Якутские буквы:

Якутский → Якутский

симириччи

сыһ. Харахтаргын (хараххын) халтаһаларгынан саба соҕус туттан, кыараҕастык, быһыччы (көр). Прищурившись, с прищуром
Петя хараҕын симириччи көрө-көрө мичээрдээтэ уонна өрүтэ сыҥан кэбистэ. М. Доҕордуурап
Таня хараҕын симириччи көрдө — күлэр дуу, хараҕа күн уотуттан саатар дуу? Н. Габышев
Одуор хараҕын кыаратан, сүр өстөөхтүк уонна кэлэйэ симириччи көрбүт. «ХС»


Еще переводы:

кыыбыччы

кыыбыччы (Якутский → Якутский)

сыһ. Симириччи, быһыччы, кыараҕастык (көр — харах туһунан). Прищурясь, вприщур, сощурившись (смотреть)
Тохтуу түһэн баран эмиэ кыыбыччы көрдө уонна эбэн эттэ. С. Руфов
Аким Андреевич аҥаар хараҕын кыыбыччы соҕус көрөн түннүк курдат кый ырааҕы одуулаһа сатыы туран этэр. «ХС»

симиччи

симиччи (Якутский → Якутский)

көр симириччи
Күн чаҕылхай уота хаар үрдүн килбэҥнэтэриттэн Дмитрий хараҕа саатан симиччи көрө истэ. Н. Апросимов
Давыдов хараҕа нэһиилэ кылайар гына симиччи көрдө уонна күлэн ыгыстыбыт куолаһынан ыйытта. М. Шолохов (тылб.)

угаайылааһын

угаайылааһын (Якутский → Якутский)

угаайылаа I диэнтэн хай
аата. Кутузов соҕотох хараҕынан тэбэнэттээхтик симириччи көрөр: «Ким эппитэй чугуйуҥ диэн. Бу байыаннай угаайылааһын буолар». АС НИСК
Били, угаайылааһыммыт итиниэхэ сытар: харалар алтыс мөлтөх хаамыыларын түмүгэр ылбыт актыыбынай позициятын Монастырёв кыайан туһаммат буолла. НСС ОоО

араспыыска

араспыыска (Якутский → Якутский)

аат. Тугу эрэ ылбыты туоһулуур илии баттааһыннаах докумуон. Расписка
Леонид араспыыскалары биир-биир, симириччи көрөн ааҕыталаата. А. Федоров. Мэ, хата бу кумааҕыга бачча көмүһү ыллым диэн араспыыската суруй. С. Ефремов
Сэбиэтинэн эргитэн араспыыска аҕаллаххына — бу халтай дэбиэринэһинэн даҕаны биэриэм. Н. Габышев

мүчүй

мүчүй (Якутский → Якутский)

туохт. Уостаргын үмүрүччү туттан мичээрдээ. Слегка, несмело улыбаться
[Кыыс] субуйа тарпыт курдук хааһа элэктээхтик тэрбэспиттэр, синньигэс муннун анныгар чорбоҕор соҕус уоһа мүчүйэрэ. Л. Попов
Кини биһиги саастыыбыт, эдэр баҕайы киһи. Өрүү мүчүйэн кэбиһэр, эйэҕэс майгыннаах уолу бодоруспут эрэ бары сөбүлүүрэ. П. Аввакумов
Сороҕор хараҕын симириччи көрөн килбиктик мичээрдээн мүчүйүө. «Кыым»

кыбыт

кыбыт (Якутский → Якутский)

туохт.
1. Туох эмэ икки ардыгар, кыараҕаска тугу эмэ иҥиннэрэ ас. Засунуть, впихнуть, всунуть что-л. в узкое место, щель
Сиэстэрэ иһэрин билэн, термометрын тиэтэйэн, сонун тас өттүнэн хонноҕун анныгар кыбыта охсон баран, тугу да билбэтэхкөрбөтөх курдук ньэмэллэн олорор. Суорун Омоллоон
[Даша] сиэркилэҕэ Ананий хаартыскатын кыбыта анньан туруорарын ылан, олорон эрэ уһуннук одууласта. М. Доҕордуурап
Халҕан быыһынан быыкайкаан аһаҕас харааран көстүбүтүгэр чороччу эриллибит кумааҕыны кыбыта оҕуста. А. Сыромятникова
2. Туох эмэ икки ардыгар ыга баттат. Прищемлять, зажимать, придавливать
Маҥан биэ баһын кыбыппыт (тааб.: сохсоҕо, чааркааҥҥа түбэспит кырынаас). Халҕаҥҥа тарбахпын кыбыттым. ПЭК СЯЯ
3. көсп., кэпс. Дьиэҕэр дьукаах олорт. Пустить к себе в квартиру жить кого-л., сдать угол кому-л.
Атын да санаалаах буолларгын Атаһым буоллаҕыҥ, Кыбыстыбакка-кыһаммакка, Кыараҕаскар кыбытан, Кыстаппыккар баһыыба! А. Софронов
Дьыл баччатыгар кэлэн дьукаах кыбытар ыал көстөрө да биллибэт. Н. Якутскай
Хайдах эмэ сүбэтин булаҥҥыт, аҕыйах ый устатыгар [бу киһини] кыбытыҥ. Болот Боотур
4. көсп., кин. Сүрүн тиэкискэ, уусуран, музыкальнай айымньыга быһа тардыылары, чаҕылхай этиилэри киллэрэн биэр. Делать вставки, вкрапления, отступления в основном тексте произведения
Онтон кэпсээн ханнык эмэ даҕааһыныгар ханнык эмэ поэт дуу, үөрэхтээх дуу эппитин букатын эн күүппэтэх, сонун өттүгүттэн аҕалан кыбытан кэбистэххинэ, ол хатат уотунуу саҕыллар. Н. Заболоцкай
[Оҕо] уус-уран бэргэн тыллары, ырыалартан-хоһооннортон сөптөөх кэрэ устуруокалары, сытааталары сөптөөх миэстэлэригэр кыбытан, киэргэтэн суруйуохтаах. СЛСПҮО
5. көсп., сөбүлээб. Ханнык эмэ дьыалаҕа кими эмэ эмиэ кыттыгастаах курдук көрдөр эбэтэр кыттыһыннар. Впутывать кого-л. во что-л. «Сүөдээр, эйигин аны ити бэлиитиктэр дьыалаларыгар кыбытаайаллар, сэрэн эрэ», — диир Маайа. Н. Якутскай
Кэбис, аҕаҕын кытта бэйэҥ кэпсэт. Миигин кыбытыма! М. Доҕордуурап
Кыбытан көр — кыратык симириччи, быһыччы көр. Смотреть щелками узких глаз; щуриться
Кыараҕас, ыйаастыгас соҕус да буоллар, чаҕылыҥныы умайа, оонньуу сылдьар хап-хара, сытыы хараҕын быыһынан кыбытан көрдөҕүнэ, кини бэйэтин пиэрмэтин сүөһүтүн эндэтиэ диэн саараама! Н. Заболоцкай
Кини кыбытан көрөр эйэҕэс, өйдөөх харахтарыгар ааспыт кэми ахтыы сырдык кыымнара чаҕылыһа умайарга дылылар. «ХС». Тыл кыбыт — дьон саҥарарын быыһыгар кылгастык тылла бырах; бэйэҥ санааҕын этэн аһар. Бросить реплику; вставить слово
Мылахов саҥата суох турбахтаан баран, саамай сөптөөх түгэҥҥэ быһаарыылаах тыллары кыбытта. Н. Лугинов
«Сүөһү төрүөҕүттэн куһаҕан майгыннаах буолбат», — ким эрэ тыл кыбытта. М. Доҕордуурап
Чэй кута олорор эмээхсин тыл кыбытан, оҕонньору саҥата суох ыытта. С. Васильев