Якутские буквы:

Якутский → Якутский

балыыҥкалаа

туохт., кэпс.
1. Тылга тиис, элбэҕи мээнэ саҥар. ☉ Болтать языком, пустословить, молоть чепуху
Бэйэ, тугу балыыҥкалыыгын, хата тураммыт үлэлиэххэ. Дьуон Дьаҥылы
[Сибиэтэ:] Дьэ, эмиэ балыыҥкалаан барда. С. Ефремов
Мин сыгааммын дуо, элэй-балай балыыҥкалаан баран, кибииккэҕэ олороот, көтүтэн хаалыам үһү дуо? М. Шолохов (тылб.)
2. Уопсай бэрээдэктэн туораа, тугу эрэ киһи сөбүлээбэтин оҥор. ☉ Делать то, что идет вразрез с общепринятым порядком
«Эн күлүү гынаҕын дуу? Балыыҥкалаама, гражданин! Эбэтэр билиэттэ ыл, эбэтэр аныгы тохтобулга таҕыс!» – кондуктор куолаһа үрдээн барда. Амма Аччыгыйа
Кэбис, Варюха барахсаны дириҥник эрэ таптыахха сөп, мээнэ балыыҥкалыыр мин суобаспар табыллыбат. М. Шолохов (тылб.)

Якутский → Русский

балыыҥкалаа=

1) молоть чепуху, ерунду; 2) делать не то, что нужно; 3) насмехаться, подтрунивать.

Еще переводы:

балыыҥкалас

балыыҥкалас (Якутский → Якутский)

балыыҥкалаа диэнтэн холб. туһ. Сарайга билэр киһилээх этим, уолаттары кытта балыыҥкалаһан, олорон хаалбытым. В. Чиряев

элэктээ

элэктээ (Якутский → Якутский)

туохт. Кими, тугу эмэ атаҕастаан эбэтэр түһэрэн таайтаран күлүү-элэк гын, үгэргээ. ☉ Насмехаться, подтрунивать, дразнить, издеваться
Сынньалаҥ кэмҥэ Лэглээр оҕонньор бэрт кэпсээнньит, көрдөөхтүк элэктиир үчүгэй майгылаах оҕонньор. Амма Аччыгыйа
«Хайа, Ньыыкан, кыыстан сурук ылаат, ойуурга түһэн хаалбыт үһүгүн дуу», — диэн элэктээтэ. Е. Неймохов
«Света, улаата оҕус! Аны сайын сыбаайбалыахпыт!» — Мэхээчэ элэктээн хаһыытыыр. «Балыыҥкалаама! Дьэ сэрэн!» — Света ырааппыт Мэхээчэни суумкатынан охсоору далбаатыыр. «ХС»

аныгы

аныгы (Якутский → Якутский)

  1. даҕ.
  2. Билиҥҥи кэмҥэ сыһыаннаах, билиҥҥи. ☉ Относящийся к настоящему моменту, нынешний
    Аныгы бириэмэ сокуона, былаас былдьаһыытын сокуона биллэххэ да оннук, көрдөххө да оннук. П. Ойуунускай
    Дьэ бу аныгы үйэни көрөн кээс, оҕонньоор. С. Ефремов
  3. Туох эмэ кэнниттэн быһаччы кэлэр, буолар. ☉ Следующий, наступающий после чего-л., будущий
    «Тарбыт көҕүрээн хаалбыт, аныгы мээрэйгэ тойон кыайара буолуо», — диэн дьахтар Болокко сибигинэйдэ. Н. Заболоцкай
    «Балыыҥкалаама, гражданин! Эбэтэр билиэттэ ыл, эбэтэр аныгы тохтобулга таҕыс!» — кондуктор кыыс куолаһа үрдээн барда. Амма Аччыгыйа
    Аныгы кэлиибэр разведка туһунан хайаан да тугу эмэ билэр буолуохтаахпын. Т. Сметанин
  4. Үрдүк сайдыылаах, бэйэтин үйэтин таһымыгар турар. ☉ Стоящий на уровне своего времени, неотсталый, современный
    Сыралҕан куйааһынан сырылаччы тыына, сайаҕас сайын саарыгырарын кытта, аныгы Лоҥкуудаҕа айар, тутар үлэ өрө күүрдэ. М. Доҕордуурап
  5. аат суолт. Сибилигин туох буола турара, дьиҥ билиҥҥи кэм. ☉ Современность
    Кини [Өрүүнэ] биһикки таптаһан сэһэргэһэбит, иккиэн кыратык да иллэҥ эрэ буолларбыт былыргыны, аныгыны түөһэн тахсабыт. А. Бэрияк
    Оттон Чүөчээски наар аныгыны, оскуоланы, оонньууну, колхуоһу, пионердары кэпсиир. Суорун Омоллоон
    Бу киһи ыатардаххын аата Былыт саппыт былыргытын? Наар ааспыты ахтыы туох аатай. Ким ыллыай аныгыбытын?! Баал Хабырыыс
тиҥ

тиҥ (Якутский → Якутский)

тыаһы үт. т. Бүтэҥи гынан баран, дуораһыйан иһиллэр улахан тыас (хол., туох эмэ ыарахан үөһэттэн түһэр эбэтэр туохха эмэ охсуллар тыаһа). ☉ Глухой, но сильный шум, стук (напр., от удара какого-л. тяжёлого предмета обо что-л.)
Онноманна саалар тыастара «кип», «тиҥ», «ньир», …… гыналлара улам аҕыйаан барар. П. Тобуруокап
Кыыһырдым да мин «Молчать!» — диибин. Остуол тыаһа «тиҥ». Муоста тыаһа «лиҥ». И. Гоголев
«Тиҥ!» — хойуу талахха саа тыаһа кэлэн охсуллар. М. Шолохов (тылб.)
◊ Тиҥ курдук — 1) кытаанахтык, ыга (хол., ааны сап, хатаа). ☉ Плотно, наглухо (напр., закрывать дверь)
Ааннары тиҥ курдук, үчүгэй аҕайдык сабыталаан кэбиһиэххэ. Куобахчыттар сыакаардар аһан балыыҥкалыахтара. В. Титов; 2) бөҕөтүк, туохха да бэриммэккэ (хол., тур). ☉ Крепко, не подвергаясь никаким воздействиям (напр., стоять, сохраняться)
Быданнааҕыта тутуллубут тутуулар тиҥ курдук тураллар, [тиит] бэрэбинэлэрэ муос курдук кытаатаннар биилээххэ бэриммэт буолааччылар. ГКН КК; 3) этэҥҥэ, кыһалҕата суох. ☉ Спокойно, без проблем
[Тыа сиригэр] дэлэччи соҕус от оттоотуҥ да, ол аата дьылы тиҥ курдук тахсаҕын. «ХС»
Хотоҥҥо турар уонна сыһыыга сылдьар баай барыта сопхуос бас билиитигэр тиҥ курдук хамсаабакка турар. «Кыым»
ср. др.-тюрк. тики ‘звук, шум, журчанье’, тиҥ тур ‘стоять прямо’, хак. тинтин ‘звукоподражание дзинь-дзинь’, узб. тинг ер ‘плотная, утрамбовавшаяся земля (на к-рой ничего не засевают)’