унывать, грустить; тугу мунчаараҕын ? что ты грустишь? мунчаарт = побуд. от мунчаар =.

муҥатый диэн кур дук
Аспытынан тутахпыт, таҥаспытынан татыммыт диэн муҥарахсыйбакка, үөрэн-көтөн тэбэнэттээх оҕо саастарын атаарбыттара. «Кыым»
ср. тув. муҥгараар ‘грустить, унывать’

туохт. Кими-тугу эмэ аһыйан харааһын эбэтэр ыараханы, эрэйдээҕи өйдөөн мунчаар; санааҕа ыллар. ☉ Унывать, горевать, печалиться
Маайыс саҥата суох санааргыы сырытта. Амма Аччыгыйа
Бурхалей аргыһа мөлтөөбүтүттэн, кини дьиэтигэр кыайан тиийиэ суох быһыытыйбытыттан бэркэ куттана, санааргыы истэ. Эрилик Эристиин
[Петя:] Эн санаарҕаабыккын көрдөхпүнэ хайдах эрэ курутуйа саныыбын. С. Ефремов
Лоокуут айманар, санааргыыр буолбутун дьонуттан кистии сатыыра. Дьүөгэ Ааныстыырап
алт. санарка, бур. һанаарка

туохт. Эрэйгин-кыһалҕаҕын, муҥҥун-таҥҥын, туохтан эмэ санааргыыргын эт. ☉ Сетовать, жаловаться, плакаться кому-л. о чём-л.
Муҥнаах муҥатыйарын таптыыр, э р эй дэ эх иһ и ллэтэрин таптыыр (өс ном.). Ол киэһэ Лэглээрдэр, Эрдэлиирдэр уоттарын кытыытыгар мунньустан, Дьөгүөрдээн иэһин туһунан муҥатыйдылар. Амма Аччыгыйа
Маайа кэргэнэ Сүөдэр муҥатыйарын, абаккарарын көрөн төһө да аһыннар, тугунан да көмөлөһөр кыаҕа суоҕа. Н. Якутскай
ср. тат. моҥаю ‘унывать, печалиться’, тув. муҥгара ‘горюй’, каракалп. муҥайыҕ ‘грустить’

I
туохт. Туохтан эмэ санааҕын түһэр, санньый, куруй. ☉ Унывать, печалиться, сникать, падать духом
Тараас, бараан папаахатын Устан, санньыаран турар. Райнис үрүҥ бытыктарын Баалтыка тыала бурайар. С. Данилов. Соҥуйан, санаата санньыаран, Суланар сураҕа иһиллэр… Күннүк Уурастыырап
Кини ыстаадаҕа тоҥонхатан, ардыгар санньыаран, үксүгэр эдэр саас эрчимигэр көтөхтөрөн аһарбыт сылларын ахта саныыр. ВВ ЫСЫ
II
1. аат., поэт. Санааны түһэрии, санньыйыы, курутуйуу. ☉ Уныние, печаль, упадок духа
Маннык күҥҥэ Санньыар сүтэр, Ыллыах-туойуох Санаа түллэр. Эллэй
Хом түһүү, санньыар диэни Хоноһоломмот киһи кини, Ол иһин байым бултаах, Олоҕор өрүү дьоллоох. В. Миронов
Чуу… ыраах… Бетховен… сүрэҕи манньытар… Муусука санньыара долгурар… Ыйдаҥа сыдьаайар, Ыллаһар. А. Абаҕыыныскай
2. даҕ. суолт. Киһи санаатын санньытар, санаарҕабыллаах, курус. ☉ Унылый, грустный, печальный
Таптал фонтана, курус фонтан! Дьэ илэ көрдүм эйиигин. Харах уутунан чоллурҕаан Санньыар сэһэҥҥин кэпсиигин. М. Ефимов
Чуҥкуйар, санньыар чааһыгар Доҕотторо, аймахтара Дьоҕус, чуумпу хосторугар Тохтоон, сылдьан ааһыахтара. Ф. Софронов. А. Софронов бэйиэт быһыытынан …… санньыар санааларыттан, өрөбөлүүссүйэ иннинээҕи тематикаларыттан тута-хаба босхолоно охсубатаҕа. Эрчимэн