Якутские буквы:

Якутский → Якутский

үрүмэлээ

туохт.
1. Кыра уокка оргуйа турар үүттэн, үрүмэтин хастаан мус. ☉ Снимая, собирать молочную плёнку с поверхности кипящего молока
Күндү үөрүү күннэрин, Көһүйэлээх сүөгэйтэн Үрүмэлээн мунньаҥҥын Көһүт, көһүт, көмүһүм! П. Тулааһынап
Ийэтэ оргуйа турар үүтүн үрүмэлиирин кырачаан кыыһа ымсыырбыттыы одуулаан турар. «ХС»
2. көсп. Саамай үчүгэйин, баайын, астааҕын баһан, сомсон ыл. ☉ Брать только самое лучшее, отборное, богатое, снимать сливки (остальную часть оставляя)
Бастыҥ үлэһиттэр халыҥ аармыйаларыттан, бастакы куйуур балыгын курдук, үрүмэлээн эрэ ылбыт үс ааппыт итинниктэр. Г. Нынныров
Көмүсчүттэр, куолутунан үрдүн эрэ үрүмэлээн ылаат, ааһа турбуттара. «ХС»
Кини олоҕор, үлэтигэр туох үчүгэй баарын була сатыы-сатыы үрүмэлээн, сүүмэрдээн кэпсиирэ. А. Островскай (тылб.)

Еще переводы:

баҕарах

баҕарах (Якутский → Якутский)

аат., эргэр.
1. Киэҥ айахтаах намыһах күөс (үксүгэр үүт үрүмэлиир). ☉ Низкий горшок с широким верхом (обычно для молока)
Үрүмэ үрүмэлиир баҕарах. Балык баҕараҕа. ПЭК СЯЯ
2. көсп. Төгүрүк кэҥэс хотоол сир. ☉ Округлая довольно обширная низменность
Улуу Сайылык уораҕайа биирдэ көстүбэт, бардаҕыҥ аайы бииртэн биир баҕарах нэлэһийэн, арыллан иһэр. Багдарыын Сүлбэ
Хахсыҥа үрэҕин баранар баһыгар, кыараҕас үрүйэ кэлэн холбоһор кэҥэс баҕараҕар сүүнэ улахан туруорбах хотон ыраахтан саһаран көстөр. Г. Колесов
Эн бэйэлээх [туундара] Сайдам киэҥ эйгэлээх Сай күдүө баҕарахтарыгар Сайыҥҥы да сахтарга Босхо бастаах Бороҥ урааҥхай Чугаһыа баара дуо? Күннүк Уурастыырап
◊ Баҕарах күөл көр күөл. Баҕарах саадьаҕай – саннын диэки өттө лаппа кэтириир үрүҥнээх саадьаҕай (сүөһү дьүһүнэ). ☉ С расширяющимся к лопаточной части белым чепраком вдоль хребта (о масти рогатого скота). Баҕарах үрүмэ эргэр. – ыаммытынан үүтү баҕарахха оргутан оҥорор үрүмэ. ☉ Пенка, получаемая кипячением цельного молока в специальном горшке
Итини таһынан, хатарба, хатта үрүмэ, баҕарах үрүмэ, субай, хатта, быар курдук эгэлгэ саха астарын аһаабыттара. АНХ СС. Баҕарах ыал – сирин батыһан бөлөҕүнэн тарҕанан олорор ыал. ☉ Дворы, расположенные на низменной равнине.

кыраһа

кыраһа (Якутский → Якутский)

аат. Саҥа түспүт чараас сыа хаар. ☉ Пороша
Аҕыйах хонукка көмнөҕө суйдаммыт ойуурунан, саҥа кыраһа хаарынан хаамар ама туохха тэҥнээх буолуой? Софр. Данилов
Бөлүүн түспүт саҥа кыраһаҕа сабыллан, эбэ үп-үрүҥ, муус маҥан буолан, ол илиҥҥи булгунньаҕы сыттанан нуктуу сытарга дылы. Н. Заболоцкай
Кыра оҕо атаҕын суолунан Кыраһа кырса ойууламмат буоллаҕына, — Кырпай хаар түспэтин даҕаны. С. Васильев
Бөлүүн кыраһа хаар түһэн суолу-ииһи чараас үрүмэлии бүрүйбүт. «Кыым»
△ Сири эрэ сабар, туртатар, маҥнайгы чараас хаар. ☉ Первый снег
Кытыт биэни Кыыс бэрбээкэйинэн Кыраһа хаар түспүтэ. П. Ойуунускай
Күһүҥҥү маҥнайгы кыраһа хаар Саха тыа кыраайын маҥхаппыт. Эллэй
Кыраһа хаар түстэр түһэн, Кыһын буолан испитэ. Күннүк Уурастыырап
◊ Көмүк кыраһа — хойуутук, өлгөмнүк түһэр хаар. ☉ Густой мягкий снег, густой снегопад. Түүмэх кыраһа — кыыдамнаан түһэр хаар. ☉ Редкая, негустая пороша, едва покрывающая землю; слабый сверкающий снегопад. Үүт кыраһа — кыра кыырпахтаах хойуу тунаархай хаар. ☉ Мелкий густой снегопад (букв. молочный снег)
Тоҕус уолгут ортотугар төрөөбүт, Үүт кыраһа хаарга Үктэммит суола көстүбэт Үрүҥ Үүкэйдээн …… Албан аатын ааттаан кэллим. ТТИГ КХКК
ср. казах. караша ‘первый снег’