1. даҕ. Киһиргиирин, хайҕанарын сөбүлүүр, дэбдэҥ. ☉ Любящий похвастать, хвастливый
   Эдэр да эрдэххинэ, сүр дэбдэҥ, киһиргэс сордоох этиҥ. Амма Аччыгыйа. Эһиги, дойду дьоно, бэйэҕитин олус арбанаргытын сөбүлүүгүт, киһиргэс, дэбдэҥ быһыыгытын биллэрэҕит. Саха сэһ
   1977
   Бу үгэлэр киһи майгытын итэҕэс өрүттэрин киһиргэс, бэрдимсик, улаатымсык …… быһыылары саралаан көрдөрөллөр. ФНИ ТЛТКҮө
2. аат суолт. Киһиргиирин, хайҕанарын сөбүлүүр, дэбдэҥ киһи. ☉ Хвастун
   Киһиргэһи дьиибэлээн куттуу түһэр санаанан Микиитэ саабылатын тутааҕын харбаан ылла. Амма Аччыгыйа
   «Кимиэхэ да этээйэҕин, Киһиргэс кэбин кэтээйэҕин». С. Тимофеев
   Киһиргэс баара, бэйэҥ да холоон инигин? КДМ ОККО. Тэҥн. бэрдимсик, чабыламтаҕай
   ◊ Киһиргэс оҥоһун — киһиргээ, киһиргиир суол оҥоһун. ☉ Делать что-л. предметом хвастовства
   Суудап былырыын ат сүүрүүтүгэр үс мөһөөгү сүүйтэрдим диэн киһиргэс оҥостор этэ. Амма Аччыгыйа
   Киэн туттар көтөрдөрбүтүн сэймэктээбиккиттэн кыбыстыаххын билиминэ, киһиргэс оҥостоҕун дуу, тугуй? Н. Лугинов

I
тыаһы үт. т. Кылгас хатан тыас. ☉ Звукоподражание короткому резкому щёлканью
Чап-чап чапчыйан Чахчы кини сатыыр. Болот Боотур
Киэһээҥҥи нууралга чап-чап чаҥыйар өтүйэ-кыстык тыаһа …… Дьулустаан санаатыгар күндү, дууһатыгар чугас. Э. Соколов
Таммах, таммах, Модун күүстээх таммах, Аа-дьуо, биир-биир Чап-чап Таммалаан, Хайа саҕа мууһу Халааҥҥа кубулутар. «Кыым»
ср. др.-тюрк. чап-чап ‘резкие отрывистые звуки, щелчки; щёлканье кнутом’, кирг. чап ‘шлёп’
II
1. аат. Киһиргээһин, киһиргэнии, дэбдэҥ быһыы. ☉ Хвастовство, бахвальство, гонор
Ити барыта сымыйалара, чаптара! А. Сыромятникова
Киһи кыһыйыах, тугун чабай, Куһаҕаны тоҕо билгэлиирий! М. Тимофеев
2. даҕ. суолт. Киһиргэс, дэбдэҥ, чабыламтаҕай. ☉ Хвастливый, нескромный. Бастаан кэллэхпинэ, мин хотугу үөрэхтээх дьон ортотугар Эллэйи, Чаҕылҕаны билэбин диэн улахан чап киһи диэн сураҕырбытым. Н. Габышев
[Түөтэкээн] Сур күүдээх, эйигин, Субу да бэрдимсик, чап тыллаах Мэҥиэмсэх бэйэҕин, Бэл диэтэр, мас сохсо хамсаппат? А. Абаҕыыныскай
Кураанах чап тыллааҕар топпут ис, киэһэ аһыырдаах быдан ордук. «ХС»
♦ Чаба чабычах саҕа — киһиргэс, дэбдэҥ. ☉ Хвастунишка
Тутум саҕа бэйэтэ чаба чабычах саҕа. Ф. Постников
ср. др.-тюрк. чав, чаб, алт. чап ‘слава, известность, молва’, чув. чап ‘величие’, узб. чап ‘ложь, хвастовство, обман’
III
даҕ., эргэр. Ыраах баар, ыраах. ☉ Дальний, далёкий
Чап дойду. ПЭК СЯЯ
Чап айан. ЯРС