м. баҕыыр, тордуох.

сыһ. Баҕыыр курдук, баҕыырга маарынныырдык. ☉ Как багор, как крючок, крючкообразно
Попов томороон харыларын өрө уунан таһааран, уон тарбаҕын баҕыырдыы туттан баран, өрө дьигиһийбэхтээн ылла. Амма Аччыгыйа

көр ооҕуй
Адаар-баҕыыр атаҕынан Ситимэҕин ибирдэтэ, Ааҕый оҕус сахсырҕаны Силиминэн кэлгийэр. Күннүк Уурастыырап

суудуна дьаакыра (тохтообут сиригэр суудунаттан уу түгэҕэр түһэриллэр үс салаалаах ыарахан баҕыыр тимир. Барабаанна эриллэр уһун сыаптаах. Уу түгэҕэр баҕыырынан хатанан суудунаны тутар, миэстэтиттэн сыҕарыппат.)

1. куллугураа диэнтэн дьаһ. туһ. Сэмэн нууччалыы кэпсээн куллугуратан барда. Болот Боотур
2. тыаһы үт. туохт. Бытыылкаттан ууну, арыгыны тыастаахтык кут. ☉ Наливать жидкость с бульканием (напр., из бутылки)
   Баҕыыр суруксут …… быһаҕас соҕус бытыылкалаах арыгыны аҕалан, ыстакааҥҥа кутан куллугуратта. Эрилик Эристиин

туохт., кэпс. Тугу эмэни баҕыырынан иилэн ыл. ☉ Зацепить багром
Бил балыгы ууттан баҕыырдаан таһаардылар. Оҕонньор бадырыттыбыт тарбахтарын таҥнары баҕыырдаабытынан баттаҕар түһэн эрдэҕинэ, дьахтар икки харытын туора тутуталаан кэбистэ. Амма Аччыгыйа
Сирэйэ бүтүннүү бар түү, илиитин тыҥырахтара, көтөр тыҥыраҕын курдук, иһирдьэ баҕыырдаан, тарбахтарын сүрэхтэригэр батарыта үүнэн киирбиттэр. Күннүк Уурастыырап

сыһ. Анаан-минээн, сорук оҥостон, туһаайан (хол., кимиэхэ эмэ кэл). ☉ Специально, с какой-л. целью (напр., приходить к кому-л.)
[Пётр Белолюбскай:] Дьэ, доҕорбор соруйан кэпсэтэ диэн туһааннаан кэллим. П. Ойуунускай
Туһааннаан кэлэн, Туруу-дьаҕыл дойдутугурар Мууһуран, томороон долгуну туруордулар. Н. Степанов
Баҕыыр суруксут Абылановка туһааннаан эттэ. «ХС»

даҕ. Туохха эмэ хатаастар, иилистэр, иҥнэр кыахтаах. ☉ Способный уцепиться за что-л., удержаться где-л., цепкий
Хайыылаах тумустаах, Хатаастыгас тыҥырахтаах Халлаан баргый кыылларын Ханыылаан көтүттүлэр. Нор. ырыаһ. [Марго:] Бу эн биһиги курдук боростуой дьон өстөөхтөрө биир
Ол — уһун илиилээхтэр уонна хатаастыгас тарбахтаахтар буолаллар. БТ
[Уля:] Кини киртийэн хап-хара буолбут, баҕыыр курдук, хатаастыгас илиилээҕэ дии, билигин мин ону өрүү көрөн тахсабын. А. Фадеев (тылб.)

дьүһ. туохт. Кэтит кынаттаргынан уйдаран аргыый сэниэ тэ суохтук күөгэҥнии хамсаа (у л ахан көтөр туһунан). ☉ Плавно, очень мягко взмахивать широкими крыльями (о круп ной птице)
Элиэ …… туох эрэ кы һылы уоппутунан, көтөн н а л б ы ҥнаан тиийэн тыа саҕатынааҕы муҥур тииккэ олорунар. Амма Аччыгыйа
Суос-соҕотох хаас бэрт алларанан уонна бэрт бытааннык сэниэтэ суохтук көтөн налбыҥнаан испитэ. Н. Заболоцкай
Хотой …… сытыы баҕыыр тыҥырахтары нан кырсаны тобулу харбаабытынан уйатын диэки налбыҥныы көтөр. В. Протодьяконов

туохт.
1. Тугу эмэ уу түгэҕэр тимирдээри ыарыкта баай. ☉ Прикреплять грузило к предмету (леске, сети, перемету), опускаемому на дно водоема
Дьуор-баҕыыр дьаакырдааммын …… Чоҥоро далай муораҕар Дьуоҕардыаҕым оччоҕо. Эллэй
Кирбий Боотур [Горбунову] таас дьаакырдаан өрүс ортотугар бырахтарда. Н. Түгүнүүрэп
Петя харбыыра сүрдээх. Хата дьаакырдаабыт да иһин тимириэ суох. И. Данилов
2. көсп. Ыга баттаа, таҥнары тарт (киһи санаатын). ☉ Расстраивать, отягощать сознание, душу, давить
Тыллар киһиэхэ ыар ындыы буолбатахтар, элбээтэхтэрин аайы сир диэки таҥнары дьаакырдаан испэттэр, хата, үрдүккэ көтөҕөр сытыы кынат хотоҕойдоро буолаллар. Амма Аччыгыйа
[Сиртэн булбут харчым] сатана... Сүрэхпинбыарбын таҥнары дьаакырдыыр тимир киирэ буолаары гынна. Д. Таас
Айыымхарам дьаакырдыы сырыттаҕа. Е. Неймохов