несов. см. сузить(ся).

несов. см. сузить(ся).

побуд. от суптуй= заострить, сузить с одного конца или книзу.

с. 1. (по гл. сузить) кыаратыы, синньэтии; 2. (по гл. сузиться) кыарааһын, синньээһин, буомуруу; сужение пищевода куолай буомуруута; 3. (суженное место) кыарааһын, синньээһин, буом.

1) подрубать, подшивать; 2) обшивать, оторачивать, окаймлять чём-л.; 3) образовывать оборки, сборки на чём-л. # бүүрэ тарт = затянуть (напр. мешок, рюкзак); саа уоһун бүүр = сузить ствол ружья; ботуруону бүүр = стянуть края заряжённой гильзы.

сов. 1. кого-что (взять) ыл; илдьэ бар; 2. кого-что, разг. (захватить) ыл, былдьаан ыл; тутан ыл, хаай (арестовать); забрать в плен билиэн ыл; 3. что (сузить, ушить) ылан биэр, кыарат; забрать шов сиигин ылан биэр; 4. что (заправить) иһигэр ук, иһинэн түһэр; забрать рубашку в брюки ырбаахыгын ыстааныҥ иһинэн түһэр; # его забрало за живое таарыйтарда, орулҕата хамсаата; забрать себе в голову что-л. мэлдьи өйдүү сырыт (ылыммыт санааҕын өһөстүк тутус); забрать в руки кого-л. илиигэр ыл, баһылаа, бас бэриннэр.

1. кыпчыт диэнтэн дьаһ. туһ. Эһиил от үүммэтэҕинэ кыпчыттарарыгар тиийэр. Болот Боотур
   Сааскы өттүгэр дороххой уонна сүмэһиннээх аһылыктарынан кыпчыттарбат туһугар эбии аһылыгы оҥостууну өссө киэҥник ыытыахха. «Кыым»
   Эбээннэр эрэйдээхтэр табалара өлөн, бултара күрэнэн, ыалдьан-сүтэн улахан кыһалҕаҕа кыпчыттаран эрэллэр. П. Ламутскай (тылб.)
2. Туох эмэ ойоҕос өттүлэрин кыарат, ыга туттар. ☉ Сузить, уменьшить объем
   Итинник сохсону оҥорорго ойоҕос эркиннэрин кыпчыттарар тоһоҕону кытта сэргэ кылгас тоһоҕолору саайыллар, онно туора мастары уурталаан баран, ол үрдүгэр сохсо алын маһын тэлгэтиллэр. ТСКБ