Якутские буквы:

Якутский → Якутский

толуннар

толун I диэнтэн дьаһ
туһ. [Миигин] Торҕо биилээхтээх даҕаны Толуннарара биллибэт! Өксөкүлээх Өлөксөй
Киһибэр кыһыйа санаатым уонна кинини толуннарар, куттуур суолу көрдөөтүм. И. Семёнов

толун

I
туохт. Кимтэн, туохтан эмэ дьулай, куттан, кыбыһын. Робеть перед кем-л., стесняться, бояться когочего-л.
Сорохтор сүөһү үлэтиттэн толлоллор, хотонтон сиргэнэллэр. М. Доҕордуурап
[Маня:] Хата мин эһигиттэн толло саныыр этим. С. Ефремов
Тоҥ-ириэнэх диэн толлубакка Тулуурдаахтык турууласпыттар. Баал Хабырыыс
Ириэнэхтэн иҥнибэт, тоҥтон (тоҥ диэнтэн) толлубат көр иҥин
Ханнык да кытаанах усулуобуйаҕа олордор, тоҥтон толлубакка …… тутуоҕун тутан иһэрэ киһи сүргэтин көтөҕөр. И. Данилов
Эһиги буолбатах дуо, Майыыда тоҥустара, тоҥтон толлубатахтар, тымныыттан быстыбатахтар, силлиэ-буурҕа аттаахтар? «ХС»
ср. др.-тюрк. турхун ‘стыдиться’
II
толуй диэнтэн бэй
туһ. Киниэхэ нолуогун толунарыгар тыһыынчанан харчы наада. Н. Якутскай
Буолбут түбэлтэни аҕатыгар эппэтин диэн талбыт диискэлэрин ылан биэрэн толунна. И. Попова
Киириэхтээх аттарын аҥаарын ата суох ыал эттэһэн ылан толуналлар. «ХС»

Якутский → Русский

толун=

I робеть, стесняться, бояться; оҕо билбэт дьонугар киириэн толлор ребёнок боится заходить к незнакомым людям; тоҥтон толлубат, ириэнэхтэн иҥнибэт погов. не робеет перед мёрзлым, не останавливается перед талым (о смелом, решительном человеке).
II возвр. от толуй= 1) возмещать, окупать, восполнять что-л. (для себя); 2) искупать.


Еще переводы:

толуннартаа

толуннартаа (Якутский → Якутский)

толуннар диэнтэн төхт
көрүҥ. Доҕотторун туһунан Тугу эмэ биллэҕинэ, Тутатына тоҕо этэн Толуннартыыр буолара. Күннүк Уурастыырап

тиэхэлээччи

тиэхэлээччи (Якутский → Якутский)

тиэхэлээ диэнтэн х-ччы аата
Факир тиэхэлээччилэри толуннарбат этэ, хата кинилэр эбии сэтэрэн күлүү-элэк гыналлара. Р. Тагор (тылб.)

выкупиться

выкупиться (Русский → Якутский)

сов. толун, толунан быыһан.

откупиться

откупиться (Русский → Якутский)

сов. от кого-чего, разг. толун, үбүнэн толун.

оробеть

оробеть (Русский → Якутский)

сов. толун, куттан, килбигий.

робеть

робеть (Русский → Якутский)

несов. толун, куттан, килбигий.

поплатиться

поплатиться (Русский → Якутский)

сов. чем и без доп. толун, толук биэр; поплатиться головой төбөҕүнэн толун.

побаизаться

побаизаться (Русский → Якутский)

несов. кого-чего или с неопр. чаҕый, толун, дьиксин.

торҕо

торҕо (Якутский → Якутский)

  1. аат., эргэр. Халлаан эбэтэр от күөҕэ өҥнөөх солко да, көннөрү да таҥас. Шелковая или простая ткань голубого, синего или зелёного цвета
    Аан дойдум, Арсыынай торҕону тиирэ тарпыт курдук, Аччаан, тунааран көһүннэ. Саха фольк. Торбос соммутун устан, торҕонон-солконон таҥныбыппыт. Суорун Омоллоон
    Саҥа төрөөбүт ньирэйи ийэтигэр салаппакка, салыҥ ыраас торҕонон куурда сотобут. ВБТК
  2. даҕ. суолт. От күөҕэ эбэтэр халлаан күөҕэ (өҥ). Зелёный или голубой, синий
    Торҕо томоон дойдум …… Тус илин өттүн Туһаайа көрөн турдахха, Итир ньылба былыттар Иэнигийэн кэлбиттэр. Саха фольк. Тиэргэннэргэ түптэ иитэн, Торҕо буруо унаарыйда. Күннүк Уурастыырап
    Долгуннар торҕо арҕастара, киһилии саҥаран этиҥ эрэ. И. Эртюков
    Торҕо дьирим түптэ Күөдьүйэрэ тохтообут. ТТИГ КХКК
    Торҕо сиигин сииктээ — төрдүгэр-төбөтүгэр тиийэ ымпыктаан-чымпыктаан быһааран бил. Уяснить что-л. основательно, до конца
    Кимтэн кииннээҕин …… Торҕо сиигин сииктээн, Туос араҥатын араҥалаан Тутулун-туймуутун Көрбүт киһи баар ини! С. Зверев
    [Чоочо:] Туос араҥатын араҥалаан, торҕо сиигин сииктээн, …… остуруок дойдулаатаргын эрэ, миигин харыстыаҥ-араҥаччылыаҥ этэ. В. Протодьяконов
    [Абааһы уола — Босхолой Мүлгүҥҥэ:] Торҕо сиикпин сииктээ, Туос араҥабын араҥалаа, Тойокоонум оҕотоо! ТТИГ КХКК. Торҕо сэлиинэн (бөтөрөҥү- нэн) — быыстала суох түргэн сэлиинэн, бөтөрөҥүнэн (ат туһунан); сүүрүүнэн (киһи туһунан). Быстрой рысью, вскачь, галопом (о лошади); бегом (о человеке)
    Таня атын торҕо сэлиинэн, туос бөтөрөҥүнэн түһэрдэ. Л. Попов
    Уол оҕо курдук, торҕо сэлиинэн кэллим. Софр. Данилов
    Торуой оҕонньорго — Кутай баайга Торҕо бөтөрөҥүнэн кэлэрэ. С. Васильев
    Аттарбытын быһа биэртэлээн, …… иннибит диэки торҕо бөтөрөҥүнэн ойуттубут. Н. Кондаков
    <Торҕо> уодьуганын тарт көр уодьуган. Тойоттор торҕо уодьуганнарын тардарга Ньургун нуучча саханы үөрэтэрэ. Эллэй
    Торҕо бии (кылаан) — сытыы бии, кылаан. Острое лезвие
    [Миигин] Торҕо биилээхтээх даҕаны Толуннарара биллибэт. Өксөкүлээх Өлөксөй
    Торҕо кылааннаах хотуурдар куһуйар-куһуурар тыастара Силип оҕонньор куйахатыгар сып-сытыытык хатанна. А. Бэрияк
    Эһиэннэрэ этэ буолбаат …… Торҕо биилээҕи көрсөн, Бааһырбыт туур оҕустуу, Орулуур дохсун уордаах сэрии дьоно? ИСТКТ. Торҕо күөх — чээл күөх, от, халлаан күөҕэ. Ярко-зелёный, ярко-голубой, тёмно-синий
    [Горькай] халлаан торҕо күөҕэ өҥнөөх харахтара оҕолуу үөрүү уотунан умайаллар. Амма Аччыгыйа
    Ураа устун дьулуруйар, Торҕо күөх буруо хоройор. И. Эртюков
    Толоон, сыһыы барахсан Торҕо күөҕү үллүннэ. С. Васильев. Торҕо тэһиин — ойуулаах-оһуордаах тэһиин. Узорчатый повод
    [Ата] Толомон маҥан күн Тоҥуутун курдук …… Торҕо тэһииннээх. П. Ойуунускай
    Айыы бухатыырын атын тэрилигэр «күн» толору …… «тоҕус маҥан күн тоҕуутун курдук тоҕус былас торҕо тэһиин». «ХС»
    др.-тюрк. торху, тув. торҕу, алт. торко
побояться

побояться (Русский → Якутский)

сов. кого-чего, с неопр. куттан, дьулай, толун; он побоялся сказать правду кини кырдьыгы этиэн дьулайда.