туллуктан

Якутский → Якутский

туллуктан

туохт. Чэпчэкитик ойуоккалыы, ыстаҥалыы сырыт (оҕолору, кыргыттары этэргэ). ☉ Передвигаться вприпрыжку легко и непринуждённо (о детях, девушках). Оҕокком туллуктана дайара үчүгэйиэн
□ Намыһах моторуйбут нуучча кыыһа кинини [Булочкины] тула көтөн, үҥкүүлээн туллуктана сырытта. Амма Аччыгыйа
Аҕа буолан уйадыйа көрөбүн Сахам нарын кыргыттара Твистээн тибийэ, хаҥкылаан сыыйа Туллуктана көтөллөрүн. С. Данилов

туллук

аат.
1. Саас, күһүн кэлэн ааһар, кынатын төбөтүгэр харалардаах чубугурас саҥалаах үрүҥ чыычаах. ☉ Пуночка
Туллуктар кыбыыга-далга сүүрэн моторуһаллар. Амма Аччыгыйа
Былыргы оҕо күһүн, саас кыбыыга, далга от сыыһа тохтубутугар туллугу доҕуурдуур идэлээҕэ. Софр. Данилов
Сүөдэр Сүөдэрэбис …… ып-ыраас туллуктары таптыы көрөн аһарар. П. Аввакумов
2. көсп. Кыыс оҕону, дьахтары таптаан ааттыыр тыл (үксүгэр тард. сыһыар-х тут-лар). ☉ Ласковое обращение к девочке; любовное обращение мужчины к любимой женщине (обычно употр. в притяж. ф.)
Оо, дьолум, доҕорум, туллугум, Улахан тапталы умнумуох. П. Тобуруокап
Кэтэһиэҕим бу манна, Кэлээр, маҥан туллугум. И. Эртюков
Чэ, барыах, туллугуом, аҕаҥ барахсан кэтэһэ сылдьар этэ, бэркэ диэн уордайбыт дьүһүннээҕэ. А. Сыромятникова
3. көсп., поэз. Туох эмэ сырдык, кэрэ бэлиэтэ. ☉ Пуночка как символ чего-л. светлого, прекрасного
Көҥүллүк көтүҥ мин санаабын астыннара, Сахам лиирикэтин ыраас туллуктара. С. Данилов
Ол көстөллөр Улуу үйэ туллуктара — Улахан дьиэлэр, маҕаһыыннар. С. Васильев
♦ Үрүҥ туллук поэз. — кэрэ кыыс оҕону, кырасыабай дьахтары хоһуйан этии. ☉ Постоянный эпитет, используемый в отношении красивой девушки, женщины (букв. белая пуночка)
Үрүҥ туллук эрэ мөлбөстүүр, Маҥан туллук эрэ далластыыр, Ыраастыыра эрэ бөлтөрдүүр, Доҕойумалыыр эрэ доҕоруом! А. Софронов
Үс дьүөгэлии кыргыттар, үрүҥ көмүс туллуктар, үөрэн дьолтон атыны өрүү билбэт буоллуннар! П. Тобуруокап
Биэс бээгэй ынахтаах Бэйбэрикээн эмээхсин, Үрүҥ туллук кыыһыттан Өйүм-санаам өһүлүннэ, Сүрүмкутум сүүдүйдэ. И. Чаҕылҕан
ср. уйг., узб. туллак ‘старый перепел’