побуд. от түргэтэт =; эбэһээтэлистибэ туолуутун түргэтэттэр содействовать ускорению выполнения обязательства.

побуд. от тубус= заставлять мириться, мирить кого-л. с кем-л.; доҕотторгун тубуһуннар= содействовать примирению своих друзей.

помогать, содействовать, оказывать помощь; үлэҕэ көмөлөс = помочь в работе; үбүнэн көмөлөс = оказать денежную помощь; бу эмп көмөлеспөт это лекарство не помогает.

туохт.
1. Саахымат оонньуутун оонньоо, саахыматта оонньоо. ☉ Играть в шахматы
Быкановтаах Уйгуурап соруйан эрийсэн туран саахыматтаабыттара ыраатта. Далан
2. кэпс. Киһи саахымат булунарыгар көмөлөс, саахыматта булан биэр. ☉ Содействовать кому-л. в приобретении шахмат. Быйыл мин хас да кулуубу саахыматтаатым

несов. 1. что (перемещать) сыҕарыт; двигать мебель миэбэли сыг>арыт; 2. чем (шевелить) хамсат; двигать пальцами тарбахтаргын хамсат; 3. кого-что (приводить в движение) хамсат; 4. кем, перен. (побуждать кого-л.) хамсат, киксэр; им движет чувство жалости кинини аһынар санаа хамсатар; 5. что, перен. (содействовать развитию) хаамтар; двигать науку науканы хаамтар.

туохт., кэпс.
1. Илиигинэн, санныгынан күүскэ анньыалаан, үтүрүйэн бэйэҕиттэн тэйитэ сатаа. ☉ Двигать кого-что-л. от себя резким движением рук, плеч, толкать
Уваровтан харчы иэс көрдөөбүтүм. Оҕонньор харчы биэрэрин оннугар үөҕэнмөҕөн, холдьоҕон талкайдаан барбыта. Софр. Данилов
[Бэрэбиэччит:] Бэйи, оргууй, табаарыс, тоҕо киһини талкайдыыгын? С. Ефремов
Бастаан үөҕэрэхомуруйара, кэнникинэн талкайдыыр, охсор буолан барда. М. Попов
«Тарҕаһыҥ!» — диэн дьону талкайдыы-талкайдыы жандармнар хаһыытаһаллара. М. Горькай (тылб.)
2. көсп. Кими эмэ тугу эмэ оҥорорго, ону түргэтэтэргэ күһэй, көҕүлээ эбэтэр бэйэҥ орооһоҥҥун оннук гынарыгар көмөлөс. ☉ Побуждать кого-л. к каким-л. действиям или содействовать своим вмешательством ускорению действий
Сайылыкка тахсарга, өтөххө көһөргө, окко киирэргэ ыксатан, болдьох быһан талкайдааччылары аҕыйатыахха. Үлэһиттэр бэйэлэрэ күнүттэн-дьылыттан быһаарыналлара наада. «ХС»
Кини баара-суоҕа сылга биирдэ эмэ, Ньурбаттан уматык ылан Ээйиккэ атаарар, «талкайдыыр» баар буоллаҕына «Сельхозтехникаттан» саппаас чаас булар эбээһинэстээх эбит. «Кыым»
русск. толкайся

туохт.
1. Доҕордоох гын, доҕордуу гын. ☉ Сдружить кого-л. с кем-л., связывать узами дружбы
Ханна да баар буолларбыт, Үөрэх, үлэ биһигини доҕордуур. П. Тулааһынап
Нуучча доҕордоон саханы Өлүк бэйэтин үтүөртэ. Эллэй
2. кэпс. Кимиэхэ эмэ кэргэннэ бул, кими эмэ кэргэннээ. ☉ Содействовать кому-л. во вступлении в брак, находить кому-л. спутника жизни
Сотору атаскын доҕордоотохпуна сатаныыһы. Тойон дьиэбин туһааннаах доҕордуом. ПЭК СЯЯ
3. кэпс. Кимиэхэ эмэ аргыс, өйөбүл буолар эбэтэр бииргэ тугу эмэ гынар киһини биэр, ыыт. ☉ Выделять кому-л. спутника или помощника для выполнения какого-л. дела. Кинини доҕордоон ыыт, биир киһи кыайбат дьыалата. Оҕолорун доҕордоон ыыппыттар
△ Кимиэхэ эмэ тугу эмэ аргыс курдук биэр, анаа (куһаҕаны да, үчүгэйи да). ☉ Предназначать кого-что-л. в качестве постоянного спутника кому-чему-л. [Арыгы] Тойот улаатарын Тохтотон баран Торуоска мас доҕордуур. Өксөкүлээх Өлөксөй. Өскө оҕолоро соҕотоҕун дьиэҕэ утуйан хааллаҕына уот анньар үөттүрэҕи, эбэтэр сыпсыны оҕо таһыгар доҕордууллар. «Саха с.»
♦ Доҕордоотор доҕор үрд. - доҕорго сүгүрүйэн, ытыктаан өрө күүрүүлээхтик туһаайан этэр көһөр олук. Доҕотторуттан саамай ордуктара (тард. сыһыар-х тут-лар). ☉ Лучший из друзей (торжественно-возвеличивающее обращение к другу, подчеркивающее особое почтение к нему; употр. с притяж. аффиксом)
Боһукуотай атыыһыт, доҕордоотор доҕорум. П. Ойуунускай
…Торуой уола Кууһуманы көрсөн баран эттэ: Доҕордоотор доҕорум, …… дьон күлүүтүгэр …… ыыттыҥ. Н. Павлов. Күндэлэй - барыбыт доҕордоотор доҕорбут. «ХС»