I
аат., кэпс.
1. Тыал үрэр күүһүнэн барар хараабыл маастатыгар тиириллэр халыҥ таҥас. ☉ Парус
Баарыстарбытын кэннибититтэн үрэр тыал тиирэ киэптиир. Н. Якутскай
Ханна эрэ күөх муораҕа Туналыйаллар баарыстар, Мин туолбатах дохсун баҕа Санааларым быһыылаахтар. И. Гоголев
2. Баарыһынан барар оҥочо, яхта уо. д. а. ☉ Парусное судно
Маннык бэйэлээх баһаам уулаах, күүстээх сүүрүктээх өрүһү сатаан туһамматтар, борохуоттааҕар буолуох, баарыһынан сылдьар ньыманы билбэккэ, таһаҕаһы сайын ындыынан таһаллара. П. Филиппов
Икки күөл күөх урсун иэннэрин көрөбүн. Онно арыт балыксыт баарыһа маҥхайар. А. Пушкин (тылб.)
Баарыспыт хоптолуу устан Күөрэҥнээн иһиий, Аргыс тыал эбии дьалкытан Күүһүрдэн биэриий. Н. Босиков
3. эргэр. Күүстээх тыалтан өрүскэ, күөлгэ улахан балкыыр, үөмэхтэс долгун түһүүтэ. ☉ Шторм (обычно на большом озере, реке)
Бадык эбэбит баарыһа турбут. ПЭК СЯЯ
II
аат., хаарты. Хаарты оонньуутун аата (алталыы хаартынан сүүс биир хараҕы сабыахтарыгар диэри оонньууллар). ☉ Сто одно (карточная игра шестью картами: побеждает тот, кто первым набирает сто одно очко)
Ол быыһыгар саамай таптыыр оонньуутун, баарыһы, эмиэ умнубатылар. Н. Заболоцкай
Тугу гыныахха – баарыста туруоруҥ. Н. Габышев