пергамент || пергаментный; былыргы пергамент древний пергамент; пергамент хотоҕоһо пергаментный свиток.

аат. Сүгүн иэппэт биэ, ынах орбоҥор угуллар кытаанахтык эриллибит анал түрдьэ. ☉ Твердый свиток, который засовывается (во время доения) во влагалище дойных кобыл или коров, чтобы пораздражать его с целью вызвать обильное выделение молока
Иэтиэҥ суоҕа …… эми булуом: Купчуур угуом, туус сиэтиэм, туорай мастыам, чурумчулуом, муннугуттан мин сиэтиэм. Дьуон Дьаҥылы

1. аат. Туох эмэ (хол., от, бурдук) көтөҕөргө анаан түүрэ тутуллубута, баайыллыбыта. ☉ Сноп, охапка соломы
   Лэглээриннэр ыалларыттан түүтэх отунан көрдөһөллөр. Амма Аччыгыйа
   Бандьыыттар түүтэх отторун кыбыммытынан иирэ иһигэр киирэн олохторун оҥостон сырдырҕаһаллар. Н. Якутскай
   Түүтэх оту кыбыммыт ийэм боруогу оргууй аҕай атыллаан киирбитэ. П. Аввакумов
2. даҕ. суолт. Төлүтэ биэрэн хойуутук, өлгөмнүк өрөһөлөнөн тахсан ыһыллар (хол., уот кыыма). ☉ Густой, обильный, резко вырывающийся снопом из чего-л. (напр., об искрах огня)
   Буор сыбахтаах, муус түннүктээх, улахан саха балаҕанын үөлэһэ түүтэх кыымынан өрүкүйэ турар. Амма Аччыгыйа
   Баҕардым: бэйэм күөт буоламмын, Түүтэх уоту төлүтэ ыһыахпын, Уус киһи умсулҕанын ылыахпын. Р. Баҕатаайыскай
   ср. монг. түүдэг ‘клубок (волос или шерсти, из которых вьют верёвку)’, уйг. түртэк ‘свёрток, свиток; пачка, тюк, рулон’, каракалп. түйдек ‘моток’