Якутские буквы:

Якутский → Русский

уктас

диал. 1) портянки; таҥас уктас матерчатые портянки; 2) тёплые носки (под зимнюю обувь); таба уктас чижи (носки из оленьей шкуры шерстью внутрь).

Якутский → Якутский

уктас

I
уктаа I диэнтэн холб. туһ. Аҕабар кыраабыл уктастым
II
туохт. Кимтэн эмэ сири түүлэс. Арендовать землю у кого-л.
Бөҕө күөлүнээҕи сирдэрин хас да сыллааҕыта Хаҥханта быһа уктаһан ылбыта. А. Фёдоров
III
аат., түөлбэ.
1. Куллука. Подвёртки под обувь, портянки
Уктастарын, хаатыҥкаларын куурда ыйаан баран, саллаат сүрдээхтик кыһаллан-мүһэллэн маһы кыстаан кэбиспитэ. Е. Неймохов
Онтон Тамара Ильинична дьаһалынан ким халтаҥ сонун, кууркатын, сорох хос ыстаанын, уктастарын аҥаардаан биэрэн, киһилэрин кураанах таҥаһынан таҥыннардылар. П. Егоров
2. түөлбэ. Кылгас остоох таба кээнчэ. Носки из оленьей шкуры шерстью внутрь (под зимнюю обувь), чижи. Таба тириитэ уктас
Бэҕэһээ киэһэ тимир оһоххо куурда уурбут уктаһым оһох суоһуттан бүүрэ тарпыт, атахпын ыга тутар. Н. Габышев
Хайыһар уктаһа көр хайыһар. Эбэм эһэбэр булка кэтэригэр хайыһар уктаһа тиктэ
ср. др.-тюрк. оҕух ‘род обуви’, тюрк. ук ‘войлочный чулок’


Еще переводы:

мукулай

мукулай (Якутский → Якутский)

мукулай бэргэһэ түөлбэ. — түү буодьулаах, куондара суох, сыҥаахтаах бэргэһэ. Зимняя шапка без козырька, обшитая мехом спереди и сзади, закрывающая щёки до подбородка
Бэдэр мукулай бэргэһэни Кумуччу ууруммут, Уктас кэтинчэни Тилэри анньыммыт. Д. Говоров
ср. монг. малагай, калм. махлэ, тат., русск. малахай ‘меховая шапка с наушниками’

хайыһар

хайыһар (Якутский → Якутский)

аат. Атахтаргар кэтэн баран, хаарынан уйдаран сылдьарга, сүүрэргэ аналлаах тумус өттө иэҕиилээх уһун хаптаҕай мас эбэтэр былаастык оҥоһук. Лыжи
Халысханнаах сыырдарбар Хайыһарбын салайдым, Ыраас кылбаҥ хаардарбар Ыллыы-туойа дьаарбайдым. П. Тобуруокап
Хайыһар кэтэр, Хаҥкы тэбэр Кэрэ күһүн Кэллэ бүгүн. Т. Сметанин
Оннук оҥоһугунан күрэхтэһэр спорт көрүҥэ. Вид спорта: бег на лыжах, соревнования по лыжам
Өнөр уола Черноградскай Борокуопай хайыһарга барыларыттан чорбойоро. КНЗ ОО
Туут хайыһар көр туут
Оскуолаҕа киирэр сылыгар аҕата киниэхэ быыкаайык туут хайыһар оҥорон биэрбитэ. С. Никифоров
Абаҕата Ичээнэп оҕонньор оннооҕор бугуһуйбут кыыл таба үөрүн туут хайыһарынан ситэрэ. А. Кривошапкин (тылб.). Хайыһар суола — хайыһарынан сылдьарга аналлаах суол. След, накатанный лыжами, лыжный след, лыжня
Кини түстэ да — хайыһар суолугар иҥнэ биэрдэ. Амма Аччыгыйа
Кини кэнниттэн Эрбантей бэлэм хайыһар суолун устун тайаҕынан чиэстэнэн арычча хааман батыспытынан барда. Эрилик Эристиин
Эрдэ тиэстибит хайыһарым суола, кыраһа да баттаатар, көстөр. Н. Борисов. Хайыһар уктаһа түөлбэ. — тыаһа суох буоллун диэн хос кэтиллэр эһэ тириитинэн тигиллибит кылгас этэрбэс. Короткие торбаса из медвежьей шкуры, надеваемые поверх обуви для заглушения шагов. Булчут хайыһар уктаһын куурда уурда
ср. туркм. гаймак ‘скользить’, юкаг. кайсар ‘лыжи’