Якутские буквы:

Якутский → Якутский

барыылаах

даҕ. Сыыдам, түргэн айаннаах. ☉ Быстрый, скорый, ходкий
Сири сиксигинэн эргийэн, дойдуну улаҕатынан урбачыйан бардахтарына, табалар барыылаах көлөлөр диэтэҕиҥ. ВВ ЫСЫ
◊ Баай барыылаах Байанайым (<Тойон> эһэм, эһэкэм) – саха өйдөбүлүгэр Байанай диэн уопсай аатынан биллэр тоҕус иччилэртэн саамай улаханнара уонна баһылыктара. ☉ В традиционных представлениях якутов – имя главного и старшего из девяти духов, известных под общим именем Баянай
Онно көрүөҥ тимир үйэҥ Олус чугас космоһын, Көрсүөҥ улуу булчут эһэҥ Баай барыылаах Байанайын. С. Данилов
Баай хара тыам иччитэ, Баттах сарын, Баай барыылаах эһэкэм. П. Ойуунускай
Баай хара тыам иччитэ баай барыылаах эһэм оҕолорбор мааны булдун тосхойбут. С. Васильев

кэлиилээх-барыылаах

даҕ. Хойуу сырыылаах, дьон элбэхтик сылдьар. ☉ Оживленный, людный
Бу куорат саамай сэргэх, кэлиилээх-барыылаах, атыылаах-тутуулаах сиринэн буолара. П. Филиппов
Бэйэтэ да элбэх кэлиилээх-барыылаах, үүрээннээх-аарааннаах сири сөбүлээбэт. «ХС»

Еще переводы:

юр

юр (Русский → Якутский)

м.: на юру 1) (на открытом месте) көстүүлээх сиргэ; 2) (на бойком месте) кэлиилээх--барыылаах сиргэ.

бойкий

бойкий (Русский → Якутский)

прил. 1. (быстрый, живой) сытыы, сылбырҕа, чобуо; 2. (оживлённый) кэлиилээх--барыылаах, күргүөмнээх, сэргэх; бойкая улица кэлиилээх-барыылаах уулусса; бойкая торговля күргүөмнээх эргиэн; # бойкий (или боек) на язык чобуо тыллаах.

абырааһын

абырааһын (Якутский → Якутский)

аат. Улахан үтүөнүөҥөнү оҥоруу. ☉ Большая помощь, услуга, выручка
Суол тоҕойугар уолдьах көрсө түспүт атас-доҕор киһиҥ ол көмөтө [ыарыһахха көмөтө] «атах тостуутун» ааһа барыылаах абырааһын буолар. С. Федотов

двусторонний

двусторонний (Русский → Якутский)

прил. 1. икки өрүттээх; икки өттүгэр, икки өттүнэн; двустороннее сукно икки өрүттээх сукуна; двустороннее уличное движение уулуссанан икки өттүгэр барыылаах сырыы; двустороннее воспаление лёгких мед. икки өттүнэн ойоҕостотуу; 2. (обоюдный) икки өттүттэн, хардарыта; двустороннее соглашение икки өттүттэн сөбүлэһии.

күөсчүт

күөсчүт (Якутский → Русский)

1) горшечник, гончар; 2) повар, кашевар; биригээдэ күөсчүтэ повар бригады; күөсчүт айаҕын Барыылаах да хаай-бат погов. на рот повара даже Барылах (покровитель охотников и звероловов) не наложил запрета (т. е. нельзя запретить повару пробовать приготовляемые им кушанья).

айааннаах

айааннаах (Якутский → Якутский)

даҕ. Кэлиилээх-барыылаах, тибилгэннээх (хол., аартык, суол). ☉ Очень шумный, оживленный (обычно о больших трактовых дорогах)
Бу таас таманнаах Ленинскэй проспект, кини Саха норуотун ухханнаах олоҕун айааннаах аартыга диэн. П. Тобуруокап

бэримньи

бэримньи (Якутский → Якутский)

аат. Бэлэх биэрии. ☉ Даяние, подаяние, дар
Кыылларын ууннары тардан, ааҥҥа туора тутан: «Баай Барыылаах бэримньитэ боччумун, аарыма кыыл ааҥҥа баппата», — дэстилэр. Болот Боотур
Уон тарбахпынан Ууран эрэбин, Биэс тарбахпынан Бэлэх бэримньи биэрдим! Тоҥ Суорун

күрбүөннээх

күрбүөннээх (Якутский → Якутский)

даҕ. Кэлиилээх-барыылаах, түбүктээх, сылаалаах (хол., күн). ☉ Суетный, хлопотный, напряженный (напр., день)
Уон төгүл өрөспүүбүлүкэ түһүлгэтигэр, икки төгүл ырыа күрэҕэр уус-уран көрүү кэлэктиибин салайан үтүө түбүктээх, күрбүөннээх күннэри көрүстэ. «ХС»

аалыҥнас

аалыҥнас (Якутский → Якутский)

даҕ. Олус элбэх төттөрү-таары кэлиилээх-барыылаах, хойуу сырыылаах (хол., улахан куорат уулуссата). ☉ Очень многолюдный, оживленный (напр., об улице, полной машин, народа). Уулуссаҕа дьон аалыҥнас
□ Тиэргэҥҥэ сүөһү бөҕө аалыҥнас, атыыр оҕус мөҥүрээн лүҥкүнүүр, ыххайан эрэрдии, суостаахтык айаатаан ылаттыыр. М. Доҕордуурап
Хаты Баалыны үрдүнэн Халлааҥҥа чарпа сулустар Аалыҥнас былыт быыһыттан Арыллан тахсан кээлтэрэ. Күннүк Уурастыырап

арҕан

арҕан (Якутский → Якутский)

даҕ.
1. Элбэх кэлиилээхбарыылаах; киэҥ-куоҥ. ☉ Имеющий оживленное движение; весьма широкий
Алта саһаан туоралаах Арҕан айан суолунан, Балысханнаах барыылаах Матасыыкыл аттанан, Силлиэ курдук көтүтэн Сирилэтэн иһэбин. «ХС»
[Амма] Арҕаа диэки өттүнэн Аҕыс уон арҕан үрэх аргыстаах, Алын айгырастаах саҕата Араҕас чачыр чараҥнаах. Саха нар. ыр. I
2. эргэр. Ыарытыган, ыарыһах. ☉ Болезненный, хворый. Кини арҕан ийэлээх. Арҕан оҕо