту дойду тыйыс айылҕата …… үүннэрбит маһын ньимси кэрдэн, туттан бараан хаттаан үүннэрэргэ биир киһи үйэтэ кыайан тук буолбат. ГКН КК; тук диэ — кимиэхэ эмэ сорудахта биэр, тугу гынарын соруй, көрдөрөн биэр. Указывать, предписывать, поручать кому-л. что-л. Аныгы дьон уруккулар курдук тук диэтиҥ да барыахтара суоҕа, барыстарын-ночоотторун ааҕыныахтара. Далан
«Эн кырдьыгыҥ диэн өрүү салалта тугу тук диэбитин хоту», — диэн биирдэ Черкоев эрэйдээх кэлэйэн эппитэ. Н. Лугинов
Кини тугу да тук диэбитин толоро үөрэммит аул дьахталлара, буорунан тамныытамныы, хап-сабар кыргыттары эккирэтиһэн сарыкынастылар. БТТ; тук курдук — бэлэм сылдьыбыт курдук олус улгумнук, түргэнник (хол., туохха эмэ сөбүлэн). Очень быстро, с готовностью, с лёгкостью (напр., соглашаться на что-л.)
Кыыс …… сорудаҕы тук курдук истэр. Р. Баҕатаайыскай
Уол тук курдук атыгар хатааста түһээт, халдьаайыны арҕаа өттүнэн киирэн сүүрдэн барбыт. Сэмээр Баһылай
Мин бачча үлэлэтэллэригэр баһыыба дии сылдьар киһи, тук курдук, сөбүлэһэр аакка сылдьабын. «Сахаада»
ср. др.-тюрк. тох ‘сытый’