аат., физ. Биир эттик атын эттиги кытта кыайан хатыспакка, халты баран хамсааһына. ☉ Скольжение
Сир хаҕын дьапталҕатын сиҥниитэ уонна халтарыйыыта билигин даҕаны барар. СПН СЧГ

туохт.
1. Халтархай сиргэ сатаан тирэммэккэ, тирэххин сүтэр, халты тэбин. ☉ Не имея твёрдой опоры на скользкой поверхности, потерять устойчивость, поскользнуться, оступиться
Билиип «һуук» диэт, эргиллэн иһэн, халтарыйан тиэрэ кэлэн түһэр. М. Чооруоһап
Тиэтэйэ-саарайа хааман иһэммин халтарыйан охтон эрэрим баара!.. П. Степанов
Соҕотохто халтарыйдым, Чардааттаах ууга кур гынным. Д. Васильев
2. Килэркэй, халтархай ньуур устун оргууй, бытааннык хамсаа. ☉ Плавно двигаться по гладкой, скользкой поверхности
Хайыһар саараабыт курдук халтарыйан барда. Амма Аччыгыйа
Туос тыы хаппыт сэбирдэхтии чэпчэкитик халтарыйар, эрдиитэ эмиэ чэпчэки, кус кынатын курдук. И. Гоголев
3. Халты бар, халты бара сылдьар буол. ☉ Соскальзывать
Ити иһин кини ытар буулдьата сыыспат, анньар ыстыыга халтарыйбат. Т. Сметанин
Аһы быһарга биилкэни көнөтүк туттахха, халтарыйан, тэриэлкэлээх ас ыһыллыан сөп. Дьиэ к.
4. көсп. Тохтообокко түргэнник тарҕан (хол., сардаҥаны этэргэ). ☉ Быстро и плавно, не задерживаясь двигаться по какой-л. поверхности, скользить
Нартаахап, өрүһүйэн, маһыгар сөрүөстүбүтэ. Банаар сардаҥата саҥаһыар соппулуот устун халтарыйан иһэн умуллубута. Софр. Данилов
5. көсп. Аас, тохтоо (ыарыы туһунан). ☉ Проходить, прекращаться, отступать (о болезни)
[Оҕонньор — эмээхсинигэр:] Баҕар, биир эмэ сылга сир уларыйдаххына, ыарыыҥ да халтарыйаарай? В. Иванов
♦ Харах халтарыйар көр харах
[Уолака:] Бэйэ, эмээхсин хараҕа халтарыйар гына табаарда тардан олоруохха. Суорун Омоллоон
Оччотооҕу кини көрүүтүгэр маҕаһыын үбэ-аһа киһи хараҕа халтарыйар үлүгэрэ: букатын куул муҥунан саахар, хас да куул курупчаакы, биэс-алта түүк таҥас, чэй, табах. Р. Кулаковскай
Ундаараптар киһи хараҕа халтарыйар миэбэлин атыыласпыттар этэ. В. Титов
ср. монг. халтырах ‘поскользнуться’

скользить; мууска халтарыйдым я поскользнулся на льду; халтарыйан оҕунна он поскользнулся и упал # харах халтарыйар а) очень много, разнообразно; б) очень красиво, красочно, необычно.

v. to slip; халтарыт= v. to trip up, make slip; халтархай a. slippery