Якутские буквы:

Якутский → Якутский

сыһытыы

аат. Сүөһүнү, кыылы киһи тылын истимтиэ гына үөрэтии, сымнатыы. Укрощение, обуздание необъезженных животных
Кур хаҥыл атыырдары сыһытыы, уолаттар тутуһанхабыһан, кинилэр мохсоҕоллуу сылбырҕаларыттан ситиһилиннэ ээ. В. Протодьяконов

сыһыт

сыһый диэнтэн дьаһ
туһ. [Айаас аты] сыллата от тиэйиитигэр үтүргэн оҥостоннор, лаппа сыһыппыттар. У. Нуолур
Сордоох сылгы доҕор! Киһини охторо сыста. Бэйи, мин эйигин сыһытыам ээ! Н. Заболоцкай
Эдэриҥ бэрт буолан, олус быһа-бааччыгын. Олох сыһыта илик. А. Кривошапкин (тылб.)

Якутский → Русский

сыһыт=

побуд. от сыһый= 1) укрощать, усмирять кого-л.; кыылы сыһыт = укротить зверя; соноҕоһу сыһыт = усмирить жеребца; 2) перен. разг. делать смирным, сдержанным кого-л.; олох кинини сыһыппыт жизнь его обломала.


Еще переводы:

обуздание

обуздание (Русский → Якутский)

с. 1. сулардааһын, сыһытыы; 2. перен. уодьуганнааһын.

усмирение

усмирение (Русский → Якутский)

с. 1. (укрощение) сыһытыы, сымнатыы; 2. (подавление) сыһытыы, самиарыы, саба баттааһын.

укрощение

укрощение (Русский → Якутский)

с. 1. (животных) сыһытыы, сым-нгтыы; 2. (чувств) уҕарытыы.

завоевание

завоевание (Русский → Якутский)

с. 1. (действие) сэриилээн ылыы, сыһытыы; 2. (завоёванная территория) сэриилээн ылбыт сир; 3. завоевания мн. перен. (достижения) ситиһии; великие завоевания социализма социализм улуу ситиһиилэрэ.

приручить

приручить (Русский → Якутский)

сов. кого сыһыт, айааһаа, үөрэт.

хаҥыл

хаҥыл (Якутский → Якутский)

  1. даҕ.
  2. Айааһамматах, сыарҕаҕа, ыҥыырга үөрэммэтэх, ахсым (хол., ат, таба туһунан). Необъезженный, дикий (о лошади, олене)
    Ыҥыырга хатааста түһээтин, ыытан кэбиһэллэр. Хаҥыл сылгы кэлин атаҕынан өрө тэбиэлэнэ-тэбиэлэнэ, арыт өрө тура-тура мөҥөр. Хомус Уйбаан
    Урут наартаҕа көлүллэ илик сорох хаҥыл табалар мөхсөн чиччигинэһэллэрэ. «ХС»
    Хаҥыл аты ындыылааһын буоллун, кыыллыйбыт табаны сыһытыы буоллун, барытыгар кини урут баар буолааччы. «Кыым»
  3. көсп. Омуннаах-төлөннөөх, уохтаах, эрчимнээх, дохсун (киһи). Горячий, полный силы, чувств; дерзкий (человек)
    Сыыдам хаҥыл уолаттар сылгы сылгылаатылар, Бөдьөкө бөҕө уолаттар Бүтэйгэ бөҕүөрдүлэр. Д. Говоров
    Маайа, сирэйэ кытаран баран, аат эрэ харата аһыыр, урукку чобуо бэйэтэ сыппаан, хаҥыл бэйэтэ сымнаан, кэнэн баҕайытык туттан олорор. Н. Якутскай
    Баҕар, дьэ эһиги билбэккэ саарыаххыт: Балысхан сүүрүктээх олоххо миккиллэн Хаҥыл уол хаамыыта билигин бытаарбыт, Хап-хара хараҕар оонньообот дьэргэлгэн. В. Сивцев
  4. көсп. Күүстээх, уохтаах, дохсун (тыал, буурҕа, сүүрүк туһунан). Сильный, буйный, неистовый (о буре, ветре, течении реки)
    Ханна эрэ бэһиэлэйдик хаҥыл кутаа кытыастар, Мин сүрэҕим итинник Күөдьүйбүтэ эдэр сааспар. И. Гоголев
    Тайҕа тыйыс, хаҥыл үрэҕэ Суорба хайалар быыстарынан дохсуннук халыһыйар. И. Гоголев. Дохсун уох, хаҥыл майгы барыта манна [Аллаҥҥа] кэлэн хаайтарбытын курдук, өрүтэ түллэҥниир, үлүскэннээх айанынан доллоһуйа устар. А. Сыромятникова
  5. аат. суолт.
  6. Айааһамматах ахсым ат эбэтэр көлүллүбэтэх таба. Необъезженная лошадь или дикий олень
    Хапытыан хаҥылы айааһааччы. А. Сыромятникова
    Хабдьы [киһи аата] ханнык да күндүл хаҥылтан дьулайбат этэ. А. Бродников
    Сылгы саамай чычаарар, киһи көмөтүгэр наадыйар бириэмэтэ, ити, бырдах саҕанааҕы кэм быһыылаах. Манна хайдахтаах да хаҥыл чычаарар. чугаһатар. «Кыым»
  7. Уох, омун, эрчим. Пыл, огонь, темперамент
    [Абааһы уола — удаҕан дьахтарга:] Күтүр өстөөх Дохсунуҥ кэм да солбонуйбатах, Хаҥылыҥ кэм да сыһыйбатах буоллаҕа. ТТИГ КХКК
    ср. кирг. хаҥҕыл ‘кляча’, эвенк. кангил ‘одичалый олень’
усмирить

усмирить (Русский → Якутский)

сов., усмирять несов. кого-что 1. (укротить) сыһыт, сымнат, уҕарыт; 2. (подавить) сыһыт, самнар, саба баттаа.

тоттурҕаа

тоттурҕаа (Якутский → Якутский)

көр тоттугурҕаа
Тоттурҕаан тоһугурайбыккытын сыһытар …… кэм уолдьаста! Л. Габышев

укротить

укротить (Русский → Якутский)

сов., укрощать несов. 1. кого-что (заставить повиноваться) сыһыт, сымнат; укротить зверя кыылы сыһыт; 2. что (умерить) уҕарыт, намырат; укротить гнев уордайбыккын уҕарыт.

обуздать

обуздать (Русский → Якутский)

сов., обуздывать несов. кого-что 1. (лошадь) сулардаа, үүннээ, сыһыт; 2. перен. уодьуганнаа.