сыһ.
1. Мөдөөттүк, көһүүннүк, ыараханнык (хамсанан тугу эмэ оҥор — бөдөҥ, суон киһини этэргэ). ☉ Двигаясь неуклюже, неповоротливо, тяжело (делать что-л. — о грузном человеке)
Тишко көхсүн этиппэхтээбитинэн, дьон иннигэр киирэн ыадаччы турунан кэбистэ. Амма Аччыгыйа
Чоочо Манчаарыны өһүөннээхтик көрдө, олоппос хаачыгырыар диэри ыадаччы олордо. И. Гоголев
Ырҕайбыт таһаатын Ынчыктыы-ынчыктыы Ыадаччы курданар. С. Данилов
2. Ыарырҕаппыттыы, нэһиилэ (көтөх, сүк). ☉ Изо всех сил, с трудом (поднять что-л. тяжёлое)
Оҕонньордоро тыатааҕы иһин барытын бииргэ холбоон, кырбастаан солуурга симэн, оллооҥҥо ыадаччы ууран кэбистэ. В. Миронов
Хапсаҕайдаммыт хаһаахтар, энньэлээх сундуук үрдүгэр түһэн, дьиэҕэ ыадаччы көтөҕөн киллэрбиттэрэ. Ойуку
Бэрт сотору, толору симиилээх суумканы ыадаччы сүкпүтүнэн, төннөн тахсар. «ХС»
3. кэпс. Нэһиилэ хамсанар буолуоххар диэри, ырҕаччы (хол., аһаа). ☉ Плотно, до отказа, так, чтобы выперло вперёд (набивать что-л. — напр., живот)
Саадьаҥка ынахпыт күөх оту көлтөччү хааланан, ыраас ууну ыадаччы иһэн, үүт бөҕөнү биэрэр ээ, биэбэкэлэриэм. Р. Кулаковскай
Титиик таһыгар ыадаччы ыанньыйбыт ынахтар киэһэ ыамнарын кэтэһэннэр, кэбинэн кэрдиргэтэ тураллар. И. Сосин
Күһүҥҥү сир аһыгар ыадаччы тотон хаалбыт мас көтөрдөрө көппөттөр. Н. Заболоцкай