туохт.
1. Тугу эмэ үрдүнэн эбэтэр ырааҕы көрөөрү атах төбөтүгэр тур. ☉ Приподниматься на цыпочки
Кыра Уйбаан икки атаҕын төбөтүнэн үктэнэн өндөйдөр өндөйөн, хотуурун өрө көтөҕөн таһааран, кэннин диэки уунан иһэн, нөрүс гына түстэ да, эргитэ дайбаан ылла. Амма Аччыгыйа
Никифоров өндөйөн көрбүтэ – кини иннигэр буруо, төлөн өрүкүйэр, уот кытыастар. С. Васильев
2. Туруох курдук хамсан, туран иһэн ситэри турбакка хаал. ☉ Привстать, слегка приподняться
«Оргууй эрэ!» – Тишко син киҥнээхтик быһа түһэн эппитинэн, өндөйөн баран, төттөрү олорунан кэбистэ. Амма Аччыгыйа
Бастакы күүстээх уоттан үгүс фашист өлөн сууллубутун Сүөдэр астына көрдө уонна сиргэ кирийбиттэри өссө да атаакаҕа тураары өндөйдөхтөрүнэ, тэһитэ ытыалыыр. Д. Кустуров
3. Үрдээн, үллэн көһүн (хол., булгунньах, хайа тустарынан этэргэ). ☉ Представляться, восприниматься, казаться высоким (напр., о горе). Таас хайа өндөйөн көстөр
4. көсп. Улаханнык эмсэҕэлээн баран чөлгөр түс (үксүгэр буолб. ф-ҕа тутлар). ☉ Приходить в себя, подниматься на ноги, восстанавливаться (обычно употр. в отриц. ф.)
Эйигин өллө диэннэр, Өстөөхтөр үөрсүбүттэрэ, Өндөйбөт гына оҕутта диэннэр, Өһөхтөөхтүк күлсүбүттэрэ. Эллэй
[Берлиҥҥэ] тиийэ охсон өстөөҕү бэйэтин арҕаҕар букатыннаахтык, хаһан да өндөйбөт гына урусхаллыырга дьулуурдара күүһүрбүтэ. ССС
◊ Өндөй бөтүүк — өҥөй бөтүүк диэн курдук (көр өҥөй)
Куоластыынтуттардыын үкчү өндөй бөтүүк курдук эмээхсин өрө чоргутуу түстэ: «Ээ, нохоо, Ньукулай, тиритэн тахсан бараҥҥын, суолга тоҥон буорайыаҥ». Амма Аччыгыйа
Түөкэй Сүөдэр төбөтө Кэлим сүлбүт тараҕай, эрэ кыра Өндөй бөтүүк бадахтаах Үөрбэ көҕүл баттахтаах. В. Чиряев
ср. монг. ёндойх ‘выступать, торчать’, ондийх ‘приподниматься’
Якутский → Якутский
өндөй
Якутский → Русский
өндөй=
приподниматься, привставать; өндөйөн көр = посмотреть, приподнявшись; атаҕын төбөтүгэр өндөйөр он привстаёт на цыпочки.
Еще переводы: